Hai năm trước—vào lúc 2:02 sáng ngày 1 tháng 12 năm 2022—ngành công nghiệp AI đã chứng kiến một khoảnh khắc mang tính bước ngoặt.
Đó là ngày ChatGPT, người báo hiệu làn sóng AI tiếp theo, chính thức ra mắt.
Hai năm qua cảm giác vừa sống động vừa thoáng qua, như một cơn lốc biến đổi cảnh quan công nghệ và xã hội. Vào dịp kỷ niệm hai năm ChatGPT ra mắt, thật đáng để suy ngẫm về những cột mốc đáng chú ý, những phát triển đột phá và những câu chuyện ấm lòng đã diễn ra kể từ đêm định mệnh đó.
Buổi ra mắt ầm ĩ của ChatGPT
Vào ngày 1 tháng 12 năm 2022, Sam Altman đã gửi một tweet đơn giản: "Hãy thử ChatGPT." Điều theo sau là một sự thay đổi mạnh mẽ trong công nghệ. Quyết định tưởng chừng như đơn giản này để ra mắt sản phẩm vào ngày 1 tháng 12 lại trở thành một trong những bước ngoặt quan trọng nhất trong lịch sử AI.
Chỉ trong năm ngày, ChatGPT đã đạt một triệu người dùng—một tốc độ kỷ lục đối với bất kỳ sản phẩm internet nào. Hai tháng sau, nó đã chạm mốc 100 triệu người dùng hoạt động hàng tháng. Silicon Valley đã bị chấn động: Google tuyên bố "Mã đỏ," Meta gấp rút điều chỉnh chiến lược, và sự khởi đầu của một kỷ nguyên mới là điều không thể phủ nhận.
Vào ngày 10 tháng 2 năm 2023, sự ra mắt của ControlNet đã cách mạng hóa hệ sinh thái Stable Diffusion. Phát minh này mang đến cho các nhà sáng tạo quyền kiểm soát chưa từng có đối với nghệ thuật tạo ra bởi AI, cho phép tạo ra các kết quả chính xác từ các bản vẽ đường nét, bản đồ độ sâu và phát hiện cạnh.
ControlNet đã trở thành một plugin thay đổi cuộc chơi trong quy trình công việc nghệ thuật AI, làm cho quá trình này trở nên dễ dự đoán và đáng tin cậy hơn. Nhà sáng chế của nó, Zhang Lümin, đã được trao danh hiệu "Cyber Buddha" nhờ vào đóng góp đột phá của mình. Kể từ khoảnh khắc đó, AI không còn là một hộp đen nữa mà trở thành một công cụ chính xác—như cây cọ trong tay người sử dụng.
Vào ngày 14 tháng 3 năm 2023, OpenAI đã ra mắt GPT-4 trong một sự kiện được mong đợi từ lâu. Mặc dù có sự chuẩn bị kỹ lưỡng, thế giới vẫn không khỏi kinh ngạc. GPT-4 đã vượt qua kỳ thi luật, giải quyết các bài toán toán học phức tạp, và giải thích các hình ảnh phức tạp với sự chuyên môn không thua kém các chuyên gia con người.
Bước nhảy vọt từ GPT-3 sang GPT-4 không chỉ là sự khác biệt về số liệu; nó đánh dấu một khoảnh khắc then chốt trong hành trình của AI hướng tới trí tuệ chung. Lần đầu tiên, con người chứng kiến những nét vẽ về một tương lai được định hình bởi khả năng của AI vượt xa trí tưởng tượng.
Vào ngày 30 tháng 5 năm 2023, vốn hóa thị trường của NVIDIA đã vượt mốc 1 nghìn tỷ đô la, khiến nó trở thành công ty chip đầu tiên—và là công ty toàn cầu thứ bảy—gia nhập câu lạc bộ nghìn tỷ đô la.
Thành tựu vĩ đại này được thúc đẩy bởi nhu cầu không ngừng nghỉ từ thời đại AI đối với các GPU tiên tiến của NVIDIA, như H100, có giá lên đến hơn 300.000 đô la. Điều gì bắt đầu như một công ty phần cứng game đã biến thành "nhà cung cấp dầu" của thời đại AI, dưới sự lãnh đạo đầy tầm nhìn của Jensen Huang.
Vào ngày 13 tháng 7 năm 2023, công đoàn SAG-AFTRA đã tuyên bố một cuộc đình công lịch sử—không phải vì lương, mà để chống lại sự xâm lấn của AI. Hơn 160.000 diễn viên và nhà biên kịch đã đoàn kết, khiến Hollywood phải dừng lại.
