Đã bao giờ bạn cảm thấy bình tĩnh hơn, tập trung hơn hay đơn giản là vui vẻ hơn khi ở gần cây cối chưa? Cảm giác đó hoàn toàn có thật đấy—việc mang chút sắc xanh vào nhà hoặc nơi làm việc thực sự mang lại những lợi ích tuyệt vời, và điều này đã được khoa học chứng minh!

Hôm nay, hãy cùng trò chuyện về việc tại sao chỉ cần thêm vài chậu cây trong nhà cũng có thể giúp chúng ta hít thở tốt hơn, cảm thấy dễ chịu hơn và thậm chí là suy nghĩ minh mẫn hơn.

Tại sao cây xanh lại trở nên phổ biến đến vậy?

Kể từ khi đại dịch buộc chúng ta phải ở trong nhà, ngày càng có nhiều người bắt đầu lấp đầy không gian sống của mình bằng cây xanh. Việc này không chỉ đơn thuần là để làm đẹp cho căn phòng, mà còn là cách mang thiên nhiên vào nhà ngay cả khi chúng ta không thể ra ngoài. Doanh số bán cây trồng trong nhà đã tăng vọt trên toàn thế giới, và hóa ra, xu hướng này có thể là một trong những quyết định lành mạnh nhất mà chúng ta từng đưa ra.

Không khí ô nhiễm, ngay cả trong nhà

Hầu hết chúng ta đều biết khói bụi giao thông và khí thải nhà máy ảnh hưởng thế nào đến chất lượng không khí ngoài trời, nhưng liệu bạn có biết rằng không khí bên trong nhà hoặc văn phòng cũng có thể ô nhiễm không kém—thậm chí còn tệ hơn? Các sản phẩm như bình xịt vệ sinh, chất làm thơm phòng, sơn và thậm chí cả đồ nội thất đều có thể giải phóng những hóa chất độc hại được gọi là VOC (hợp chất hữu cơ dễ bay hơi). Các chất ô nhiễm này có thể gây ra hoặc làm trầm trọng thêm các vấn đề như hen suyễn, dị ứng, đau đầu và cả bệnh chàm (eczema).

Một loại VOC phổ biến là limonene – chất tạo nên mùi hương cam chanh đặc trưng cho các loại bình xịt vệ sinh. Đáng tiếc là khi phản ứng với khí ozone trong nhà, chất này có thể chuyển hóa thành formaldehyde – một chất gây hại cho sức khỏe. Ngay cả khí carbon dioxide, nếu tích tụ trong nhà do không gian kém thông thoáng, cũng có thể khiến chúng ta cảm thấy mệt mỏi và đầu óc kém minh mẫn.

Liệu cây xanh có thực sự làm sạch không khí?

Câu trả lời là có—ít nhất là ở một mức độ nào đó. Vào năm 1989, NASA đã thực hiện một nghiên cứu cho thấy một số loại cây có khả năng giảm nồng độ hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOC) và khí carbon dioxide trong môi trường kín. Nghiên cứu này đã mở đường cho hàng loạt công trình tìm hiểu về khả năng thanh lọc không khí của cây xanh tại nhà và nơi làm việc.

Gần đây hơn, một nghiên cứu đã đặt các chậu cây tại 60 văn phòng có nồng độ VOC cao. Kết quả là gì? Nồng độ các chất hóa học này đã giảm từ 50–75%! Một nghiên cứu khác tại Na Uy cũng chỉ ra rằng việc bố trí cây xanh trong văn phòng, trường học và bệnh viện giúp giảm thiểu các triệu chứng ho, đau đầu và mệt mỏi.

Cây xanh hoạt động như thế nào?

Vậy chính xác thì cây xanh giúp ích như thế nào? Tiến sĩ Tijana Blanusa từ Hiệp hội Làm vườn Hoàng gia (Royal Horticultural Society) giải thích rằng trên lá cây có những lỗ nhỏ li ti gọi là "khí khổng". Các lỗ này cho phép không khí lưu thông, giúp hấp thụ các chất ô nhiễm và giải phóng hơi ẩm. Quá trình này giúp làm sạch không khí và tăng độ ẩm, mang lại lợi ích tuyệt vời cho làn da cũng như hệ hô hấp của chúng ta.

Bên cạnh đó, phần đất trồng cây cũng đóng vai trò quan trọng. Các vi sinh vật sống trong đất có khả năng phân giải những hóa chất độc hại, góp phần giữ cho môi trường trong lành.

Tốt cho cả tinh thần

Không chỉ phổi của chúng ta được hưởng lợi; việc có cây xanh xung quanh còn giúp cải thiện sức khỏe tinh thần. Mọi người thường cảm thấy thư giãn và tập trung hơn khi ở trong những căn phòng có cây cối—và giờ đây, các nghiên cứu đã chứng minh điều đó. Cây xanh có thể mang lại niềm vui, cải thiện trí nhớ và thậm chí giúp chúng ta duy trì hiệu suất làm việc.

Trên thực tế, một nghiên cứu cho thấy những người có thể nhìn thấy cây xanh từ bàn làm việc của mình đạt kết quả cao hơn 19% trong các bài kiểm tra về khả năng tập trung. Đây là một con số đáng kể, đặc biệt là khi bạn làm việc hoặc học tập tại nhà.

Những loại cây nào mang lại hiệu quả tốt nhất?

Tuy nhiên, không phải loại cây nào cũng có tác dụng như nhau. Theo Tiến sĩ Blanusa, những loại cây hiệu quả nhất là các loài phát triển nhanh, ưa sáng và cần được tưới nước thường xuyên. Hãy nghĩ đến cây lan ý và trầu bà (một loại cây thuộc họ Pothos) – chúng không chỉ có vẻ ngoài đẹp mắt mà còn thực sự hiệu quả trong việc thanh lọc không khí.

Ngược lại, các loại cây mọng nước tuy dễ chăm sóc và đẹp mắt nhưng lại không phải là lựa chọn tối ưu để làm sạch không khí, do chúng có cường độ trao đổi khí thấp hơn.

Chúng ta cần bao nhiêu cây xanh?

Để tạo ra tác động rõ rệt đối với chất lượng không khí trong nhà, chúng ta không thể chỉ dựa vào một chậu cây nhỏ xíu. Tiến sĩ Blanusa khuyến nghị nên đặt ít nhất 5–6 chậu cây cỡ vừa trong một căn phòng nhỏ để thực sự tạo ra sự khác biệt trong việc giảm thiểu các chất như carbon dioxide và nitrogen dioxide.

Cùng mang sắc xanh vào không gian sống

Dù bạn đang sống trong một căn hộ nhỏ, làm việc tại văn phòng hay đơn giản là muốn tạo ra một không gian thư thái và lành mạnh hơn, thì việc thêm vài chậu cây xanh là một bước đi đơn giản nhưng mang lại hiệu quả bất ngờ. Cây xanh không chỉ giúp căn phòng thêm tươi sáng, thanh lọc không khí mà còn có thể cải thiện tâm trạng của bạn nữa đấy.

Bạn có loại cây yêu thích hay một "góc xanh" nào tại nhà không? Hãy chia sẻ cùng chúng tôi nhé! Chúng tôi rất muốn biết thiên nhiên đã mang lại những thay đổi gì cho không gian của bạn. 🌿💚