Ai cũng yêu thích những khoảnh khắc tò mò và khám phá. Chỉ với một vài vật dụng quen thuộc trong nhà, chúng ta có thể biến những buổi chiều bình thường thành một chuyến phiêu lưu khoa học thực hành. Những thí nghiệm khoa học tự làm tại nhà này hoàn hảo cho gia đình, bạn bè, hoặc bất kỳ ai tò mò về cách thế giới vận hành.
Hãy cùng khám phá tám thí nghiệm thú vị sẽ khiến chúng ta ngạc nhiên khi dạy các khái niệm khoa học đơn giản. Đừng quên giám sát để đảm bảo an toàn, đặc biệt là với các thí nghiệm liên quan đến nhiệt hoặc dụng cụ sắc nhọn.
01. Bí ẩn về chiếc lon cân bằng
- Vật liệu cần thiết: lon nhôm, nước
- Các bước: Đổ khoảng một phần ba nước vào lon. Đặt lon cẩn thận lên bàn và tìm điểm cân bằng. Thử đẩy nhẹ hoặc xoay chậm lon để xem nó đứng vững như thế nào.
- Khoa học đằng sau hiện tượng này: Nước làm dịch chuyển trọng tâm của lon. Khi lon đầy khoảng một phần ba, trọng tâm sẽ nằm giữa hai điểm tiếp xúc trên bàn, giữ cho lon đứng thẳng. Đây là một cách đơn giản để quan sát trạng thái cân bằng trong chuyển động.
02. Quả bóng bàn nổi
- Vật liệu cần thiết: Máy sấy tóc, bóng bàn
- Các bước thực hiện: Bật máy sấy tóc và hướng luồng khí lên trên. Đặt quả bóng bàn vào dòng nước và quan sát nó nổi.
- Khoa học đằng sau nó: Chênh lệch áp suất không khí giữ cho quả bóng lơ lửng. Không khí chuyển động nhanh bên trong luồng khí có áp suất thấp hơn không khí xung quanh, cho phép quả bóng lơ lửng. Đây là một minh chứng thực tế cho nguyên lý Bernoulli.
03. Thuyền giấy nổi
- Vật liệu cần thiết: Bút lông bảng trắng, đĩa sứ, nước
- Các bước: Vẽ một chiếc thuyền nhỏ trên đĩa bằng bút lông bảng trắng. Đổ đầy nước vào đĩa và thổi nhẹ vào hình vẽ để thấy nó nổi.
- Khoa học đằng sau: Mực bảng trắng chứa một chất tách mực giúp mực không bám chặt vào bề mặt. Nước nâng hình vẽ lên, giúp nó nổi như một chiếc thuyền nhỏ.
04. Màu sắc chảy
- Nguyên liệu cần thiết: 5 cốc thủy tinh, nước, màu vẽ, khăn giấy
- Các bước: Đổ đầy nước vào cốc 1, 3 và 5 và thêm các màu vẽ khác nhau (xanh lam, vàng, đỏ). Gấp khăn giấy thành các dải và đặt giữa các cốc thủy tinh để nối chúng lại với nhau. Đợi 1–2 giờ và quan sát màu sắc chảy vào các cốc thủy tinh rỗng.
- Khoa học đằng sau nó: Hiện tượng mao dẫn cho phép nước di chuyển qua những khoảng trống nhỏ trên giấy. Màu sắc di chuyển tự nhiên, tạo nên những họa tiết đẹp mắt, đồng thời thể hiện một nguyên lý vật lý cơ bản.
05. Nước không chảy
- Nguyên liệu cần thiết: Chai thủy tinh, nước, vải tất, dây chun, tăm xỉa răng
- Các bước: Đổ đầy nước vào chai và bọc kín bằng một chiếc tất có dây chun. Lật ngược chai lại—nước sẽ không chảy ra, ngay cả khi bạn dùng tăm chọc vào.
- Khoa học đằng sau: Sức căng bề mặt tạo ra một “màng” mỏng phủ khắp tất. Nước bám vào các sợi vải và giữ nguyên vị trí, thể hiện sự kết dính và bám dính một cách đơn giản.
06. Thấu kính ma thuật nước
- Vật liệu cần thiết: Kính trong suốt, nước, giấy, bút
- Các bước: Vẽ các mũi tên trên giấy. Đặt một cốc nước lên trên một mũi tên và quan sát—nó trông như bị đảo ngược!
- Khoa học đằng sau thí nghiệm: Nước hoạt động như một thấu kính lồi, bẻ cong ánh sáng và lật ngược hình ảnh. Thí nghiệm này cho thấy cách thấu kính điều khiển ánh sáng và hình ảnh một cách dễ nhìn.
07. Cầm cốc bóng bay
- Vật liệu cần thiết: Cốc nhựa, bóng bay, nước nóng
- Các bước: Đổ nước nóng vào cốc và lấy cốc ra. Thổi phồng một quả bóng bay, sau đó phủ kín cốc bằng bóng bay. Quan sát quả bóng bay dính chặt.
- Khoa học đằng sau hiện tượng này: Không khí nóng nở ra và thoát ra ngoài. Khi cốc nguội đi, áp suất không khí bên trong giảm xuống, và không khí bên ngoài đẩy quả bóng bay vào cốc. Đây là một minh họa thú vị về sự thay đổi áp suất của chất khí.
08. Vòng xoắn giấy nhảy múa
- Nguyên liệu cần thiết: Giấy màu, kéo, kẹp quần áo, nến, que tre, bật lửa
- Các bước: Vẽ một vòng xoắn trên giấy và cắt vào trong. Làm một giá đỡ bằng kẹp quần áo và que tre. Đặt vòng xoắn lên trên một ngọn nến đang cháy. Nó sẽ bắt đầu quay!
- Khoa học đằng sau nó: Không khí nóng bốc lên, đẩy vòng xoắn giấy. Nguyên lý này cũng giải thích tại sao đèn lồng và khinh khí cầu bay được.
Cứ khám phá đi!
Những thí nghiệm đơn giản này chứng minh rằng khoa học hiện diện ở khắp mọi nơi—ngay cả trong nhà bếp và phòng khách của chúng ta. Chúng ta không cần những thiết bị cầu kỳ để khám phá, học hỏi và vui chơi.
Bằng cách thử nghiệm những thí nghiệm này, chúng ta có thể trực tiếp quan sát vật lý, hóa học và quang học, khiến cuộc sống hàng ngày trở nên thú vị hơn. Hãy cùng nhau tiếp tục thử nghiệm, đặt câu hỏi và tận hưởng sự kỳ diệu của khám phá!