Các sản phẩm lớn như Avatar và Avengers đã bị tạm dừng, trong khi lễ trao giải Emmy bị hoãn. Cuộc đình công làm nổi bật sự rạn nứt rõ rệt giữa sự tiến bộ công nghệ và các giá trị nhân văn. Sau 148 ngày và thiệt hại kinh tế 6 tỷ đô la, cuộc đình công kết thúc vào ngày 9 tháng 11, để lại những câu hỏi chưa được giải đáp về vị trí của AI trong các ngành công nghiệp sáng tạo.
Vào ngày 18 tháng 11 năm 2023, hội đồng quản trị của OpenAI bất ngờ sa thải Sam Altman, gây ra một cơn bão truyền thông. Trong 72 giờ tiếp theo, hơn 700 nhân viên đã ký một đơn yêu cầu hội đồng từ chức. Giám đốc điều hành của Microsoft đã can thiệp, các nhà đầu tư gây áp lực, và thế giới chứng kiến Altman quay lại vị trí của mình trong chiến thắng.
Cuối tuần hỗn loạn này đã trở thành một chương định hình trong lịch sử AI, tạo nền tảng cho những biến động trong tương lai tại OpenAI.
Vào ngày 16 tháng 2 năm 2024, mô hình video tạo ra bởi AI Sora ra mắt, giới thiệu những video siêu thực về hoàng hôn, sóng biển và những cảnh thành phố nhộn nhịp. Chất lượng tuyệt vời của những hình ảnh này đã làm mờ ranh giới giữa thực và giả, mở rộng giới hạn của trí tưởng tượng.
Giống như sự ra mắt của ChatGPT hai năm trước, sự ra mắt của Sora là một sự chuyển mình khác, mở ra cánh cửa cho một kỷ nguyên mới của sáng tạo hình ảnh.
Vào ngày 6 tháng 6 năm 2024, Kuaishou đã kỷ niệm 13 năm thành lập bằng việc ra mắt âm thầm Keling, một mô hình video AI. Không có sự rầm rộ, Keling đã chuyển đổi văn bản thành những video sống động và chi tiết, nhanh chóng chiếm được cảm tình của các nhà sáng tạo nội dung.
Sự đổi mới này đã đánh dấu một bước ngoặt cho AI Trung Quốc, đưa nó lên hàng đầu trong sự phát triển công nghệ toàn cầu và thể hiện tiềm năng của mình trên sân khấu thế giới.
Vào ngày 21 tháng 6 năm 2024, Anthropic đã ra mắt Claude 3.5 Sonnet, định nghĩa lại lập trình AI. Sự ra mắt âm thầm này giới thiệu một AI có khả năng giải quyết các vấn đề kiến trúc hệ thống phức tạp với độ chính xác của một kỹ sư dày dặn kinh nghiệm.
Điều này đánh dấu một bước tiến lớn cho AI trong lập trình, thúc đẩy một làn sóng phát triển trong các công cụ và quy trình công việc dành cho nhà phát triển.
Vào ngày 8-9 tháng 10 năm 2024, Giải Nobel đã lần đầu tiên vinh danh AI. Geoffrey Hinton và John Hopfield nhận giải Nobel Vật lý, trong khi nhóm của Demis Hassabis tại DeepMind giành giải Nobel Hóa học.
Sự công nhận này đã xác nhận vai trò quan trọng của AI trong đổi mới khoa học, củng cố di sản của nó như một lực lượng biến đổi trong cả nghiên cứu và ngành công nghiệp.
Từ những câu chuyện trước khi đi ngủ đến video âm nhạc tạo ra bởi AI, những câu chuyện cá nhân minh họa cách AI đã thay đổi cuộc sống. Những điểm nhấn bao gồm:
- Một người cha sử dụng AI để tạo ra những câu chuyện trước khi đi ngủ tùy chỉnh cho con mình.
- Sinh viên dựa vào AI để hỗ trợ ngôn ngữ ở các quốc gia nước ngoài.
- Các công cụ AI giúp các gia đình mang lại sức sống cho những bức ảnh cũ, gợi lại những kỷ niệm thời trẻ.
- Những cá nhân sáng tạo sản xuất các video âm nhạc powered by AI để bảo tồn những kỷ niệm quý giá.
Thời gian không khoan nhượng—nó trôi qua trong những khoảnh khắc thoáng chốc, nhưng để lại những dấu ấn không thể xóa nhòa.
Trong chỉ hai năm ngắn ngủi, AI đã mang đến một cơn lốc đổi mới, từ cuộc ra mắt biến đổi của ChatGPT đến việc viết lại các ranh giới hình ảnh và sáng tạo. Tuy nhiên, ngoài những đột phá kỹ thuật, tác động sâu sắc nhất của AI nằm ở khả năng nâng cao và nhân văn hóa những trải nghiệm hàng ngày.
Khi hành trình này tiếp tục, một điều rõ ràng: thế giới sẽ không bao giờ trở lại như trước khi có AI. Và đây chỉ mới là khởi đầu.