Bạn có bao giờ nhận ra rằng ngay cả khi giờ làm việc đã kết thúc, điện thoại vẫn liên tục rung lên, email không ngừng đổ về và mạng xã hội thì kéo bạn vào vòng cuộn vô tận? Rất dễ để rơi vào cảm giác mình chưa bao giờ thực sự được “nghỉ ngơi”.
Việc tiếp xúc kỹ thuật số liên tục có thể khiến tinh thần kiệt quệ, lo âu và bồn chồn.
Chủ động tạo ra những khoảng nghỉ khỏi màn hình hay còn gọi là “giải độc số” – sẽ giúp bạn lấy lại thời gian cho bản thân, cải thiện khả năng tập trung và giảm căng thẳng một cách rõ rệt.
Thiết lập ranh giới công nghệ rõ ràng
Bước đầu tiên của quá trình giải độc số là xác định thời điểm bạn chính thức ngừng làm việc. Nhiều người thường đánh giá thấp lượng thời gian mình dành cho việc kiểm tra tin nhắn, email hay thông báo. Khi đặt ra ranh giới rõ ràng, bạn sẽ bảo vệ được năng lượng tinh thần và gửi tín hiệu cho não bộ rằng ngày làm việc đã khép lại.
1. Chọn một mốc thời gian cụ thể mỗi tối để ngừng kiểm tra email và tin nhắn công việc. Ví dụ, bạn có thể quyết định rằng sau 7 giờ tối, các thiết bị phục vụ công việc sẽ được để yên.
2. Nếu cần, hãy chủ động thông báo khung giờ “ngoại tuyến” của bạn cho đồng nghiệp. Việc đặt kỳ vọng rõ ràng giúp giảm lo lắng về việc bỏ lỡ thông tin và đảm bảo bạn có thời gian riêng đúng nghĩa.
3. Tắt các thông báo trên điện thoại và máy tính, bao gồm cả thông báo mạng xã hội. Khi không còn “trong tầm mắt”, bạn sẽ bớt bị cuốn vào những tiếng chuông và rung liên hồi.
Tạo nghi thức chuyển tiếp không màn hình
Một nghi thức chuyển tiếp đơn giản có thể giúp tâm trí bạn chuyển từ trạng thái kỹ thuật số sang đời sống cá nhân. Chỉ cần rời khỏi không gian làm việc và bước sang một khu vực khác trong nhà cũng đủ tạo ra cảm giác “làm mới” về mặt tinh thần.
• Đi dạo ngắn quanh khu phố hoặc trong sân nhà, tận hưởng âm thanh và khung cảnh xung quanh mà không cầm điện thoại.
• Nghe một danh sách nhạc yêu thích hoặc những âm thanh thư giãn để điều chỉnh lại cảm xúc.
• Thực hành hít thở sâu hoặc giãn cơ nhẹ nhàng để giải phóng căng thẳng tích tụ sau một ngày dài ngồi trước bàn làm việc.
Ưu tiên các hoạt động không trực tuyến
Thay thế thời gian nhìn màn hình bằng những hoạt động ngoại tuyến hấp dẫn sẽ giúp cả tinh thần lẫn thể chất được hồi phục. Hãy chọn những việc mang lại cảm giác thỏa mãn và cuốn hút:
• Đọc sách hoặc viết nhật ký để suy ngẫm về ngày vừa qua.
• Nấu một bữa ăn lành mạnh và thưởng thức trọn vẹn, chú ý đến hương vị và kết cấu món ăn.
• Thử các hoạt động thủ công, trò chơi trí tuệ hoặc sở thích đòi hỏi sự tập trung của đôi tay như vẽ tranh hay đan lát.
Vận động để tái tạo năng lượng
Hoạt động thể chất là một trong những cách hiệu quả nhất để “ngắt kết nối”. Vận động giúp giải tỏa căng thẳng, tăng cường năng lượng và mang lại cảm giác vững vàng hơn cho cơ thể lẫn tâm trí.
1. Đi bộ nhanh, chạy nhẹ hoặc đạp xe, tập trung vào nhịp chuyển động thay vì các thông báo.
2. Thực hiện một bài tập ngắn tại nhà hoặc các động tác giãn cơ để làm lỏng cơ bắp và cải thiện tư thế.
3. Thực hành các động tác kéo giãn nhẹ nhàng hoặc chuỗi chuyển động chậm để thư giãn đồng thời cả thân và tâm.
Ứng dụng các kỹ thuật chánh niệm
Chánh niệm giúp bạn tăng khả năng tách mình khỏi màn hình và sống trọn vẹn trong khoảnh khắc hiện tại. Điều này không hề phức tạp:
• Dành 5–10 phút tập trung vào hơi thở, cảm nhận nhịp hít vào và thở ra một cách tự nhiên.
• Quan sát các cảm giác trong cơ thể, nhẹ nhàng thả lỏng những vùng đang căng cứng hoặc khó chịu.
• Nhìn lại những điểm tích cực hay khoảnh khắc đáng biết ơn trong ngày, như hoàn thành một công việc quan trọng hoặc có một cuộc trò chuyện ý nghĩa.
Thiết lập các khu vực không màn hình
Chỉ định những không gian không sử dụng thiết bị điện tử sẽ giúp bạn xây dựng ranh giới bền vững.
• Giữ phòng ngủ là khu vực không điện thoại để cải thiện chất lượng giấc ngủ và tránh lướt màn hình khuya.
• Tránh dùng thiết bị trong khu vực ăn uống để mỗi bữa ăn trở nên trọn vẹn và ý thức hơn.
• Dành một góc nhỏ trong nhà cho việc đọc sách, vẽ vời hoặc các sở thích ngoại tuyến nhằm khuyến khích sự hiện diện và sáng tạo.
Lên kế hoạch cho những khoảng nghỉ có chủ đích
Những quãng nghỉ ngắn nhưng có mục đích trong ngày cũng hỗ trợ hiệu quả cho quá trình giải độc số.
1. Bước ra ngoài để đón ánh nắng và không khí trong lành, giúp các giác quan được đánh thức.
2. Giãn cơ hoặc vận động nhẹ mỗi giờ để giảm căng thẳng do ngồi lâu.
3. Dành vài phút hít thở sâu và quan sát trạng thái cảm xúc hiện tại của bản thân.
Biến giải độc số thành thói quen
Sự nhất quán chính là chìa khóa. Hãy bắt đầu từ những bước nhỏ, chẳng hạn một buổi tối mỗi tuần không dùng màn hình, rồi dần mở rộng sang nhiều ngày hơn hoặc khoảng thời gian dài hơn.
Làm chủ đời sống kỹ thuật số không có nghĩa là từ bỏ công nghệ, mà là tạo ra sự cân bằng. Khi cho phép mình ngắt kết nối đúng lúc, bạn sẽ nhận lại năng lượng, sự minh mẫn và những kết nối ý nghĩa hơn với thế giới xung quanh. Theo thời gian, những thay đổi nhỏ này sẽ cộng hưởng, khiến giải độc số trở thành một phần tự nhiên trong nhịp sống hằng ngày của bạn.
