Khám phá quá trình tiến hóa của việc tiêu thụ năng lượng trong suốt chiều dài lịch sử loài người.

Từ thời cổ đại với việc khoan gỗ để lấy lửa, đến sự phổ biến của than trong kỷ nguyên nông nghiệp, rồi mở rộng sang dầu mỏ và khí tự nhiên trong kỷ nguyên công nghiệp.

Có thể thấy rằng xã hội luôn không ngừng nỗ lực phát triển và ứng dụng những nguồn năng lượng sạch hơn. Trong bối cảnh đó, năng lượng hydro đã nổi lên như một ứng cử viên đầy hứa hẹn nhờ vào giá trị nhiệt cháy cao, tính bền vững, trữ lượng dồi dào và tác động môi trường tối thiểu, đánh dấu một bước chuyển quan trọng hướng tới sự phát triển xanh, sạch và bền vững.

Trái ngược với những nguồn năng lượng tái tạo khác như năng lượng mặt trời, gió hay thủy điện – vốn thường bị hạn chế bởi vị trí địa lý và sự thay đổi theo mùa – hay năng lượng hạt nhân với nguy cơ gây hậu quả môi trường nghiêm trọng khi rò rỉ, năng lượng hydro cho thấy nhiều ưu thế nổi bật. Giá trị nhiệt cháy cao, kết hợp với những đặc tính như tính bền vững, nguồn dự trữ phong phú và không gây ô nhiễm, đã thu hút mạnh mẽ sự quan tâm của các nhà đổi mới và các nhà hoạch định chính sách.

Thuật ngữ “hydro xanh” đề cập đến quá trình sử dụng năng lượng tái tạo thay vì nhiên liệu hóa thạch để vận hành công nghệ điện phân nước, từ đó tạo ra hydro. Cách tiếp cận này giải quyết hai hạn chế then chốt đang cản trở việc ứng dụng rộng rãi năng lượng tái tạo: sự bất ổn định do phụ thuộc vào ánh nắng hay gió, và sự thiếu đồng bộ giữa quá trình phát điện và nhu cầu tiêu thụ điện.

Việc sản xuất hydro xanh không cần gì nhiều ngoài nước và máy điện phân, miễn là có nguồn điện dồi dào. Tính linh hoạt của sản phẩm đầu ra là vô song: hydro có thể được sử dụng trực tiếp để cung cấp năng lượng cho pin nhiên liệu trong xe hoặc tàu thủy, đốt trong các nhà máy điện – nhiệt kết hợp, hoặc thay thế cho 10 triệu tấn hydro công nghiệp hiện đang được sản xuất tại Hoa Kỳ từ khí tự nhiên.

Chính phủ các nước trên thế giới đang nhận ra tiềm năng to lớn của hydro xanh và đầu tư mạnh mẽ vào lĩnh vực này. Vương quốc Anh, Đức, Nhật Bản và Úc đều đã công bố chiến lược phát triển hydro, trong đó Úc cam kết đầu tư hơn 200 triệu USD vốn khởi động. Hà Lan đặt mục tiêu đạt 500 MW công suất điện phân hydro xanh vào năm 2025, trong khi Bồ Đào Nha lên kế hoạch xây dựng nhà máy điện mặt trời sản xuất hydro xanh vào năm 2023.

Các quốc gia và nền kinh tế phát triển coi năng lượng hydro là một lựa chọn chiến lược trong quá trình chuyển đổi năng lượng, đồng thời đầu tư đáng kể để củng cố vị thế trong ngành công nghiệp hydro đang phát triển mạnh mẽ. Sự dịch chuyển từ năng lượng hóa thạch sang năng lượng tái tạo để sản xuất hydro đang ngày càng gia tăng, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc sản xuất hydro quy mô lớn với chi phí thấp. Các công nghệ kết hợp “năng lượng tái tạo + điện phân nước” đã nhận được nhiều sự quan tâm, mở ra tiềm năng phát triển quy mô lớn bằng cách hấp thụ hiệu quả nguồn điện gió và điện mặt trời, đồng thời giải quyết bài toán bất ổn của các nguồn năng lượng này.

Tại châu Âu, Ủy ban châu Âu đã ưu tiên coi hydro xanh là yếu tố cốt lõi trong việc đạt được mục tiêu trung hòa carbon vào năm 2050. Chiến lược theo từng giai đoạn bao gồm: lắp đặt ít nhất 6 gigawatt thiết bị điện phân hydro tái tạo trong EU vào năm 2024, với khả năng sản xuất tới 1 triệu tấn hydro tái tạo; từ năm 2025–2030, mục tiêu là lắp đặt ít nhất 40 gigawatt thiết bị điện phân, đủ để sản xuất tới 10 triệu tấn hydro tái tạo; và sau đó, triển khai công nghệ hydro trên quy mô lớn ở tất cả những lĩnh vực “khó khử carbon” trong giai đoạn 2030–2050.

Cam kết chiến lược này một lần nữa khẳng định sự công nhận toàn cầu dành cho hydro xanh như một lực lượng mang tính đột phá trong hành trình hướng tới các giải pháp năng lượng sạch và bền vững.