Các bạn trăn trở về khái niệm sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Trong một thế giới nơi ranh giới giữa công việc và đời tư ngày càng mờ nhạt. Hình ảnh lý tưởng về những khung giờ làm việc và thời gian cá nhân được tách biệt gọn gàng giờ đây dường như chỉ còn là giấc mơ xa vời.
Tuy nhiên, đạt được sự cân bằng không phải là điều nghịch lý. Ngược lại, việc đón nhận một cách tiếp cận linh hoạt có thể giúp chúng ta nuôi dưỡng một cuộc sống gắn kết và viên mãn hơn.
Huyền thoại về “9 giờ sáng đến 5 giờ chiều” đã biến mất cùng với sự xuất hiện của điện thoại thông minh. Giờ đây, văn hóa luôn-trực-tuyến len lỏi vào cả buổi tối và cuối tuần, tạo nên một vòng xoáy kiệt sức. Tuy vậy, việc tách biệt cứng nhắc cũng không phải là giải pháp. Hãy thay đổi cách nhìn: coi công việc và cuộc sống như những sợi chỉ đan xen. Một giáo viên chấm bài sau khi con đã ngủ? Một nhà thiết kế phác thảo ý tưởng trong lúc đi dạo giữa thiên nhiên? Những sự giao thoa đó không phải thất bại — mà là cơ hội để sáng tạo.
Cân bằng gợi lên hình ảnh chiếc bập bênh — một bên công việc, một bên nghỉ ngơi. Hài hòa thì khác — đó là một điệu nhạc uyển chuyển. Hãy tưởng tượng một nhạc công chuyển đổi linh hoạt giữa các nhạc cụ. Khi công việc hòa hợp với đam mê — như một đầu bếp thử nghiệm công thức mới tại nhà, hay một lập trình viên tạo ứng dụng phục vụ cộng đồng — công việc trở thành phần mở rộng của chính mình. Sự hòa quyện đó biến mệt mỏi thành năng lượng.
Hãy bỏ qua khung giờ cố định. Nếu buổi sáng là thời điểm bạn tràn đầy năng lượng, hãy xử lý các nhiệm vụ phức tạp vào lúc đó. Dành buổi chiều cho các cuộc họp hoặc hoạt động sáng tạo. Với các bậc cha mẹ, hãy coi giờ đưa đón con là thời gian không thể bị xâm phạm. Sử dụng các công cụ như Calendar để tô màu phân biệt rõ ràng giữa công việc và cuộc sống cá nhân.
Hãy liệt kê ba mục tiêu quan trọng nhất của bạn mỗi tuần. Đó có thể là chốt một hợp đồng, học một kỹ năng mới, hay tham dự buổi tiệc của bạn bè? Áp dụng Ma trận Eisenhower: Phân biệt giữa việc khẩn cấp và việc quan trọng. Một quản lý bán hàng có thể từ chối tham dự buổi gặp gỡ kết nối vào khuya để ưu tiên cho một sự kiện trọng đại của gia đình — vì anh ta hiểu rằng, các mối quan hệ lâu dài có giá trị hơn những lợi ích ngắn hạn. Hãy học cách nói “không” với những nhiệm vụ có tác động thấp.
Hãy tạo ra những tín hiệu vật lý và kỹ thuật số để đánh dấu ranh giới. Dành riêng một góc làm việc — dù chỉ là chiếc bàn nhỏ với một chiếc ghế cố định — để não bộ hiểu rằng: “Giờ là lúc làm việc.” Tắt thông báo sau 7 giờ tối bằng chế độ Do Not Disturb. Một chuyên gia tư vấn thậm chí đóng laptop lúc 6:45 chiều, rồi thắp nến để chuyển sang “thời gian dành cho gia đình.” Hãy truyền đạt quy tắc này rõ ràng: “Sau 8 giờ tối tôi sẽ offline, trừ khi có việc khẩn.”
Chăm sóc bản thân không phải là sự nuông chiều — đó là nguồn sống. Hãy dành 30 phút mỗi ngày cho sở thích khiến bạn hứng khởi. Một y tá đan len trên đường đi làm; một sinh viên vẽ tranh trước khi ngủ. Dùng ứng dụng như Habitica để biến việc duy trì thói quen thành trò chơi. Ngay cả những khoảng nghỉ nhỏ cũng quý giá: 10 phút thiền định hay một vòng đi bộ quanh khu phố có thể giúp bạn lấy lại sự tập trung.
Tận dụng tự động hóa. Sử dụng bảng Trello để phân công nhiệm vụ hoặc kênh Slack để giảm tải các cuộc họp. Hẹn giờ xử lý email bằng Boomerang — chọn thời điểm cụ thể để phản hồi. Các nhóm làm việc từ xa có thể áp dụng phương thức giao tiếp không đồng bộ, chia sẻ cập nhật qua video thay vì họp Zoom liên tục. Tuy nhiên, hãy nhớ “rút phích cắm” mỗi tuần: Chủ nhật không công nghệ giúp khơi dậy lại sức sáng tạo.
Hãy cổ vũ sự linh hoạt nơi làm việc. Đề xuất giờ làm linh động hoặc làm việc từ xa vào thứ Tư. Một đội marketing tại startup đã dời cuộc họp sang 2 giờ chiều để thuận tiện cho nhân viên có con nhỏ. Ở nhà, hãy chia sẻ trách nhiệm: thuê người dọn dẹp mỗi hai tuần hoặc sử dụng dịch vụ thực phẩm sẵn. Hãy cởi mở trao đổi với bạn đời hoặc bạn cùng nhà về việc phân chia công việc.
Hãy xem xét lại mỗi tháng để đánh giá điều gì đang hiệu quả. Giờ làm linh hoạt có giúp bạn năng suất hơn không? Bạn có tham gia được các hoạt động ý nghĩa không? Hãy điều chỉnh nếu cần. Một doanh nhân từng thử làm việc 4 ngày/tuần để dành thứ Sáu cho du lịch. Khi kiệt sức quay lại, cô thêm “Thứ Bảy không màn hình.” Chính sự thay đổi — chứ không phải cứng nhắc — mới giúp duy trì sự hài hòa.
Sự hài hòa giữa công việc và cuộc sống không phải là đích đến mà là một hành trình luyện tập. Hãy bắt đầu từ những bước nhỏ: chọn một chiến lược trong tuần này. Dành 30 phút cho một buổi đi bộ, hoặc thử một lịch trình linh hoạt. Chia sẻ thành công và khó khăn của bạn với người khác; sự phát triển tập thể chính là nguồn động lực mạnh mẽ. Hãy nhớ, mục tiêu không phải là “có tất cả” — mà là tạo nên một cuộc sống nơi công việc và những khoảnh khắc cá nhân hòa quyện như một bản giao hưởng được trình diễn nhuần nhuyễn. Giờ thì, hãy cầm lấy “đũa nhạc trưởng” của bạn — và giai điệu tiếp theo trong cuộc sống bạn sẽ vang lên như thế nào?