Nghệ thuật gấp giấy là một bộ môn nghệ thuật sử dụng kỹ thuật gấp giấy để tạo ra những hình dạng khác nhau.
Không chỉ giới hạn trong giấy, nghệ thuật gấp giấy còn được ứng dụng trên nhiều chất liệu khác như giấy bạc, khăn ăn hay tấm acetate, và được những người đam mê trên khắp thế giới sử dụng.
Sự kết hợp giữa nghệ thuật gấp giấy và khoa học tự nhiên đã mở ra một lĩnh vực mới – hình học của nghệ thuật gấp giấy, một nhánh của hình học hiện đại. Không chỉ là công cụ hữu ích trong kiến trúc, nghệ thuật gấp giấy còn đóng vai trò là trò chơi trí tuệ, biểu tượng của hòa bình, sự tưởng niệm và một hoạt động thư giãn đầy sáng tạo.
Vẻ đẹp của nghệ thuật gấp giấy không chỉ nằm ở kết quả cuối cùng mà còn ở quá trình thực hiện, nơi mỗi lần gấp đều mang đến những bất ngờ thú vị. Đây không chỉ là một trò chơi giải trí mà còn giúp rèn luyện sự khéo léo của đôi tay, phát triển trí tuệ và nâng cao khả năng tư duy.
Nghệ thuật gấp giấy du nhập vào Nhật Bản vào thế kỷ thứ 6 và từ đó lan rộng ra toàn thế giới. Một số nghiên cứu cho rằng nghệ thuật gấp giấy có nguồn gốc từ Nhật Bản và Tây Ban Nha. Đến năm 1200, những mẫu gấp giấy phức tạp đã xuất hiện tại Nhật Bản, nơi các samurai trao đổi những thanh kiếm và tặng nhau những bông hoa giấy được gấp tỉ mỉ như một biểu tượng của tình bạn.
Trong thời kỳ Muromachi, khi giấy trở nên phổ biến và giá rẻ hơn, nghệ thuật gấp giấy không còn chỉ dành cho tầng lớp thượng lưu mà lan rộng ra khắp xã hội. Đến ngày nay, nghệ thuật này vẫn được ưa chuộng, đặc biệt trong các lễ hội truyền thống của Nhật Bản như Lễ Hội Búp Bê (Hina Matsuri).
Mặc dù những tài liệu ghi chép sớm nhất về nghệ thuật gấp giấy ở Nhật xuất hiện vào thế kỷ 18, nhưng cuốn sách hướng dẫn nghệ thuật gấp giấy đầu tiên trên thế giới – “Cách Gấp 1.000 Con Hạc” đã được xuất bản vào năm 1797 bởi nhà sư Yoshizawa Ichikawa tại chùa Choan-ji ở Kuwana, tỉnh Mie.
Ngày nay, nghệ thuật nghệ thuật gấp giấy đã kết hợp tinh hoa từ cả phương Đông lẫn phương Tây, không chỉ ảnh hưởng lẫn nhau mà còn nâng tầm lên một cấp độ cao hơn, trở thành một lĩnh vực vừa mang tính nghệ thuật vừa có giá trị nghiên cứu học thuật.
Theo ông Trần Triều Anh, chủ tịch Hiệp hội Nghệ thuật Giấy, nghệ thuật gấp giấy mang lại lợi ích cho mọi lứa tuổi. Bộ môn này giúp cải thiện sự phối hợp toàn diện giữa tay, mắt và não bộ, đồng thời kích thích tư duy nhanh nhạy thông qua việc quan sát, ghi nhớ và thực hiện các bước gấp.
Với người cao tuổi, nghệ thuật gấp giấy có thể giúp cải thiện trí nhớ và mang lại sự trẻ trung trong tinh thần. Một số cơ sở chăm sóc sức khỏe còn sử dụng nghệ thuật gấp giấy như một phương pháp hỗ trợ phục hồi chức năng cho bệnh nhân, giúp họ kết nối cảm xúc và xây dựng sự hòa hợp với những người xung quanh.
Nghệ thuật gấp giấy không chỉ đơn thuần là một hoạt động cá nhân mà còn là một hình thức kết nối cộng đồng. Việc học hỏi từ người khác, cùng nhau gấp giấy giúp tạo nên những trải nghiệm chung, thắt chặt tình cảm và thúc đẩy sự đoàn kết.
Những món quà nghệ thuật gấp giấy không chỉ thể hiện sự khéo léo mà còn mang ý nghĩa sâu sắc trong việc gắn kết tình bạn. Đây chính là một “lợi ích đôi” vừa rèn luyện kỹ năng, vừa tạo dựng mối quan hệ.
Hơn cả một bộ môn nghệ thuật, nghệ thuật gấp giấy là biểu tượng của sự sáng tạo, tư duy và sự gắn kết. Hành trình phát triển của nghệ thuật gấp giấy từ những truyền thống văn hóa đến những ứng dụng trong nghiên cứu khoa học hiện đại cho thấy sức ảnh hưởng đa dạng của nó.
Là một công cụ giáo dục, nghệ thuật gấp giấy không chỉ hỗ trợ lĩnh vực kiến trúc mà còn mở ra một nhánh riêng trong hình học, đồng thời tích hợp chặt chẽ với khoa học tự nhiên.
Điều thú vị nhất ở nghệ thuật gấp giấy không chỉ nằm ở thành phẩm cuối cùng mà còn trong hành trình khám phá, nơi từng nếp gấp mang đến những điều bất ngờ và vô tận. Nghệ thuật gấp giấykhông chỉ là một thú vui mà còn là một bài tập trí não tuyệt vời, giúp rèn luyện sự khéo léo và phát triển trí tuệ cho mọi thế hệ.
Sự phát triển của nghệ thuật gấp giấy qua các nền văn hóa phản ánh sức hút toàn cầu của nó, trở thành biểu tượng của hòa bình, sự tưởng niệm và sự kết nối giữa con người.
Với tiềm năng trị liệu trong phục hồi chức năng và hỗ trợ trí nhớ cho người cao tuổi, nghệ thuật gấp giấy không chỉ mang lại giá trị nghệ thuật mà còn đóng góp tích cực vào sức khỏe tinh thần.
Nghệ thuật gấp giấy chính là cầu nối giữa tâm trí, trái tim và đôi tay. Nghệ thuật này không chỉ là một hoạt động sáng tạo mà còn là một hành trình chia sẻ, giúp con người thấu hiểu và trân trọng nhau hơn. Trong từng nếp gấp của nghệ thuật gấp giấy, chúng ta không chỉ thấy sự khéo léo mà còn cảm nhận được giá trị của tình thân, sự kết nối và sức mạnh của trí tuệ con người.