Nhãn dinh dưỡng cung cấp cho bạn rất nhiều thuật ngữ - calo, protein, chất xơ, sắt, v.v. Nhưng nếu bạn từng thắc mắc điều gì phân biệt "chất dinh dưỡng đa lượng" với "chất dinh dưỡng vi lượng", thì bạn không phải là người duy nhất.
Nhiều người tò mò về cách cung cấp năng lượng cho cơ thể tốt hơn mà không cần phải tìm hiểu quá nhiều về khoa học.
Hướng dẫn này sẽ giải thích những kiến thức cơ bản về đa lượng và vi lượng, chỉ ra tầm quan trọng của cả hai và cách cân bằng chúng trong cuộc sống hàng ngày. Hãy xem nó như một cẩm nang giải mã dinh dưỡng đơn giản—thân thiện, hữu ích và không hề mang tính thuyết giáo. Cho dù bạn đang chuẩn bị bữa ăn, cố gắng duy trì năng lượng suốt cả ngày, hay chỉ đơn giản là khám phá một thói quen lành mạnh hơn, việc hiểu rõ hai loại dinh dưỡng này sẽ mang đến cho bạn nền tảng thông minh hơn cho mỗi bữa ăn.
Các chất dinh dưỡng đa lượng là ba chất dinh dưỡng chính mà cơ thể bạn cần với số lượng lớn mỗi ngày. Chúng cung cấp năng lượng, hỗ trợ các chức năng chính và định hình cảm giác của bạn sau mỗi bữa ăn.
Carbohydrate: Nguồn năng lượng ưa thích của cơ thể
Bạn có thể đã nghe nhiều ý kiến trái chiều về carbohydrate, nhưng chúng hoàn toàn không phải là kẻ thù. Carbohydrate phân hủy thành glucose, cung cấp năng lượng cần thiết cho não và cơ bắp hoạt động. Ngũ cốc nguyên hạt, trái cây và các loại đậu cung cấp carbohydrate đốt cháy chậm cùng với chất xơ giúp bạn cảm thấy no lâu hơn.
Chuyên gia dinh dưỡng Samantha Cassetty giải thích: "Carbohydrate rất thiết yếu - không phải tùy chọn. Chất lượng và nguồn carbohydrate mới là điều quan trọng nhất."
Hãy thử kết hợp ngũ cốc với các nguồn chất xơ tự nhiên và một ít protein để tăng cường năng lượng cân bằng hơn.
Protein: Nền tảng của sự sống
Protein giúp xây dựng và phục hồi các mô, bao gồm cơ, da và thậm chí cả tóc. Mỗi khi bạn giãn cơ, vận động hoặc phục hồi sau khi tập luyện, protein sẽ giúp ích. Bạn có thể bổ sung protein từ trứng, đậu lăng, đậu, cá, sữa và các nguồn thực vật như đậu phụ và hạt diêm mạch.
Tiến sĩ Frank Hu từ Đại học Harvard cho biết: "Chúng ta thường chú trọng đến lượng protein nạp vào cơ thể, nhưng không phải tất cả protein đều được tạo ra như nhau. Hãy hướng đến sự đa dạng."
Khi bạn đa dạng hóa nguồn protein, bạn cũng tự nhiên bổ sung thêm khoáng chất và vitamin vào bữa ăn.
Vi chất dinh dưỡng tuy nhỏ bé, nhưng vai trò của chúng trong việc duy trì sức khỏe lại vô cùng to lớn. Hãy nghĩ đến vitamin và khoáng chất—chúng hỗ trợ khả năng miễn dịch, sức mạnh, sự minh mẫn tinh thần, v.v.
Vitamin: Những trợ thủ tinh tế của cơ thể
Các vitamin như A, C, D, E và B giúp điều hòa quá trình trao đổi chất, tăng cường hệ miễn dịch và thậm chí hỗ trợ làn da sáng mịn. Ví dụ, Vitamin C hỗ trợ sản xuất collagen và giúp bạn hấp thụ sắt hiệu quả hơn.
Chuyên gia dinh dưỡng Brigitte Zeitlin lưu ý: "Một đĩa thức ăn nhiều màu sắc là một đĩa giàu vitamin. Hãy nghĩ đến rau xanh, cam, đỏ và tím."
Bạn sẽ tìm thấy sự kết hợp tốt giữa trái cây, rau củ và ngũ cốc nguyên hạt bổ sung. Hãy thử nướng rau củ nhiều màu sắc để dễ dàng và ngon miệng bổ sung nhiều chất dinh dưỡng cùng một lúc.
Khoáng chất: Sức mạnh và chức năng cốt lõi
Các khoáng chất như canxi, kali, sắt, magie và kẽm giúp các hệ thống trong cơ thể bạn luôn ở trạng thái tốt nhất. Canxi hỗ trợ kali, giúp duy trì chức năng cơ bắp, và magiê đóng vai trò trong việc sản xuất năng lượng.
Ngay cả sự mất cân bằng nhỏ về khoáng chất cũng có thể ảnh hưởng đến sự tập trung, giấc ngủ hoặc năng lượng của bạn.
Đó là lý do tại sao các món ăn nhẹ như chuối (bổ sung kali), hạt bí ngô (bổ sung magiê) hoặc salad rau bina (bổ sung sắt) có thể tạo ra sự khác biệt không chỉ về hương vị.
Để giúp cơ thể hấp thụ khoáng chất tốt hơn, hãy kết hợp chúng một cách khôn ngoan—Vitamin C giúp hấp thụ sắt, và magiê kết hợp tốt với canxi để phục hồi cơ bắp.
Các chất dinh dưỡng đa lượng và vi lượng phối hợp với nhau như một đội. Trong khi chất dinh dưỡng đa lượng cung cấp phần lớn năng lượng và cấu trúc hỗ trợ, thì chất dinh dưỡng vi lượng điều chỉnh cách thức hoạt động của hệ thống. Bạn không cần phải đếm từng gram hay ghi nhớ từng loại vitamin. Thay vào đó, hãy hướng đến sự cân bằng và đa dạng. Để cảm thấy tràn đầy năng lượng hơn, vững vàng hơn và nhận thức rõ hơn về những gì đang có trên đĩa ăn, việc hiểu những điều cơ bản về chất dinh dưỡng đa lượng và vi lượng là một bước đi thông minh và bền vững. Hãy giữ cho bữa ăn đầy màu sắc, đa dạng - và tận hưởng lợi ích, từng chút một.