Bạn có nhận thấy mùa hè dường như dài hơn và nóng hơn, còn mùa đông thì dường như khó lường không? Chúng tôi không hề tưởng tượng ra điều đó. Các nhà khoa học trên khắp thế giới đang gióng lên hồi chuông cảnh báo rằng Trái Đất đang nóng lên nhanh hơn bao giờ hết.
Vấn đề không chỉ nằm ở thời tiết khó chịu mà còn ở toàn bộ hệ sinh thái, thành phố và cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Hơn 11.000 chuyên gia đã cảnh báo rằng cần có những bước đi khẩn cấp để bảo vệ sự sống trên hành tinh của chúng ta.
Theo báo cáo IPCC 2023, hơn 11.000 nhà khoa học về khí hậu đồng ý rằng hiện tượng nóng lên toàn cầu đang diễn ra nhanh hơn, đe dọa các hệ sinh thái, thành phố và cuộc sống con người trên toàn thế giới.
Nếu chúng ta bỏ qua những thay đổi này, tác động sẽ lan rộng và nghiêm trọng, ảnh hưởng đến mọi người, mọi nơi.
Chúng ta thường nghe những thuật ngữ như nóng lên toàn cầu hay biến đổi khí hậu, nhưng nhiều chuyên gia hiện nay gọi đó là khủng hoảng khí hậu. Tại sao lại có sự thay đổi này? Lời nói định hình cách chúng ta cảm nhận và hành động. Khủng hoảng khí hậu truyền tải sự cấp bách và nguy hiểm rõ ràng hơn những từ ngữ nhẹ nhàng. Khi các nhà lãnh đạo và cộng đồng nghe thấy điều này, họ có nhiều khả năng hành động có ý nghĩa hơn.
Với chúng tôi, việc sử dụng ngôn ngữ này giúp mọi người hiểu rằng những thay đổi này là có thật và ảnh hưởng đến thói quen hàng ngày của chúng ta - từ thực phẩm chúng ta ăn đến không khí chúng ta hít thở và cách chúng ta di chuyển. Ngôn từ có thể thúc đẩy chúng ta coi đây là một vấn đề thực tế, cấp bách, chứ không phải là một điều gì đó xa vời hay trừu tượng.
Gọi đó là khủng hoảng có thể nghe thật kịch tính, và đúng vậy, nó có thể khiến một số người sợ hãi—nhưng điều đó có thể hữu ích. Nghiên cứu cho thấy những từ như khủng hoảng khơi dậy những cảm xúc mạnh mẽ và thúc đẩy hành động. Khi cảm thấy cấp bách, chúng ta nhận ra rằng chờ đợi sẽ không giải quyết được vấn đề. Tuy nhiên, quá nhiều nỗi sợ hãi có thể phản tác dụng, khiến một số người lờ đi hoặc thậm chí phủ nhận vấn đề.
Đó là lý do tại sao việc truyền đạt rõ ràng là rất quan trọng: đủ cấp bách để đánh thức mọi người, nhưng cũng đủ thiết thực để chúng ta biết chính xác những bước cần thực hiện. Ví dụ, thay vì chỉ lo lắng về nhiệt độ tăng cao, chúng ta có thể tập trung vào việc giảm sử dụng năng lượng hoặc hỗ trợ các sáng kiến xanh tại địa phương.
Đây không chỉ là lời đồn thổi. Hàng ngàn nhà khoa học trên toàn thế giới đã đồng ý: hành tinh của chúng ta đang nóng lên, và những tác động này là có thật và có thể đo lường được. Các sông băng đang tan chảy, mực nước biển dâng cao, bão ngày càng mạnh hơn và hạn hán đang lan rộng ra nhiều khu vực hơn. Những thay đổi này gây áp lực lên các hệ sinh thái và cộng đồng loài người.
