Bạn có bao giờ tự hỏi liệu một ngày nào đó con người có thể sống trên sao Hỏa không? Đây là một chủ đề thường xuyên được khai thác trong các bộ phim khoa học viễn tưởng và phim tài liệu về không gian.
Trên thực tế, nhiều nhà khoa học tin rằng Sao Hỏa có thể là ngôi nhà tương lai của chúng ta, vì đây là hành tinh giống Trái Đất nhất trong hệ Mặt Trời. Ý tưởng này thậm chí đã thúc đẩy nhiều cơ quan vũ trụ chuẩn bị cho việc thám hiểm Sao Hỏa.
Nhưng, nghe có vẻ thú vị, vẫn còn những thách thức nghiêm trọng đang chờ đón bất kỳ ai muốn đặt chân lên Hành tinh Đỏ. Hãy cùng xem xét kỹ hơn nhé!
Khoảng cách: Một thách thức lớn
Sao Hỏa không hẳn là một hành tinh gần kề. Thực tế, nó nằm rất xa Trái Đất, với khoảng cách giữa hai hành tinh dao động từ 55 triệu km đến hơn 400 triệu km! Khoảng cách khổng lồ này đồng nghĩa với việc một chuyến bay khứ hồi đến Sao Hỏa sẽ mất gần 18 tháng. Hãy nghĩ mà xem, chúng ta cần mang theo đủ thức ăn, oxy và nhiên liệu để sống sót trong suốt hành trình. Chưa kể, những nguồn cung cấp này sẽ cần được mang theo trên tàu vũ trụ hoặc được trồng trong suốt nhiệm vụ. Hãy tưởng tượng việc trồng trọt như trồng rau trong khi trôi nổi trong không gian!
Nhu cầu về bộ đồ phi hành gia tiên tiến
Hãy cùng nói về bộ đồ phi hành gia một chút. Bộ đồ phi hành gia mà các phi hành gia sử dụng được thiết kế để chịu được điều kiện của Mặt Trăng, nơi trọng lực chỉ bằng khoảng một phần sáu trọng lực Trái Đất. Tuy nhiên, trên Sao Hỏa, trọng lực chỉ bằng khoảng 38% so với Trái Đất. Vì vậy, các phi hành gia vẫn sẽ cảm thấy khá nặng nề, và việc kiểm soát trọng lượng của bộ đồ sẽ khó khăn hơn rất nhiều. Bộ đồ cần phải nhẹ hơn, nhưng cũng phải có khả năng bảo vệ tiên tiến hơn. Hãy tưởng tượng việc phải mặc một bộ đồ nặng 40-50 kg khi thực hiện các nhiệm vụ trên bề mặt Sao Hỏa. Nghe có vẻ như một bài tập luyện, phải không?
Vi trọng lực và rủi ro sức khỏe
Một trong những thách thức lớn nhất đối với các phi hành gia trên hành trình đến Sao Hỏa sẽ là những ảnh hưởng của vi trọng lực trong suốt hành trình. Cơ thể chúng ta không được cấu tạo để chịu được tình trạng không trọng lực kéo dài. Trong không gian, các phi hành gia sẽ trải qua sự thay đổi chất lỏng trong cơ thể, dẫn đến các triệu chứng như sưng mặt và teo cơ. Mật độ xương cũng giảm, dẫn đến nguy cơ gãy xương và các vấn đề sức khỏe khác. Để khắc phục điều này, các phi hành gia sẽ phải tập luyện cường độ cao trong suốt nhiệm vụ, nhưng chỉ riêng điều đó thôi là chưa đủ. Chúng ta cần tìm ra cách tái tạo lực hấp dẫn nhân tạo trên tàu vũ trụ, một nhiệm vụ không hề dễ dàng!
“7 phút kinh hoàng” khi hạ cánh xuống Sao Hỏa
Hạ cánh xuống Sao Hỏa không giống như hạ cánh xuống Trái Đất hay Mặt Trăng. Thực tế, nó có thể còn nguy hiểm hơn. Các nhà khoa học gọi quá trình hạ cánh là “7 phút kinh hoàng” bởi vì đó là khoảng thời gian hạ cánh kéo dài, và bất cứ điều gì cũng có thể xảy ra. Tàu vũ trụ phải chịu đựng sức nóng và ma sát cực độ khi đi vào bầu khí quyển Sao Hỏa, đồng thời phải bung dù và bắn tên lửa đẩy để giảm tốc độ. Chỉ có năm trong số mười một sứ mệnh trước đó tới Sao Hỏa đã hạ cánh thành công—thật là rủi ro!
