Là cha mẹ, chúng ta đều từng nghe câu nói “Sự hứng thú là người thầy tốt nhất”. Đối với nhiều trẻ em, theo đuổi sở thích không chỉ mang lại niềm vui và cảm giác thành tựu mà còn giúp chúng khám phá ra hướng đi trong cuộc sống. Tuy nhiên, đôi khi trẻ em quá say mê sở thích của mình đến nỗi sao nhãng việc học hành.
Dù là thể thao, âm nhạc hay bất kỳ đam mê nào khác, điều quan trọng là cha mẹ cần tìm cách hướng dẫn con cái cân bằng giữa sở thích và trách nhiệm học tập. Vậy, làm thế nào chúng ta có thể giúp con cái đạt được sự cân bằng hợp lý giữa sở thích và việc học?
Khi sở thích của trẻ bắt đầu ảnh hưởng đến việc học, điều đầu tiên chúng ta cần làm là giữ bình tĩnh và tránh phản ứng thái quá. Thay vì đột ngột ngăn cản sở thích của trẻ, chúng ta nên ngồi xuống và nói chuyện với con cái. Chúng ta có thể nói với chúng rằng chúng ta ủng hộ sở thích của chúng nhưng việc quản lý thời gian là rất cần thiết. Mục tiêu là giúp chúng hiểu rằng sở thích của chúng có thể được tôn trọng, nhưng chúng phải cân bằng giữa sở thích và trách nhiệm học tập.
Chúng ta cần giúp con cái hiểu rằng sở thích và học tập không phải là hai mặt đối lập; trên thực tế, khi được cân bằng đúng cách, cái này có thể bổ trợ cho cái kia. Một trong những cách tốt nhất để tiếp cận vấn đề này là ngồi xuống với con để xem xét lại các cam kết học tập và sở thích hiện tại của chúng. Cùng nhau, chúng ta có thể tạo ra một lịch trình học tập và hoạt động thực tế. Việc đặt ra các mục tiêu rõ ràng với phân bổ thời gian thực tế giúp con quản lý cả hai khía cạnh một cách hiệu quả, giúp chúng dễ dàng theo đuổi đam mê mà không bỏ bê việc học.
Một khi mục tiêu và kế hoạch đã được thiết lập, điều quan trọng là chúng ta phải tuân thủ chúng. Cả chúng ta và con cái đều cần tuân theo những cam kết này. Nếu chúng đạt được mục tiêu học tập, chúng ta nên ăn mừng thành công của chúng bằng lời khen ngợi và sự khích lệ. Ngược lại, nếu chúng không đạt được mục tiêu, chúng ta nên thảo luận về những gì đã sai và cách khắc phục, thay vì áp đặt hình phạt. Bằng cách này, chúng ta xây dựng niềm tin với con cái và tạo ra một môi trường tích cực, hợp tác hơn. Chúng sẽ học được rằng việc đạt được mục tiêu và tận hưởng sở thích của mình đều mang lại phần thưởng khi được thực hiện một cách có trách nhiệm.
Khi khen ngợi con cái, chúng ta cần phải cụ thể và chân thành. Tiến sĩ Judith Brook, một bác sĩ tâm thần từ đại học New York, đã chỉ ra rằng trẻ em trên bảy tuổi có thể hoài nghi về lời khen. Chúng hiểu khi nào phản hồi là chân thành. Ví dụ, thay vì nói “Tuyệt vời, con giỏi quá”, chúng ta có thể nói, “Con đã làm rất tốt khi tập trung và hoàn thành bài tập về nhà một cách hiệu quả”. Thêm vào đó, chúng ta cũng nên dành những phần thưởng có ý nghĩa cho nỗ lực của chúng. Ví dụ, biến tác phẩm nghệ thuật của chúng thành một “cuốn sách nghệ thuật” nhỏ có thể biến công sức của chúng thành một điều đáng nhớ và được trân trọng.
Điều quan trọng là phải tích hợp các giờ nghỉ vào thói quen hàng ngày của trẻ. Một lịch học cố định có thể gây mệt mỏi, vì vậy việc bao gồm các hoạt động ngắn, không liên quan đến học tập giữa các buổi làm bài tập về nhà là rất hữu ích. Sau 50-60 phút làm bài tập về nhà, hãy khuyến khích con bạn nghỉ ngơi và tham gia vào một hoạt động mà chúng yêu thích, chẳng hạn như chơi nhạc cụ, vẽ tranh hoặc thậm chí là nhảy dây. Sự cân bằng “học tập - nghỉ ngơi” này giúp giảm căng thẳng và bảo vệ thị lực của trẻ khỏi những giờ học kéo dài. Điều này không chỉ cải thiện khả năng tập trung mà còn mang lại niềm vui cho ngày của trẻ, giúp trẻ luôn có động lực và tràn đầy năng lượng.
Tóm lại, tìm kiếm sự cân bằng phù hợp giữa sở thích và việc học không chỉ là quản lý thời gian mà còn là hiểu và hỗ trợ sở thích của con bạn. Với sự giao tiếp cởi mở, kế hoạch thực tế, sự kiên trì thực hiện và những phần thưởng ý nghĩa, chúng ta có thể hướng dẫn con cái thành công trong cả học tập và đam mê cá nhân.
Bằng cách tạo ra sự cân bằng lành mạnh, chúng ta đang giúp các em xây dựng nền tảng vững chắc cho tương lai.
Hãy nhớ rằng: cân bằng giữa niềm vui và trách nhiệm không phải lúc nào cũng dễ dàng, nhưng với sự kiên nhẫn và nỗ lực, chúng ta có thể tạo ra một môi trường nơi cả giáo dục và sở thích đều có thể phát triển song song.