Đối với chúng tôi, đó là lời kêu gọi hãy suy nghĩ về cách sống của mình: cách chúng ta đi lại, cách chúng ta ăn uống và cách chúng ta sử dụng năng lượng tại nhà. Những hành động nhỏ - chẳng hạn như chuyển sang sử dụng các thiết bị tiết kiệm năng lượng, giảm thiểu những chuyến đi bằng ô tô không cần thiết, hoặc tiết kiệm nước - có thể tạo nên sự khác biệt thực sự khi hàng triệu người cùng hành động.
Dù thảm họa có vẻ xa vời, tác động của biến đổi khí hậu vẫn ảnh hưởng đến tất cả mọi người. Nắng nóng, lượng mưa thất thường và tình trạng thiếu nước có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, nguồn cung lương thực và nền kinh tế địa phương. Người dân sống ở những khu vực dễ bị tổn thương là những người đầu tiên cảm nhận được, nhưng cuối cùng, tất cả mọi người đều bị ảnh hưởng.
Bằng cách hiểu được quy mô của cuộc khủng hoảng, chúng ta thấy rằng hành động không phải là tùy chọn mà là cần thiết. Chúng ta không thể chỉ chờ đợi chính phủ hành động; những lựa chọn hàng ngày của chúng ta đều quan trọng. Cho dù đó là cách chúng ta mua sắm, cách chúng ta đi lại, hay thậm chí là cách chúng ta quản lý rác thải, mỗi quyết định đều góp phần tạo nên bức tranh toàn cảnh.
Vậy, chúng ta có thể làm gì? Những hành động nhỏ nhưng kiên trì sẽ tạo nên hiệu ứng lan tỏa. Ủng hộ năng lượng tái tạo, giảm thiểu sử dụng năng lượng hộ gia đình, trồng cây xanh và cắt giảm rác thải không cần thiết đều là những bước thiết thực. Chúng ta có thể lựa chọn phương tiện giao thông bền vững - đi bộ, đạp xe hoặc sử dụng phương tiện công cộng thay vì những chuyến đi ngắn bằng ô tô.
Ăn nhiều thực phẩm có nguồn gốc thực vật hơn hoặc giảm thiểu lãng phí thực phẩm cũng giúp giảm phát thải. Chia sẻ kiến thức và khuyến khích bạn bè và gia đình cùng hành động sẽ tạo ra hiệu ứng lan tỏa. Khi chúng ta cùng nhau hành động, tác động của chúng ta sẽ được nhân lên, giúp làm chậm quá trình nóng lên và bảo vệ hành tinh cho các thế hệ tương lai.
Thật dễ dàng để cảm thấy choáng ngợp, nhưng điều quan trọng là tập trung vào các bước thiết thực. Ở nhà, chúng ta có thể tắt đèn và các thiết bị khi không sử dụng, sử dụng các thiết bị tiết kiệm năng lượng và giảm lãng phí nước. Trong cộng đồng của chúng ta, việc hỗ trợ các dự án phát triển bền vững tại địa phương—như vườn cộng đồng hoặc các chương trình tái chế—cũng tạo nên sự khác biệt.
Ngay cả những lựa chọn nhỏ trong lối sống, chẳng hạn như giảm mua sắm đồ dùng một lần, cũng có thể góp phần. Khi hàng triệu người thực hiện những lựa chọn nhỏ và có ý thức, chúng ta cùng nhau tạo ra một tác động tích cực đáng kể đến hành tinh.
Cụm từ khủng hoảng khí hậu nghe có vẻ căng thẳng, nhưng Lykkers ạ, nó phản ánh thực tế. Hành tinh đang nóng lên, và những ảnh hưởng đang diễn ra ở khắp mọi nơi. Bằng cách hiểu biết khoa học, nhận thức được tính cấp bách và thực hiện các bước thiết thực, chúng ta có thể tạo ra sự khác biệt thực sự. Hãy cùng nhau tiếp cận thách thức này bằng kiến thức, sự sáng tạo và nỗ lực chung.
Cùng nhau, chúng ta có thể đưa thế giới hướng tới một tương lai an toàn hơn, mát mẻ hơn và cân bằng hơn - từng hành động một.