Chào các bạn! Vậy là các bạn sắp có căn hộ đầu tiên của riêng mình — xin chúc mừng!
Cảm giác tự do và độc lập thật sự rất tuyệt vời. Nhưng ngay sau niềm hứng khởi ấy, thường sẽ xuất hiện một nỗi băn khoăn nho nhỏ: “Khoan đã… mình thực sự chi trả nổi không?”
Giữa tiền thuê nhà, tiền điện, tiền mạng, rồi hàng loạt “khoản phí lạ lẫm” khác, mọi thứ có thể nhanh chóng trở nên rối rắm. Đừng lo. Hãy cùng ngồi xuống, nhâm nhi một ly nước hay cà phê, và bóc tách ngân sách từng bước một, để bạn có thể bước vào ngày dọn nhà với sự tự tin thay vì căng thẳng.
Bước 1: Quy tắc vàng khi thuê nhà (nguyên tắc 30%)
Trước khi bạn “phải lòng” một căn hộ có tường gạch trần cực kỳ cuốn hút, hãy nói chuyện con số trước đã. Các chuyên gia tài chính thường nhắc đến nguyên tắc 30%: tiền thuê nhà mỗi tháng không nên vượt quá 30% tổng thu nhập hàng tháng trước thuế của bạn.
Cách tính đơn giản: nếu bạn kiếm được khoảng 3.500 đơn vị tiền mỗi tháng trước thuế, mức tiền thuê lý tưởng nên quanh 1.050.
Vì sao điều này quan trọng? Những hộ gia đình chi hơn 30% thu nhập cho nhà ở thường gặp khó khăn khi chi trả các nhu cầu thiết yếu như ăn uống, quần áo, đi lại hay chăm sóc y tế. Nguyên tắc này tạo ra một khoảng đệm an toàn quan trọng cho tài chính cá nhân.
Mẹo thực tế: tại các thành phố đắt đỏ, việc giữ đúng 30% có thể rất khó. Nếu buộc phải nâng lên khoảng 35%, bạn cần chủ động cắt giảm các khoản khác như ăn ngoài hay giải trí để cân bằng ngân sách.
Bước 2: Những khoản chi “ẩn” hằng tháng (không chỉ có tiền thuê)
Tiền thuê nhà chỉ là mảnh ghép lớn nhất trong bức tranh tài chính. Trước khi ký hợp đồng, hãy cộng thêm các khoản chi hằng tháng sau vào bảng tính của bạn:
Tiền tiện ích: mức chi này có thể dao động rất lớn, vì vậy hãy hỏi chủ nhà hoặc người thuê trước đó về chi phí trung bình.
– Tiền điện và gas: thường từ mức trung bình đến cao, đặc biệt tăng mạnh vào mùa nóng hoặc mùa lạnh.
– Tiền nước và xử lý nước thải: đôi khi đã bao gồm trong tiền thuê, nhưng cũng có nơi bạn phải tự trả.
– Internet: gần như không thể thiếu trong cuộc sống hiện đại, cần dự trù một khoản cố định mỗi tháng.
– Các dịch vụ giải trí trực tuyến: từng khoản nhỏ như xem phim hay nghe nhạc có thể cộng dồn thành con số đáng kể.
Bảo hiểm cho người thuê nhà: tuyệt đối đừng bỏ qua. Khoản này giúp bảo vệ tài sản của bạn trước rủi ro như trộm cắp, hỏa hoạn hay sự cố đường ống. Chi phí rất thấp nhưng giá trị mang lại rất lớn.
Các khoản phí hằng tháng khác: phí nuôi thú cưng, phí gửi xe, phí sử dụng tiện ích chung của tòa nhà. Hãy yêu cầu ghi rõ ràng trong hợp đồng.
Bước 3: Chi phí ban đầu (cú “đánh” tài chính tháng đầu)
Đây là phần khiến nhiều người choáng váng vì dễ bị quên mất. Trước khi dọn vào ở, bạn cần chuẩn bị tiền cho những khoản sau:
Tiền đặt cọc: thường tương đương một tháng tiền thuê.
Tiền thuê tháng đầu (và đôi khi cả tháng cuối): phải thanh toán ngay khi ký hợp đồng.
Chi phí chuyển nhà: thuê xe tải, đãi bạn bè giúp dọn nhà, hoặc thuê dịch vụ chuyên nghiệp.
Mua sắm ban đầu cho sinh hoạt: giấy vệ sinh, đồ vệ sinh nhà cửa, gia vị, rèm phòng tắm… mọi thứ đều cần tiền ngay từ đầu.
Bước 4: Làm sao để ngân sách thật vững vàng
Tạo một nhóm chi phí “nhà ở” riêng: hãy gom tiền thuê, tiền tiện ích, bảo hiểm và các loại phí vào cùng một danh mục. Đây mới là chi phí nhà ở thực sự mỗi tháng của bạn.
Theo dõi chi tiêu thực tế: trong ít nhất ba tháng đầu, hãy ghi lại chi tiết các khoản như tiền điện để biết mức chi thật sự của mình.
Ở ghép một cách thông minh: nếu có người ở chung, hãy thống nhất ngay từ đầu cách chia các khoản chi biến động như tiền điện. Việc rõ ràng sớm sẽ giúp tránh căng thẳng về sau.
Kết luận: Điều quan trọng nhất
Lập ngân sách cho căn hộ đầu tiên không phải để bó buộc cuộc sống, mà là để nuôi dưỡng sự tự do của bạn. Khi bạn nắm rõ các con số, bạn sẽ đổi lo lắng lấy quyền kiểm soát. Bạn có thể tận hưởng không gian sống mới một cách trọn vẹn, vì mọi thứ đã được tính toán từ trước.
Hãy làm phép tính ngay từ đầu, chuẩn bị tinh thần cho những khoản chi bất ngờ và bảo vệ tương lai của mình bằng một gói bảo hiểm nhỏ nhưng cần thiết. Giờ thì bạn có thể tự tin đi tìm căn hộ mơ ước của mình — kể cả căn có tường gạch trần đầy cuốn hút — với tâm thế sẵn sàng chi trả. Bạn làm được mà.
