Khi ngồi vào bàn xoay gốm hay cầm dụng cụ chạm khắc trên tay, chúng ta không chỉ tạo hình đất sét mà còn đang tạo nên những câu chuyện, từng đường cong và kết cấu một. Đồ gốm thủ công luôn đầy ắp chi tiết, cá tính và ý đồ.

Hãy cùng khám phá cách nặn và chạm khắc, hai trong số những kỹ thuật quan trọng nhất trong nghề gốm, giúp chúng ta mang lại sức sống và sự phong phú cho nghệ thuật gốm sứ của mình.

Tạo hình – nền tảng khởi đầu

Ném, hay sử dụng bàn xoay của thợ gốm, thường là nơi hành trình bắt đầu. Chỉ với một cục đất sét, chúng ta có thể tạo ra những chiếc bình với đủ hình dạng và kích cỡ. Nhưng nó không chỉ đơn thuần là tạo hình cơ bản—ném cho phép chúng ta kiểm soát tỷ lệ, độ dày thành bình, đường cong và tính đối xứng với độ chính xác cao.

Khi chúng ta đặt đất sét vào giữa bàn xoay, mọi chuyển động của bàn tay đều có ý nghĩa. Muốn một chiếc bình cao, thanh lịch? Chúng ta kéo đất sét lên theo từng giai đoạn, chú ý kỹ đến độ đều và cấu trúc. Muốn một chiếc bát rộng, nông? Chúng ta sử dụng lực ấn xuống và ra ngoài để định hình. Những thay đổi nhỏ trong lực ấn của ngón tay có thể tạo ra những đường gờ nhẹ nhàng hoặc thậm chí là những gợn sóng tinh tế trên thành bình, tạo thêm điểm nhấn thị giác và một nét độc đáo được chạm bằng tay.

Khắc họa kết cấu và cá tính

Khi tác phẩm đã cứng như da thuộc, kỹ thuật chạm khắc cho phép chúng ta tiến xa hơn một bước. Đây là lúc các chi tiết và kết cấu thực sự trở nên sống động. Sử dụng các dụng cụ vòng, dao, hoặc thậm chí các dụng cụ ngẫu hứng như que gỗ, chúng ta có thể khắc các hoa văn, đường viền hoặc hình ảnh trực tiếp lên bề mặt.

Chúng ta có thể chọn những đường nét hiện đại, gọn gàng hoặc những thiết kế hữu cơ, uyển chuyển hơn. Một họa tiết lá được khắc xung quanh một chiếc bát, hoặc những rãnh nhịp nhàng xoắn ốc xuống một chiếc bình, có thể thay đổi hoàn toàn đặc điểm của tác phẩm. Bằng cách điều chỉnh độ sâu và góc độ chạm khắc, chúng ta tạo bóng, chuyển động và kết cấu cho bề mặt gốm.

Một số nghệ sĩ thậm chí còn sử dụng một kỹ thuật gọi là sgraffito, trong đó lớp màu được phủ lên bề mặt đất sét, sau đó được khắc đi để lộ lớp đất sét nguyên bản bên dưới. Sự tương phản này tạo ra hiệu ứng đồ họa đậm nét, đặc biệt ấn tượng sau khi nung.

Men sứ, dấu ấn và bản sắc

Mỗi sản phẩm gốm thủ công đều ẩn chứa một điều gì đó đặc biệt: dấu ấn của người thợ. Cho dù đó là đường xoắn ốc ở đáy từ bánh xe hay những vết lõm tinh tế trên bề mặt, những dấu ấn này làm cho mỗi sản phẩm trở nên độc nhất vô nhị.

Khi chúng tôi phủ men, nó tạo thêm một lớp phong phú về thị giác và xúc giác. Một số lớp men đọng lại ở những vùng chạm khắc, làm nổi bật kết cấu. Một số khác vỡ ra đẹp mắt trên các đường gờ hoặc nứt nhẹ trên các mặt phẳng nhẵn. Quá trình nung cuối cùng thường tạo ra những điều bất ngờ - những đường vân, đốm hoặc chuyển màu bất ngờ, làm tăng thêm nét quyến rũ thủ công.

Chúng tôi có thể chọn tông màu đất cho cảm giác tự nhiên, màu sắc đậm cho ấn tượng đương đại, hoặc lớp men mềm mại, bán trong suốt để tác phẩm chạm khắc của chúng tôi tỏa sáng.

Sức mạnh của sự không hoàn hảo

Một trong những điều tuyệt vời nhất của đồ gốm thủ công là nó không hoàn hảo như máy móc. Nó có cá tính riêng. Chúng ta học cách tôn vinh những điểm bất đối xứng nhỏ, hình khối hữu cơ và những đường nét vẽ tay. Đây không phải là khuyết điểm—mà là dấu ấn của sự chăm chút, thời gian và sáng tạo.

Kết hợp giữa nặn và chạm khắc cho phép chúng ta cân bằng giữa cấu trúc và sự ngẫu hứng. Kỷ luật của nghệ thuật tạo hình bằng bánh xe kết hợp với sự tinh tế của chạm khắc thủ công. Và với lớp men phù hợp, tác phẩm hoàn thiện sẽ trở thành một sự tôn vinh về chi tiết, chiều sâu và cá tính.

Cùng sáng tạo nào

Dù bạn mới bắt đầu hành trình làm gốm hay đã gắn bó nhiều năm, hãy dành chút thời gian để chú ý đến những chi tiết nhỏ trong tác phẩm của mình. Cảm nhận những đường rãnh do dụng cụ tạo ra. Ngắm nhìn ánh sáng chiếu vào tác phẩm. Mỗi đường nét, mỗi đường cong đều kể một câu chuyện.

Chúng tôi rất muốn biết—kỹ thuật làm gốm yêu thích của bạn là gì? Bạn đã thử kết hợp nặn gốm với chạm khắc thủ công chưa? Hãy chia sẻ kinh nghiệm của bạn với chúng tôi và cùng nhau tiếp tục tạo hình, chạm khắc và tráng men để tạo nên những tác phẩm tuyệt đẹp.