Các bạn ơi! Bạn đã bao giờ ước mình có thể thực sự bước đi quanh một trái tim người hay nhìn vào bên trong bộ não mà không cần bước vào phòng mổ chưa? Nghe như khoa học viễn tưởng, đúng không?
Thực tế thì sinh viên y khoa đã làm được điều đó — nhờ vào cơ quan hologram.
Công nghệ này đang biến lớp học y thành những phòng thí nghiệm giải phẫu 3D sống động, và đây chính là một trong những sự kết hợp tuyệt vời nhất giữa khoa học và công nghệ hiện nay. Vậy hãy cùng khám phá cách những cơ quan 3D rực sáng này đang định hình lại phương pháp học tập của các bác sĩ tương lai.
Hãy tưởng tượng bạn đeo một chiếc kính đặc biệt hoặc thiết bị thực tế hỗn hợp, và ngay lập tức nhìn thấy một trái tim đang lơ lửng trước mặt — không phải hình ảnh, mà là một mô hình 3D sống động, có thể tương tác. Bạn có thể xoay, phóng to, bóc tách từng lớp và quan sát từ mọi góc độ.
Các cơ quan hologram được tạo ra từ dữ liệu quét y tế thực như MRI hoặc CT. Phần mềm tiên tiến sẽ biến những dữ liệu ấy thành các mô hình 3D siêu chi tiết, sau đó chiếu vào tầm nhìn của bạn. Bạn có thể nhìn thấy mạch máu, các lớp mô, thậm chí so sánh cơ quan khỏe mạnh với cơ quan mắc bệnh.
Sách vở và sơ đồ rất hữu ích, nhưng việc hiểu cách các cơ quan nằm trong cơ thể dễ dàng hơn nhiều khi bạn có thể nhìn chúng trong không gian 3D. Nhiều nghiên cứu cho thấy sinh viên sử dụng hologram đạt điểm cao hơn trong các bài kiểm tra giải phẫu và tư duy không gian.
Xác người hiến rất quý giá nhưng đắt đỏ và không phải lúc nào cũng có — hơn nữa, chúng chỉ được sử dụng trong phòng thí nghiệm đặc biệt. Còn mô hình hologram? Bạn có thể dùng chúng trong bất kỳ lớp học nào, thậm chí ngay tại nhà, miễn là có thiết bị phù hợp.
Các bác sĩ tập sự có thể luyện tập trên cơ quan hình ba chiều trước khi tiếp xúc với bệnh nhân thật. Họ có thể mô phỏng những ca phẫu thuật phức tạp và rút kinh nghiệm từ sai lầm mà không gây rủi ro.
Cần tập trung vào phổi? Muốn nghiên cứu dị tật tim hiếm gặp? Giảng viên có thể tùy chỉnh hình ba chiều cho từng bài học, hiển thị song song cả cơ quan khỏe mạnh lẫn cơ quan bệnh lý.
- Đại học Case Western Reserve (Mỹ) sử dụng hình ba chiều trong lớp giải phẫu, thay thế một phần công việc mổ xác.
- Đại học Cambridge (Anh) triển khai chương trình “Kịch bản thực tế ảo y khoa” (HoloScenarios), nơi sinh viên ứng phó tình huống khẩn cấp với bệnh nhân bằng hình ba chiều.
- Đại học Quốc gia Singapore khởi động Dự án Polaris, cho phép sinh viên y trực tiếp học giải phẫu và quy trình điều trị thông qua hình ba chiều.
Cơ quan hologram không chỉ phục vụ sinh viên — chúng còn giúp các bác sĩ phẫu thuật lên kế hoạch mổ. Hãy tưởng tượng một bác sĩ thần kinh xem trước bản 3D hologram não thật của bệnh nhân trước khi ca mổ diễn ra. Điều này giúp việc chuẩn bị chính xác hơn và giảm thiểu rủi ro trong phòng mổ.
Dĩ nhiên, công nghệ này vẫn còn rào cản. Thiết bị khá đắt đỏ — kính HoloLens 2 có giá hơn 3.000 USD (giá có thể thay đổi). Độ phân giải và sự thoải mái vẫn cần cải thiện. Các trường cũng cần đội ngũ giảng viên được đào tạo để sử dụng hiệu quả. Nhưng tin vui là giá đang dần giảm và phần mềm ngày càng tiến bộ.
Cơ quan hologram đang biến đào tạo y khoa thành điều tưởng như chỉ có trong phim khoa học viễn tưởng — nhưng nó đang diễn ra ngay lúc này. Chúng giúp việc học giải phẫu trở nên hấp dẫn hơn, dễ tiếp cận hơn và an toàn hơn, đồng thời mở ra một thế hệ bác sĩ được chuẩn bị kỹ càng hơn.
Biết đâu chỉ vài năm nữa, giải phẫu hologram sẽ phổ biến trong trường y chẳng khác gì ống nghe. Và thực sự, Lykkers, đó là một tương lai rất đáng mong chờ.