Nghệ thuật vẽ trên sữa (latte art), đôi khi còn được gọi là nghệ thuật cappuccino, là một hình thức nghệ thuật trong đó các họa tiết được vẽ hoặc các tác phẩm điêu khắc thu nhỏ được tạo ra trên bề mặt của các loại đồ uống cà phê có sữa như cappuccino hoặc latte bằng cách sử dụng bọt sữa hấp.


Nó thường được gọi là nghệ thuật cà phê.


Tạo hình nghệ thuật trên cà phê latte là một thử thách đặc biệt vì nó đòi hỏi những yêu cầu cụ thể đối với cà phê espresso và sữa. Chất lượng của nghệ thuật latte chịu ảnh hưởng bởi tay nghề của barista và chất lượng của máy pha cà phê espresso được sử dụng.


Có hai kỹ thuật chính được sử dụng rộng rãi: "rót tự do" (tạo hình trong khi rót bọt sữa) và "khắc" (sử dụng các dụng cụ như que khuấy cà phê hoặc kim khắc để tạo hình trên bề mặt sữa đã rót). Kỹ thuật "rót tự do" phổ biến hơn ở các quán cà phê Mỹ và đòi hỏi nhiều thời gian chuẩn bị hơn trong quá trình pha chế cà phê.


Có hai kỹ thuật chính được sử dụng rộng rãi: "rót tự do" (tạo hình trong khi rót bọt sữa) và "khắc" (sử dụng các dụng cụ như que khuấy cà phê hoặc kim khắc để tạo hình trên bề mặt sữa đã rót). Kỹ thuật "rót tự do" phổ biến hơn ở các quán cà phê Mỹ và đòi hỏi nhiều thời gian chuẩn bị hơn trong quá trình pha chế cà phê.


Các thiết kế khắc trên cà phê latte có thể là những hình dạng hình học đơn giản đến những hình vẽ phức tạp với hiệu ứng đổ bóng, chẳng hạn như động vật, hoa và các hình minh họa chi tiết hơn. Một số kiểu khắc yêu cầu sử dụng dụng cụ để cố định hình dạng. Tuy nhiên, nghệ thuật latte sử dụng kỹ thuật khắc thường bị xuống cấp nhanh hơn do bọt sữa bị phân hủy nhanh hơn.


Nghệ thuật pha cà phê latte kết hợp tinh dầu cà phê và bọt sữa mịn (được tạo ra bằng vòi phun hơi nước trong máy pha espresso) để tạo thành các họa tiết. Vì cả hai thành phần, cà phê và bọt, đều không ổn định (cà phê bay hơi, bọt chuyển trở lại thành sữa lỏng), nên tác phẩm nghệ thuật cần được chiêm ngưỡng ngay sau khi hoàn thành, vì những họa tiết được tạo ra một cách tỉ mỉ sẽ biến mất trong vòng vài phút.


Để tạo ra cà phê nghệ thuật latte, cần có máy pha cà phê espresso có chức năng ép áp suất và vòi phun hơi nước. Vào đầu thế kỷ 20, nhà sản xuất người Ý Luigi Bezzera đã phát minh ra máy pha cà phê bán tự động sử dụng hơi nước đầu tiên tại Milan vào khoảng năm 1901 để chiết xuất cà phê hiệu quả hơn. Sau đó, công ty La Pavoni của Ý đã mua lại bằng sáng chế của Bezzera và bổ sung thêm vòi phun hơi nước, đưa sản phẩm ra thị trường vào năm 1906.


Mặc dù việc đánh sữa để pha cà phê đã có ở Ý vào cuối thế kỷ 19, nhưng nghệ thuật tạo hình trên bọt sữa (latte art) xuất hiện vài thập kỷ sau đó, chủ yếu được cho là do một người Mỹ khởi xướng. Vào những năm 1980, David Schomer, chủ một quầy cà phê ở Seattle, tình cờ tạo hình "trái tim" bằng lớp bọt sữa còn lại khi pha espresso với sữa.


Sau này, sau khi nghiên cứu sâu về phong cách và kỹ thuật pha cà phê espresso Ý, David đã thành lập Espresso Vivace, tiếp tục hoàn thiện các "mẫu" và kỹ thuật, nâng cao và đào tạo thêm nhiều barista về nghệ thuật latte chất lượng cao. Đến cuối những năm 1980, phong cách trang trí cà phê này trở nên phổ biến ở Hoa Kỳ và nhanh chóng lan rộng trên toàn thế giới.


Những họa tiết tuyệt đẹp trong nghệ thuật pha chế latte thể hiện vô số giờ luyện tập, sự chăm chút tỉ mỉ và tận tâm để mang đến trải nghiệm cà phê tuyệt vời nhất cho khách hàng, cả về hương vị lẫn hình thức. Vẻ ngoài hấp dẫn làm tăng giá trị cảm nhận của khách hàng đối với ly cà phê.


Tuy nhiên, chỉ riêng nghệ thuật tạo hình bọt sữa đẹp mắt thôi là chưa đủ; nó cần được kết hợp với những nỗ lực tối đa trong quá trình chế biến hạt cà phê xanh, rang xay và pha chế để xứng đáng được gọi là cà phê đặc sản hoàn hảo.