Bạn đã bao giờ cảm thấy hoàn toàn kiệt sức sau một đêm mất ngủ chưa? Hầu hết chúng ta đều từng trải qua, nhưng ít ai thực sự hiểu lý do tại sao. Giấc ngủ không chỉ là khoảng thời gian nghỉ ngơi sau một ngày hoạt động — đó là một quá trình quan trọng hỗ trợ cả cơ thể và não bộ.

Các nhà khoa học từ lâu đã nghiên cứu mục đích của giấc ngủ và mặc dù một số chi tiết vẫn đang được khám phá, nhưng không còn nghi ngờ gì nữa, giấc ngủ ngon là một trong những nền tảng của sức khỏe.

Điều gì xảy ra khi chúng ta ngủ?

Mặc dù chúng ta nhìn tĩnh khi ngủ, nhưng thực tế não bộ đang làm việc rất chăm chỉ. Giấc ngủ được tạo thành từ các chu kỳ khác nhau, bao gồm các giai đoạn không REM và REM. Trong giấc ngủ không REM, cơ thể đi vào trạng thái nghỉ ngơi sâu, tập trung vào việc phục hồi thể chất và năng lượng. Trong giấc ngủ REM, thời điểm hầu hết các giấc mơ xảy ra, não bộ hoạt động trở lại, xử lý trí nhớ, học tập và cân bằng cảm xúc. Các giai đoạn này lặp lại suốt đêm theo chu kỳ khoảng 90 phút. Cả hai giai đoạn đều cần thiết để cảm thấy sảng khoái.

Tại sao não bộ cần ngủ

Một trong những lý do quan trọng nhất khiến chúng ta ngủ là vì chức năng não bộ. Khi ngủ, não bộ xử lý thông tin bạn đã thu thập được trong ngày. Nó giúp chuyển đổi trí nhớ ngắn hạn thành trí nhớ dài hạn và loại bỏ chất thải tích tụ trong các tế bào não. Một nghiên cứu từ Viện Rối loạn Thần kinh Quốc gia Hoa Kỳ cho thấy các tế bào não co lại trong khi ngủ, cho phép loại bỏ chất thải hiệu quả hơn. Việc dọn dẹp này giúp ngăn ngừa các vấn đề về trí nhớ và thậm chí có thể làm giảm nguy cơ mắc các bệnh như Alzheimer.

Giấc ngủ giúp cơ thể khỏe mạnh

Giấc ngủ không chỉ tốt cho não bộ mà còn rất quan trọng cho toàn bộ cơ thể. Trong khi ngủ, nhịp tim của bạn sẽ chậm lại, hơi thở trở nên đều đặn và các cơ bắp được thư giãn. Điều này giúp cơ thể bạn có cơ hội tự phục hồi. Theo nghiên cứu của Đại học Johns Hopkins, giấc ngủ sâu kích hoạt việc giải phóng hormone tăng trưởng, giúp phục hồi mô và phát triển cơ bắp. Đồng thời, hệ thống miễn dịch của bạn cũng hoạt động mạnh mẽ hơn. Đó là lý do tại sao khi bạn bị bệnh, cơ thể bạn cần được nghỉ ngơi - nó cần giấc ngủ để hồi phục.

Giấc ngủ ảnh hưởng đến cảm xúc như thế nào

Bạn đã bao giờ cảm thấy dễ xúc động hoặc cáu kỉnh hơn sau một đêm không ngủ đủ giấc chưa? Đó là vì thiếu ngủ ảnh hưởng đến các vùng não điều khiển tâm trạng và cảm xúc. Giấc ngủ giúp tăng cường khả năng giữ bình tĩnh và ứng phó với căng thẳng. Một nghiên cứu của các nhà nghiên cứu Harvard cho thấy những người thiếu ngủ có nhiều khả năng phản ứng thái quá với những căng thẳng nhỏ. Khi được nghỉ ngơi đầy đủ, bạn sẽ có khả năng xử lý những thách thức hàng ngày tốt hơn và kiểm soát cảm xúc tốt hơn.

Giấc ngủ và hiệu suất hàng ngày

Ngủ đủ giấc có liên quan đến sự tập trung, khả năng ra quyết định và sáng tạo tốt hơn. Dù bạn đang ở trường, ở nơi làm việc hay giải quyết vấn đề ở nhà, trí óc của bạn sẽ hoạt động minh mẫn hơn khi được nghỉ ngơi đầy đủ. Các vận động viên và chuyên gia thường ưu tiên giấc ngủ vì nó cải thiện thời gian phản ứng, khả năng phối hợp và độ chính xác. Ngược lại, chỉ một đêm mất ngủ cũng có thể làm chậm tư duy và làm giảm năng suất làm việc vào ngày hôm sau.

Chúng ta cần ngủ bao nhiêu là đủ?

Nhu cầu ngủ thay đổi tùy theo độ tuổi. Trẻ em và thanh thiếu niên cần ngủ nhiều hơn vì chúng đang phát triển và học hỏi nhanh chóng. Người lớn thường cần 7 đến 9 tiếng ngủ ngon mỗi đêm. Nếu bạn thức dậy trong tình trạng mệt mỏi hoặc buồn ngủ vào ban ngày, đó có thể là dấu hiệu bạn chưa được nghỉ ngơi đầy đủ. Việc thiết lập lịch trình đi ngủ đều đặn, tránh uống caffeine vào cuối ngày và tắt màn hình trước khi đi ngủ đều có thể giúp cải thiện chất lượng giấc ngủ.

Mối nguy hiểm của việc thiếu ngủ

Mất ngủ mãn tính không chỉ khiến bạn mệt mỏi mà còn có thể gây hại cho sức khỏe. Nó làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, tiểu đường và suy giảm miễn dịch. Nó cũng ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần, làm tăng nguy cơ lo âu và tâm trạng chán nản. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC), một phần ba người trưởng thành ở Hoa Kỳ không ngủ đủ giấc thường xuyên. Đó là một vấn đề đáng được giải quyết.

Kết luận: Hãy cùng xem xét lại về giấc ngủ

Vậy, tại sao con người cần ngủ? Bởi vì nó rất cần thiết cho một bộ não khỏe mạnh, một cơ thể cường tráng, sự ổn định cảm xúc và tư duy minh mẫn. Giấc ngủ không phải là một thứ xa xỉ mà là một nhu cầu thiết yếu.

Bạn có thường xuyên nghỉ ngơi đầy đủ không? Hãy thử theo dõi giấc ngủ của bạn trong vài ngày. Bạn có thể ngạc nhiên khi thấy mình cảm thấy tốt hơn rất nhiều khi cơ thể có đủ thời gian phục hồi cần thiết.