Khi nền kinh tế rơi vào suy thoái, thị trường tài chính trở nên bất ổn và cảm xúc hoảng loạn rất dễ dẫn đến những quyết định sai lầm.
Việc bán tháo cổ phiếu hoặc quỹ đầu tư trong thời điểm thị trường đi xuống không chỉ khiến bạn "chốt lỗ" mà còn làm suy yếu mục tiêu tài chính dài hạn.
Lịch sử đã chứng minh: những nhà đầu tư giữ vững lập trường thường được thị trường đền đáp hậu hĩnh khi kinh tế phục hồi. Chuyên gia chiến lược đầu tư Liz Ann Sonders từng cảnh báo: "Phản ứng theo cảm xúc trước biến động thị trường đôi khi còn gây thiệt hại lớn hơn cả cuộc suy thoái". Một chiến lược đầu tư đa dạng, phù hợp với mức chịu rủi ro và thời gian đầu tư, chính là "tấm khiên" vững chắc giúp bạn vượt qua những cú sốc ngắn hạn.
Nhiều người, vì cảm thấy công việc ổn định hoặc đầu tư sinh lời tốt, nên bỏ qua việc duy trì quỹ dự phòng. Tuy nhiên, trong thời kỳ suy thoái, thất nghiệp và chi phí bất ngờ lại có xu hướng tăng cao. Nếu không có khoản tiết kiệm đủ chi tiêu từ 6 đến 9 tháng, bạn rất dễ rơi vào vòng xoáy nợ nần khi sự cố xảy ra. Vì vậy, ưu tiên tài khoản tiết kiệm có tính thanh khoản cao là yếu tố sống còn để ứng phó khủng hoảng.
Khi thu nhập sụt giảm, nhiều người có xu hướng dùng thẻ tín dụng hoặc vay tiêu dùng để "cầm cự". Nhưng chính những khoản vay lãi suất cao này lại dễ khiến áp lực tài chính ngày càng lớn, nhất là khi suy thoái kéo dài hơn dự đoán. Tốt nhất là hạn chế vay mới và ưu tiên thanh toán các khoản nợ hiện có để bảo vệ điểm tín dụng cũng như sự linh hoạt tài chính lâu dài.
Cắt giảm khoản tiết kiệm hưu trí trong lúc khó khăn nghe có vẻ hợp lý, nhưng việc này có thể làm mất đi lợi ích từ lãi kép—một yếu tố quan trọng trong tăng trưởng tài sản về lâu dài. Ngay cả khi chỉ duy trì mức đóng góp tối thiểu, việc duy trì đều đặn vẫn sẽ giúp bạn tận dụng đà phục hồi thị trường trong tương lai.
Giữ nguyên mức chi tiêu cũ khi thu nhập thay đổi là sai lầm phổ biến. Nếu không rà soát ngân sách, bạn dễ tiêu vượt khả năng và rơi vào trạng thái cạn kiệt tài chính. Hãy đánh giá lại các khoản chi, loại bỏ những khoản không cần thiết và ưu tiên ngân sách cho nhu cầu thiết yếu và tiết kiệm.
Việc mua nhà, đổi xe hay cam kết tài chính lớn trong lúc kinh tế bất ổn tiềm ẩn rất nhiều rủi ro. Thu nhập không ổn định hoặc ngân hàng siết chặt tín dụng có thể khiến bạn "kẹt" trong một thương vụ tưởng như hợp lý. Tốt hơn nên trì hoãn các khoản chi lớn cho đến khi kinh tế hồi phục rõ rệt.
Áp lực tài chính không chỉ ảnh hưởng đến túi tiền mà còn đè nặng lên tinh thần. Nếu không nhận diện và xử lý kịp thời, nó có thể dẫn đến kiệt sức, hoảng loạn hoặc những quyết định sai lầm. Đừng ngại tìm đến chuyên gia tài chính hoặc tư vấn tâm lý để có thêm sự sáng suốt và cân bằng trong thời gian khó khăn.
Liz Ann Sonders một lần nữa nhấn mạnh: "Giữ kỷ luật trong đầu tư và tránh đưa ra quyết định vội vã là điều then chốt trong thời kỳ suy thoái. Những biến động ngắn hạn thường nhường chỗ cho cơ hội dài hạn nếu bạn đủ kiên nhẫn".
Vượt qua suy thoái không cần phải "dự đoán đúng" mọi thứ mà cần tỉnh táo, thích ứng và ra quyết định có cơ sở. Tránh được những sai lầm phổ biến nêu trên chính là chìa khóa để giữ vững nền tảng tài chính và sẵn sàng bứt phá khi thời cơ quay lại.