Rào cản giao tiếp
Thật dễ quên, nhưng du hành vũ trụ không chỉ là về tàu vũ trụ và phi hành gia. Nó còn là việc duy trì liên lạc liên tục giữa Trái Đất và Sao Hỏa. Nhưng vấn đề là: càng xa Trái Đất, việc gửi tín hiệu càng trở nên khó khăn. Sao Hỏa có thể cách xa tới 400 triệu km, điều đó có nghĩa là sẽ có sự chậm trễ đáng kể khi gửi và nhận tín hiệu. Chúng ta không thể để tàu vũ trụ "trôi dạt" như một con diều mất kiểm soát. Việc duy trì kết nối vững chắc với tàu vũ trụ sẽ rất quan trọng cho việc định vị và thành công của sứ mệnh.
Địa khai hóa Sao Hỏa: Một nhiệm vụ khó khăn
Giả sử chúng ta đã đặt chân lên Sao Hỏa—giờ thì sao? Chà, chúng ta sẽ cần "địa khai hóa" hành tinh này để con người có thể sinh sống ở đó. Bước đầu tiên? Làm nóng nó lên! Sao Hỏa có nhiệt độ trung bình khoảng -62°C, quá lạnh đối với chúng ta. Các nhà khoa học đề xuất sử dụng các loại khí nhà kính mạnh để giữ nhiệt và dần dần làm ấm hành tinh. Nhiệm vụ lớn tiếp theo là xây dựng bầu khí quyển. Bầu khí quyển của Sao Hỏa chỉ dày bằng 1% so với Trái Đất, vì vậy nó không đủ để duy trì nước ở dạng lỏng. Đây là điều chúng ta phải tìm ra nếu muốn biến Sao Hỏa thành nơi sinh sống được.
Nước: Chìa khóa của sự sống
Một trong những yếu tố quan trọng nhất cho sự sống còn của con người chính là nước. Sao Hỏa có vẻ không phải là một hành tinh giàu nước, nhưng dấu hiệu của nước lỏng bên dưới bề mặt của nó đã được phát hiện. Ở một số khu vực, nước thậm chí có thể chảy trong những mùa ấm áp! Thách thức hiện nay là tìm ra cách tiếp cận nguồn nước này và biến nó thành nguồn nước sử dụng được cho con người. Làm tan băng từ bên dưới bề mặt có thể là một khởi đầu tốt, nhưng đó là một nhiệm vụ đòi hỏi rất nhiều kế hoạch và sự đổi mới.
Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo với việc thám hiểm Sao Hỏa?
Mặc dù việc hạ cánh xuống Sao Hỏa dường như là một giấc mơ xa vời, nhiều cơ quan vũ trụ đang thúc đẩy các kế hoạch thám hiểm trong tương lai. Với công nghệ mới, bộ đồ du hành vũ trụ tốt hơn và những tiến bộ về hiệu suất năng lượng, giấc mơ hạ cánh xuống Sao Hỏa đang ngày càng trở nên khả thi hơn. Nhưng hãy thực tế: vẫn còn rất nhiều rào cản cần vượt qua, và sẽ mất nhiều năm - thậm chí nhiều thập kỷ - trước khi chúng ta có thể nghĩ đến việc định cư ở đó.
Bạn nghĩ sao?
Bạn có nghĩ một ngày nào đó con người sẽ biến Sao Hỏa thành nhà của chúng ta không? Bạn nghĩ những trở ngại lớn nhất mà chúng ta sẽ phải đối mặt là gì? Ý tưởng khám phá và có thể định cư trên một hành tinh khác thật thú vị, nhưng cũng đầy thách thức. Mặc dù có vẻ xa vời, nhưng những tiến bộ công nghệ đang diễn ra nhanh chóng. Những gì có vẻ như khoa học viễn tưởng ngày nay có thể trở thành hiện thực trong tương lai. Hãy cùng hướng mắt lên các vì sao nhé!
