Sự phát triển nhanh chóng của tài sản số đã mở ra cơ hội mới cho cả nhà đầu tư cá nhân lẫn tổ chức. Một trong những câu hỏi phổ biến nhất hiện nay là: nên giữ tiền mã hóa lâu dài hay giao dịch ngắn hạn để tận dụng biến động giá?
Câu trả lời không đơn giản, mà phụ thuộc vào cách bạn hiểu thị trường, mức độ chấp nhận rủi ro, và mục tiêu tài chính cá nhân.
Không giống cổ phiếu hay trái phiếu truyền thống, phần lớn tiền mã hóa không có chỉ số định giá nội tại rõ ràng. Giá trị của chúng chủ yếu bị chi phối bởi cảm xúc thị trường, tính lan truyền trong cộng đồng và các yếu tố vĩ mô – chẳng hạn như tin tức chính sách, xu hướng pháp lý hay biến động kinh tế toàn cầu.
Hiểu rõ bạn đang đầu tư vào loại tài sản nào là bước đầu quan trọng. Ví dụ, Bitcoin hoạt động theo cơ chế bằng chứng công việc (Proof of Work) và có nguồn cung giới hạn, trong khi nhiều token khác lại gắn liền với hệ sinh thái hợp đồng thông minh hoặc các ứng dụng phi tập trung (dApps).
Những nhà đầu tư chọn nắm giữ lâu dài thường dựa trên niềm tin rằng blockchain và tiền mã hóa sẽ trở thành nền tảng cho tài chính tương lai. Chiến lược này tương tự phương pháp “mua và giữ” phổ biến trong thị trường chứng khoán.
Lợi nhuận có thể rất lớn, nhất là với những tài sản như Bitcoin, đã từng vượt xa các loại hình đầu tư truyền thống trong thập kỷ qua. Tuy nhiên, điều kiện tiên quyết là khả năng chịu đựng biến động – mức giảm giá 20–30% trong một ngày không phải là hiếm. Đã có thời điểm Bitcoin mất tới 80% giá trị, rồi lại phục hồi mạnh mẽ – nhưng không ai có thể dự đoán chính xác đáy ở đâu.
Giao dịch tích cực hấp dẫn với những ai muốn tận dụng biến động giá để kiếm lợi nhuận nhanh. Không như thị trường truyền thống, tiền số giao dịch 24/7 – tạo ra vô số cơ hội, nhưng cũng đi kèm không ít rủi ro.
Người giao dịch thường sử dụng phân tích kỹ thuật, theo dõi dòng tiền và tin tức thời sự để “lướt sóng”. Tuy nhiên, giao dịch ngắn hạn đòi hỏi kỷ luật cao và khả năng kiểm soát cảm xúc – vì chỉ một quyết định vội vàng hoặc đòn bẩy quá mức có thể khiến bạn “cháy” tài khoản nhanh chóng. Nhà kinh tế học Robert Shiller từng nhấn mạnh: “Cảm xúc ảnh hưởng đến mọi hành vi tài chính – dù chúng ta cố gắng hợp lý đến đâu”.
Một sai lầm phổ biến là xem nhẹ nghĩa vụ thuế. Tại nhiều quốc gia, lợi nhuận từ giao dịch ngắn hạn bị đánh thuế cao hơn so với đầu tư dài hạn (sau 1 năm nắm giữ). Điều này có thể “ăn mòn” phần lớn lợi nhuận nếu không được tính toán kỹ. Vì vậy, chiến lược đầu tư cần xét đến yếu tố thuế ngay từ đầu, đặc biệt khi lợi nhuận có thể lên tới hàng trăm triệu đồng hoặc hơn.
Dù bạn chọn giữ hay giao dịch, quản lý rủi ro là điều không thể thiếu. Nhà đầu tư dài hạn nên đa dạng hóa danh mục, tránh dồn toàn bộ vốn vào một đồng coin. Người giao dịch thì cần tuân thủ quy tắc cắt lỗ, giới hạn tỷ trọng từng lệnh và sử dụng công cụ bảo mật như ví lạnh, xác thực 2 lớp. Thị trường tiền số có thể “bay màu” chỉ sau một lỗ hổng bảo mật hoặc lỗi hợp đồng thông minh.
Không phải ai cũng có thể kiên nhẫn giữ tài sản qua nhiều chu kỳ giảm giá, cũng như không phải ai cũng đủ thời gian và kiến thức để giao dịch mỗi ngày. Hiểu rõ tâm lý, kỳ vọng lợi nhuận và thời gian đầu tư là điều kiện tiên quyết. Với nhiều người, chiến lược kết hợp – giữ một phần dài hạn, giao dịch phần còn lại – là lựa chọn linh hoạt và cân bằng hơn.
Tóm lại, không có công thức chung cho việc giữ hay giao dịch tiền số. Điều quan trọng là bạn hiểu rõ mình đang làm gì, vì sao lại chọn con đường đó và luôn trang bị kiến thức cập nhật. Trong thế giới đầy biến động này, kỷ luật, kiến thức và sự tỉnh táo chính là tài sản quý giá nhất của nhà đầu tư.