Ắc quy hết điện là một trong những nguyên nhân hàng đầu khiến xe bị chết máy giữa đường trong nhiều năm liên tiếp, theo thống kê của Hiệp hội Ô tô Hoa Kỳ.

Thế nhưng, phần lớn tài xế chỉ nhớ đến ắc quy khi xe bỗng nhiên không thể khởi động, thường là vào lúc đang vội đi làm hoặc mắc kẹt ở một nơi bất tiện.

Trên thực tế, hầu hết các trường hợp ắc quy hỏng đều không xảy ra đột ngột. Những dấu hiệu cảnh báo thường xuất hiện từ vài tuần, thậm chí vài tháng trước khi ắc quy hoàn toàn mất khả năng hoạt động.

Ắc Quy Ô Tô Có Tuổi Thọ Bao Lâu?

Một bình ắc quy chì – axit 12 vôn tiêu chuẩn thường có tuổi thọ từ 3 đến 5 năm, thậm chí có thể lâu hơn nếu được bảo dưỡng đúng cách và hoạt động trong điều kiện thuận lợi. Tuy nhiên, nhiều yếu tố có thể làm rút ngắn tuổi thọ của ắc quy. Nhiệt độ quá cao sẽ đẩy nhanh quá trình ăn mòn bên trong, trong khi thời tiết quá lạnh làm chậm các phản ứng hóa học cần thiết để tạo ra điện năng. Việc thường xuyên chỉ lái xe quãng đường ngắn khiến máy phát điện không có đủ thời gian để sạc đầy ắc quy sau mỗi lần khởi động. Ngoài ra, để ắc quy cạn sạch điện nhiều lần cũng có thể làm giảm đáng kể tuổi thọ còn lại của nó.

Những Dấu Hiệu Cảnh Báo Không Nên Bỏ Qua

Một trong những dấu hiệu đầu tiên là động cơ khởi động chậm. Nếu khi vặn chìa khóa hoặc nhấn nút khởi động, động cơ quay ì ạch hoặc phát ra âm thanh nặng nề, rất có thể ắc quy đã suy giảm khả năng cung cấp điện. Đèn pha mờ hơn bình thường, đặc biệt khi xe đang chạy không tải, cũng là dấu hiệu cho thấy ắc quy đang yếu dần. Mặc dù phần lớn hệ thống điện trên xe được máy phát điện cung cấp khi động cơ hoạt động, ắc quy vẫn tiếp tục hỗ trợ đáp ứng nhu cầu sử dụng điện.

Nếu khi khởi động xe chỉ nghe thấy tiếng "tách tách" hoặc tiếng rè nhẹ thay vì động cơ nổ máy, điều đó có thể cho thấy ắc quy không còn đủ điện để quay động cơ. Đèn cảnh báo ắc quy trên bảng điều khiển tuyệt đối không nên bị bỏ qua. Mặc dù đèn này có thể báo hiệu ắc quy gặp sự cố, nhưng cũng có khả năng hệ thống sạc của xe đang gặp trục trặc và cần được kiểm tra càng sớm càng tốt.

Nếu xuất hiện lớp cặn màu trắng, xanh lam hoặc xanh lục quanh các cực của ắc quy, đó là dấu hiệu ăn mòn. Lớp cặn này có thể cản trở sự tiếp xúc điện. Trong nhiều trường hợp, các đầu cực bị lỏng hoặc bị ăn mòn mới là nguyên nhân khiến xe khó khởi động chứ không phải do ắc quy hỏng hoàn toàn. Việc làm sạch đầu cực bằng bàn chải kim loại cùng dung dịch muối nở pha nước đôi khi có thể khôi phục khả năng tiếp xúc điện bình thường.

Điều Gì Làm Giảm Tuổi Thọ Ắc Quy?

Những chuyến đi ngắn thường gây hại cho ắc quy nhiều hơn so với các hành trình dài. Mỗi lần khởi động xe đều tiêu tốn một lượng điện đáng kể, nhưng nếu quãng đường di chuyển quá ngắn, máy phát điện sẽ không có đủ thời gian để nạp lại lượng điện đã mất. Theo thời gian, điều này làm suy giảm dung lượng tổng thể của ắc quy.

Việc thường xuyên phải chịu nhiệt độ quá nóng hoặc quá lạnh cũng khiến ắc quy xuống cấp nhanh hơn. Đỗ xe trong gara hoặc nơi có bóng râm vào mùa hè, đồng thời sử dụng lớp cách nhiệt cho ắc quy ở những vùng có mùa đông giá rét có thể giúp kéo dài tuổi thọ của thiết bị. Những chiếc xe để lâu không sử dụng cũng có nguy cơ bị cạn điện. Ngay cả khi động cơ đã tắt, đồng hồ, hệ thống báo động và máy tính điều khiển trên xe vẫn tiếp tục tiêu thụ một lượng điện nhỏ. Sử dụng bộ sạc duy trì sẽ giúp giữ ắc quy luôn đủ điện trong thời gian xe không hoạt động.

Khi Nào Nên Thay Ắc Quy?

Khi ắc quy đã sử dụng khoảng ba năm, bạn nên kiểm tra tình trạng của nó trong mỗi lần bảo dưỡng định kỳ. Hiện nay, nhiều gara sửa chữa và cửa hàng phụ tùng ô tô đều cung cấp dịch vụ kiểm tra ắc quy miễn phí hoặc với chi phí rất thấp.

Một bình ắc quy 12 vôn khỏe mạnh và được sạc đầy thường có điện áp dao động từ 12,6 đến 12,8 vôn khi xe tắt máy và ắc quy ở trạng thái nghỉ. Khi ắc quy đã sử dụng khoảng năm năm, việc chủ động thay mới thường là lựa chọn hợp lý, ngay cả khi chưa xuất hiện dấu hiệu hỏng hóc rõ ràng. Chi phí thay một bình ắc quy mới thường thấp hơn rất nhiều so với những phiền toái, chi phí cứu hộ hoặc các nguy cơ mất an toàn do xe chết máy bất ngờ gây ra.

Ắc quy ô tô hiếm khi hỏng hoàn toàn mà không có dấu hiệu báo trước. Động cơ khởi động chậm, đèn xe mờ, âm thanh bất thường khi đề máy hoặc hiện tượng ăn mòn ở các đầu cực đều có thể là những tín hiệu cho thấy ắc quy đang xuống cấp. Bằng cách nhận biết sớm các dấu hiệu này, kiểm tra ắc quy định kỳ và thay mới trước khi hết tuổi thọ, người lái có thể giảm đáng kể nguy cơ xe chết máy bất ngờ và luôn duy trì khả năng vận hành ổn định, an toàn cho chiếc xe của mình.