Cây xanh là nền tảng không thể thiếu đối với sự sống trên Trái Đất, cung cấp những dịch vụ hệ sinh thái thiết yếu như hấp thụ carbon, bảo tồn đa dạng sinh học, giữ gìn đất đai và điều tiết nguồn nước.

Trước tình trạng phá rừng và suy thoái môi trường ngày càng gia tăng, các chương trình trồng rừng và phục hồi rừng đã trở thành chiến lược then chốt nhằm giảm thiểu biến đổi khí hậu và khôi phục hệ sinh thái.

Rừng là một trong những công cụ mạnh mẽ nhất của hành tinh trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu. Thông qua quá trình quang hợp, cây xanh hấp thụ khí carbon dioxide gây nóng lên toàn cầu và giải phóng oxy — theo Liên Hợp Quốc.

Sự Cần Thiết Sinh Thái Của Cây Xanh

Rừng và cây xanh đóng vai trò cốt lõi trong việc ổn định khí hậu toàn cầu, khi hấp thụ ước tính khoảng 30% lượng khí carbon dioxide do con người thải ra. Chúng điều hòa thời tiết ở cả quy mô địa phương lẫn toàn cầu, ngăn xói mòn đất và duy trì các lưu vực nước, đảm bảo nguồn nước sạch cho con người và sinh vật. Cây xanh còn là nơi sinh sống của hơn 80% các loài trên cạn, góp phần duy trì sự phong phú của đa dạng sinh học. Khi diện tích rừng bị suy giảm, những chức năng sống còn này bị gián đoạn, khiến biến đổi khí hậu và suy thoái đa dạng sinh học trở nên trầm trọng hơn. Vì vậy, khôi phục độ che phủ cây xanh là ưu tiên sinh thái cấp bách nhằm đảo ngược các xu hướng tiêu cực và tăng cường khả năng chống chịu của hệ sinh thái.

Các Sáng Kiến Trồng Cây Toàn Cầu: Phản Ứng Phối Hợp

Bước sang năm 2026, các nỗ lực trồng rừng quy mô toàn cầu được đẩy mạnh chưa từng có. Sáng kiến “8 Tỷ Cây” đặt mục tiêu phục hồi hơn 40 triệu mẫu đất suy thoái trên toàn thế giới thông qua việc kết hợp nông lâm nghiệp và quản lý đất bền vững. Ngày Cây Bản Địa tại châu Phi, hiện đã mở rộng ra hơn 20 quốc gia, nhấn mạnh việc phục hồi các loài cây bản địa thông qua những dự án do cộng đồng dẫn dắt. Tại châu Âu và nhiều khu vực khác, các tổ chức môi trường đang huy động người dân và doanh nghiệp cùng tham gia trồng hàng triệu cây mỗi năm. Những sáng kiến này cho thấy trồng cây không chỉ là việc gieo trồng, mà còn bao gồm bảo tồn hạt giống, theo dõi sinh thái và đảm bảo cây được trồng có thể sinh trưởng bền vững trong dài hạn.

Nâng Cao Tính Bền Vững Nông Nghiệp Và An Ninh Lương Thực

Các mô hình nông lâm kết hợp — trồng cây song song với canh tác cây trồng và chăn nuôi giúp gia tăng năng suất nông nghiệp đồng thời phục hồi hệ sinh thái. Cây xanh cải thiện độ phì nhiêu của đất thông qua việc cố định đạm và giảm xói mòn, từ đó nâng cao sản lượng và đảm bảo sinh kế cho nông hộ. Việc đưa cây vào hệ thống canh tác còn giúp giữ nước và điều hòa vi khí hậu, giảm thiểu rủi ro do biến đổi khí hậu gây ra cho người nông dân. Bằng cách gắn kết trồng rừng với nông nghiệp, các mô hình này mang lại giải pháp “đôi bên cùng có lợi” cho cả môi trường lẫn an ninh lương thực.

Lợi Ích Xã Hội, Kinh Tế Và Khả Năng Chống Chịu Khí Hậu

Trồng cây mang lại nhiều lợi ích xã hội và kinh tế sâu rộng, từ cải thiện sinh kế đến nâng cao sức khỏe cộng đồng. Các hoạt động ươm giống, trồng và chăm sóc cây tạo việc làm, đặc biệt tại các khu vực nông thôn. Ở đô thị, việc trồng cây giúp hạ nhiệt độ, giảm ô nhiễm không khí và tạo ra không gian xanh nâng cao chất lượng sống. Về kinh tế, rừng cung cấp gỗ, các sản phẩm ngoài gỗ và cơ hội phát triển du lịch sinh thái, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững. Quan trọng hơn, gia tăng diện tích cây xanh toàn cầu giúp tăng khả năng hấp thụ carbon và thích ứng với biến đổi khí hậu, ổn định nồng độ khí nhà kính trong khí quyển và củng cố sức chống chịu của hệ sinh thái.

Duy Trì Nỗ Lực Trồng Cây Để Tạo Tác Động Lâu Dài

Hiệu quả của trồng cây phụ thuộc vào việc lập kế hoạch vượt xa hành động gieo trồng ban đầu. Thành công đòi hỏi lựa chọn đúng loài cây bản địa, chuẩn bị địa điểm phù hợp, theo dõi thường xuyên và bảo vệ trước các mối đe dọa như chặt phá rừng hay sâu bệnh. Cơ chế quản trị hợp tác giữa cộng đồng địa phương, chính quyền và các tổ chức phi chính phủ giúp tăng tính minh bạch và chia sẻ nguồn lực. Các công cụ công nghệ như bản đồ địa lý, viễn thám và giám sát bằng thiết bị bay không người lái hỗ trợ việc quy hoạch trồng cây chiến lược và theo dõi tỷ lệ sống sót. Những cách tiếp cận tổng hợp này tối ưu hóa hiệu quả phục hồi sinh thái và trao quyền cho cộng đồng.

Thúc đẩy trồng cây là chiến lược nền tảng để giải quyết biến đổi khí hậu, suy giảm đa dạng sinh học và thoái hóa đất. Lợi ích sinh thái bao gồm tăng cường hấp thụ carbon, bảo vệ đất và nước, cũng như bảo tồn hệ sinh thái. Các sáng kiến toàn cầu như chương trình 8 Tỷ Cây là minh chứng cho hành động hợp tác quy mô lớn nhằm phục hồi hàng triệu mẫu đất suy thoái, thường gắn liền với nông lâm nghiệp bền vững.

Những lợi ích xã hội và kinh tế góp phần củng cố sinh kế địa phương và khả năng chống chịu của cộng đồng. Thành công dài hạn phụ thuộc vào nền tảng khoa học vững chắc, sự tham gia của cộng đồng và đổi mới công nghệ. Trồng cây vì thế không chỉ phục hồi thiên nhiên, mà còn mở đường cho một hành tinh xanh hơn, bền vững hơn cho các thế hệ hiện tại và tương lai.