Hầu hết chúng ta lớn lên với suy nghĩ rằng nhân vật hoạt hình chỉ đơn giản là… nhân vật.


Nhưng một ngày nào đó, có thể khi đang xem Zootopia hay vua sư tử, bạn chợt dừng lại và nghĩ: “Khoan đã, ai đã thổi hồn cho tất cả những điều này vậy?”


Đó chính là lúc cánh cửa mở ra, dẫn bạn đến một thế giới mà ít ai thấy được—nơi những nghệ sĩ tài năng hóa thân thành hổ, trẻ nhỏ, kẻ phản diện, hay thậm chí là… rau củ—tất cả mà không cần một lần bước ra trước ống kính. Dành cho những ai đnag tò mò về nghệ thuật kể chuyện, công việc lồng tiếng, hay cách phim hoạt hình thật sự được “thổi hồn”, đây là góc nhìn hậu trường phía sau micro—và lý do vì sao nó không chỉ là “đọc lời thoại”.


Mọi Thứ Bắt Đầu Trước Khi Có Hoạt Hình


Một quan niệm sai lầm phổ biến là diễn viên lồng tiếng sẽ xem phim hoạt hình rồi mới thu âm đè lên. Trên thực tế, đa phần các bản thu âm giọng nói được thực hiện trước, từ nhiều tháng trước khi bản hoạt hình được hoàn tất.


Tại sao vậy? Bởi chính giọng nói, nhịp điệu và năng lượng của diễn xuất sẽ định hình cách nhân vật cử động. Các họa sĩ hoạt hình quan sát và lắng nghe cách diễn viên thể hiện để quyết định nhân vật sẽ đi nhanh hay chậm, đôi mắt mở to ra sao, hay chân mày nhướng lúc nào.


Nói cách khác, giọng nói không chỉ là phần bổ sung mà là nền tảng. Đó là lý do vì sao việc chọn đúng diễn viên lồng tiếng lại quan trọng đến thế. Không chỉ đơn thuần là nghe “buồn cười” hay “dễ thương”, mà là trở thành linh hồn của nhân vật ngay từ ngày đầu tiên.


Diễn Viên Lồng Tiếng Thực Sự Làm Gì?


Nhiều người thường nghĩ lồng tiếng chỉ là “nói chuyện”. Nhưng thực ra, nó giống như đang đóng cả một bộ phim—chỉ khác là không có trang phục, bối cảnh, hay bạn diễn bên cạnh.


Họ diễn bằng trí tưởng tượng.


Thường thì trong phòng thu không có ai khác. Không có hình ảnh để nhìn. Vì vậy, diễn viên lồng tiếng phải tưởng tượng cả khung cảnh: một con tàu vũ trụ nổ tung, một lời chia tay đầy nước mắt, hay một trận chiến với chiếc bánh trong căn bếp. Tất cả khi họ chỉ đứng trong buồng thu. Giọng nói của họ phải truyền tải được mọi thứ—hài hước, sợ hãi, ngượng ngùng, hân hoan.


Họ tạo nên cả tính cách chỉ bằng ngữ điệu và nhịp thoại.


Một câu đơn giản như “Ồ, vậy sao?” có thể mang năm ý nghĩa khác nhau tùy cách thể hiện. Đó là lý do đạo diễn thường yêu cầu nhiều lần thu với các sắc thái cảm xúc khác nhau. Một cái chau mày trong bản vẽ có thể bắt nguồn từ một khoảng ngắt nhỏ hay một tiếng thở dài trong giọng nói.


Họ thường hóa thân vào nhiều nhân vật cùng lúc.


Trong một buổi thu, diễn viên có thể vừa là chú thỏ vui vẻ, vừa là kẻ phản diện hoảng loạn, lại vừa là người dẫn chuyện thông thái. Những chuyên gia như Dee Bradley Baker (Avatar: The Last Airbender) hay Nancy Cartwright (The Simpsons) là bậc thầy trong việc đổi giọng, đổi cảm xúc và đổi cả nhân vật ngay tức thì.


Họ dùng cả cơ thể dù không xuất hiện trên màn hình.


Để khiến âm thanh trở nên chân thật, diễn viên có thể vung tay, ngồi xổm, ưỡn ngực hay thậm chí quỳ gối khi đang thu. Dù khán giả không thấy, nhưng họ sẽ “nghe thấy” điều đó. Năng lượng, căng thẳng hay niềm vui đều truyền qua nhịp thở, tiết tấu và chuyển động giọng.


Muốn Thử Tự Mình Trải Nghiệm?


Nếu bạn đang nghĩ đến việc thử lồng tiếng như một sở thích hay thậm chí là sự nghiệp, dưới đây là vài mẹo thực tiễn:


- Luyện tập với kịch bản hoạt hình –


Hãy thử đọc lời thoại từ những bộ phim bạn yêu thích. Tập trung thể hiện cảm xúc, đừng chỉ bắt chước giọng.


- Thường xuyên thu âm –


Dùng điện thoại hoặc micro đơn giản. Nghe lại sẽ giúp bạn nhận ra đoạn nào giọng còn gượng gạo hay thiếu cảm xúc.


- Khám phá nhiều giọng điệu và cảm xúc –


Bạn có thể giả vờ buồn ngủ? Hào hứng? Ranh mãnh? Sau đó thử chính cảm xúc đó với các nhân vật khác nhau—một chú chuột bé xíu, một siêu anh hùng, hay một robot vụng về.


- Khởi động giọng –


Diễn viên chuyên nghiệp thường ngân nga, tập khẩu hình, hoặc đọc nhanh các câu “luyện lưỡi” để giữ giọng linh hoạt và trong trẻo.


- Xây dựng phòng thu mini tại nhà –


Một căn phòng yên tĩnh, micro USB vừa túi tiền, thêm vài miếng mút tiêu âm hoặc chăn dày là đủ để khởi đầu. Bạn không cần thiết bị đắt tiền để bắt đầu.


Tại Sao Nghệ Thuật Này Quan Trọng?


Lồng tiếng không chỉ là công việc phụ mà là một hình thức kể chuyện đầy sức mạnh. Hãy nghĩ về nỗi sợ hãi vang lên trong giọng Elsa. Những màn trình diễn ấy khiến ta rung động, bật cười, và kết nối sâu sắc với những nhân vật mà ta chưa từng thấy ngoài đời thật.


Và đây là điều kỳ diệu: nhiều giọng nói biểu tượng nhất trong lịch sử được thu chỉ trong một phòng nhỏ, bởi một người, thường khi không có ai khác hiện diện. Đó chính là phép màu của nghệ thuật lồng tiếng—những thế giới trọn vẹn được xây dựng chỉ từ một giọng nói.


Vậy nên, lần tới khi bạn xem một bộ phim hoạt hình, hãy dành chút thời gian để lắng nghe. Có cả một màn trình diễn đang diễn ra phía sau hậu trường—đầy mồ hôi, kỹ năng và bất ngờ. Bạn có giọng lồng tiếng hoạt hình nào vẫn “ám ảnh ngọt ngào” trong tâm trí? Hay bạn đang nghĩ đến việc thử sức với lồng tiếng? Hãy chia sẻ với chúng tôi! Chúng tôi rất muốn cổ vũ bạn hoặc cùng “mê mẩn” những nhân vật hoạt hình yêu thích. Hãy để giọng nói cất lên—mạnh mẽ, tự hào, và chan chứa cảm xúc!