Nếu bạn đã từng thái hành tây, bạn sẽ hiểu rõ cảm giác khó khăn này: bạn bắt đầu thái hành tây, và đột nhiên nước mắt bạn bắt đầu chảy như thể bạn đang xem một bộ phim buồn. Nhưng tại sao hành tây lại khiến chúng ta khóc?


Tất cả là do hóa học! Cùng tìm hiểu chuyện gì xảy ra trong củ hành và đôi mắt bạn, kèm mẹo cắt hành không chảy nước mắt.


Có gì bên trong củ hành tây khiến bạn khóc?


Hành tây chứa nhiều hợp chất chứa lưu huỳnh. Những hợp chất này giúp hành tây tự bảo vệ khỏi côn trùng và động vật có thể muốn ăn nó. Khi các tế bào của hành tây bị vỡ - chẳng hạn như khi bạn thái hoặc băm nhỏ - những hợp chất này sẽ được giải phóng.


Đây là phần hấp dẫn (hay đúng hơn là hôi thối): việc bẻ vỡ các tế bào hành tây sẽ giải phóng các enzyme phản ứng với các hợp chất lưu huỳnh và tạo thành một loại khí gọi là syn-Propanethial-S-oxide. Loại khí này rất nhỏ và dễ bay hơi, nên nó nhanh chóng bay vào không khí.


Khí này khiến mắt bạn chảy nước như thế nào?


Khi syn-Propanethial-S-oxide tiếp xúc với mắt, nó gặp độ ẩm (nước mắt và nước tự nhiên trên bề mặt mắt). Tại đó, nó biến thành axit sulfuric nhẹ. Mặc dù đã được pha loãng đáng kể, axit này vẫn gây kích ứng các đầu dây thần kinh trong mắt.


Mắt bạn giống như một hệ thống báo động: khi phát hiện ra sự kích ứng này, chúng sẽ gửi tín hiệu đến não rằng: "Này, có gì đó không ổn ở đây!". Sau đó, não sẽ kích thích tuyến lệ sản xuất nhiều nước mắt hơn — về cơ bản là cố gắng loại bỏ chất gây kích ứng và bảo vệ mắt.


Tại sao lại khó ngừng khóc đến vậy?


Nước mắt tiết ra là phản ứng tự nhiên của cơ thể để rửa trôi chất kích thích. Thật không may, vì việc thái hành tây liên tục giải phóng khí gas, mắt bạn sẽ bị tiếp xúc với khí gas, và tình trạng chảy nước mắt cứ kéo dài mãi.


Một số người chỉ nhạy cảm hơn với khí gas, điều này giải thích tại sao một số người có thể thái hành tây mà hầu như không chảy nước mắt, trong khi những người khác lại cảm thấy như đang ở trong một thác nước.


Các loại hành tây khác nhau thì phản ứng khác nhau


Không phải tất cả các loại hành tây đều gây chảy nước mắt như nhau. Hành tây ngọt và các giống như Vidalia thường có ít hợp chất lưu huỳnh hơn, do đó chúng ít tạo ra khí gây kích ứng mắt hơn.


Vị trí và cách trồng hành tây cũng rất quan trọng — loại đất, khí hậu và độ tươi của hành tây đều có thể ảnh hưởng đến nồng độ lưu huỳnh. Vì vậy, lần tới khi bạn đi mua sắm, hãy chọn một loại hành tây dịu nhẹ hơn có thể giúp bạn đỡ chảy nước mắt!


Mẹo giữ cho mắt khô ráo khi thái hành


Bạn muốn ngăn ngừa tình trạng hành tây chảy nước mắt trước khi chúng bắt đầu? Dưới đây là một số mẹo đã được kiểm chứng:


- Làm lạnh hành tây: Cho hành tây vào tủ lạnh trong 30 phút sẽ làm chậm phản ứng hóa học tạo ra khí.


- Sử dụng dao cắt sắc bén: Lưỡi dao sắc bén giúp cắt hành sạch hơn, ít gây tổn thương tế bào hơn, đồng thời giải phóng ít khí hơn.


- Cắt dưới vòi nước chảy hoặc gần quạt: Dòng nước hoặc luồng khí sẽ giúp thổi bay khí ra khỏi mắt trước khi khí bay vào mắt.


- Đeo kính bảo hộ: Đúng vậy, kính bơi hoặc kính bảo hộ có tác dụng ngăn chặn khí rất hiệu quả.


- Cắt phần rễ sau cùng: Phần rễ có nồng độ hợp chất lưu huỳnh cao nhất, vì vậy hãy cắt phần rễ sau cùng.


Lời kết


Vậy nên, lần tới khi bạn bị chảy nước mắt khi thái hành tây, hãy nhớ rằng đó chỉ là cách cơ thể bạn tự bảo vệ mình khỏi sự tấn công của hóa chất tự nhiên. Hành tây có thể rất ngon, nhưng chúng lại ẩn chứa một chút hóa chất nhà bếp có thể khiến bạn xúc động!


Hãy thử một số mẹo sau để bớt khóc và giữ cho việc nấu nướng luôn thú vị — bởi vì món ăn ngon không nhất thiết phải đi kèm với nước mắt.