Khi bạn nhìn thấy một bức ảnh mà nước trông mịn màng như lụa, đèn xe tạo nên những vệt sáng rực rỡ hay những ngôi sao xoáy trên bầu trời đêm, thì bạn đang chứng kiến sự kỳ diệu của nhiếp ảnh phơi sáng lâu.
Kỹ thuật này cho phép bạn bắt được chuyển động và ánh sáng theo cách mà mắt thường không thể nhìn thấy theo thời gian thực. Nhưng làm thế nào để điều khiển máy ảnh để tạo ra những hình ảnh mê hoặc như vậy?
Hãy cùng khám phá cách chụp ảnh phơi sáng lâu để có những bức ảnh sống động và hấp dẫn.
Hiểu những điều cơ bản về phơi sáng lâu
Phơi sáng lâu nghĩa là giữ cho màn trập máy ảnh mở lâu hơn bình thường, cho phép nhiều ánh sáng chiếu vào cảm biến hơn và ghi lại chuyển động theo thời gian. Thay vì đóng băng một khoảnh khắc, bạn đang hòa trộn các khoảnh khắc lại với nhau để thể hiện dòng chảy, chuyển động hoặc vệt sáng.
Các yếu tố chính cần kiểm soát ở đây là tốc độ màn trập và khẩu độ. Tốc độ màn trập chậm hơn — từ một phần giây đến vài giây hoặc thậm chí vài phút — cho phép bạn chụp ảnh chuyển động mờ và vệt sáng. Trong khi đó, khẩu độ kiểm soát lượng ánh sáng đi vào và độ sâu trường ảnh.
Cân bằng tốc độ màn trập và khẩu độ
Việc tìm ra sự cân bằng phù hợp giữa tốc độ màn trập và khẩu độ là rất quan trọng. Nếu tốc độ màn trập quá dài và khẩu độ quá rộng, ảnh của bạn có thể bị phơi sáng quá mức, quá sáng và mất chi tiết. Ngược lại, nếu màn trập quá nhanh hoặc khẩu độ quá nhỏ, bạn sẽ không có được hiệu ứng chuyển động mong muốn.
Ví dụ: khi chụp thác nước chảy, tốc độ màn trập khoảng 1/4 đến 2 giây có thể tạo ra hiệu ứng nước chảy mượt mà. Đồng thời, việc chọn khẩu độ từ f/8 đến f/16 giúp kiểm soát ánh sáng và giữ cho cảnh sắc nét.
Trong đêm tối, việc chụp vệt sáng từ xe hơi có thể cần tốc độ màn trập từ 10 giây trở lên. Trong trường hợp này, khẩu độ nhỏ hơn (như f/11 hoặc f/16) và cài đặt ISO thấp sẽ giúp giảm nhiễu và ngăn ngừa phơi sáng quá mức.
Sử dụng chân máy và bộ kích hoạt từ xa
Vì phơi sáng lâu đồng nghĩa với việc màn trập mở lâu hơn, bất kỳ rung lắc nào của máy ảnh cũng gây ra hiện tượng nhòe ở những vùng không mong muốn. Sử dụng chân máy chắc chắn là rất quan trọng để giữ máy ảnh hoàn toàn tĩnh. Ngoài ra, bộ kích hoạt từ xa hoặc bộ hẹn giờ trễ sẽ ngăn ngừa rung lắc do nhấn nút chụp.
Ứng dụng sáng tạo: Cảnh đêm và vệt sáng
Phơi sáng lâu tỏa sáng trong nhiếp ảnh ban đêm. Việc chụp vệt sao, cảnh quan thành phố hoặc biển hiệu neon trở nên khả thi bằng cách áp dụng tốc độ màn trập chậm. Bằng cách chồng lớp ánh sáng theo thời gian, bạn tạo ra những bức ảnh sống động và chân thực.
Ví dụ, khi chụp ảnh đường cao tốc đông đúc vào ban đêm, phơi sáng lâu sẽ ghi lại hình ảnh đèn pha và đèn hậu chuyển động dưới dạng những dải ruy băng đỏ và trắng liên tục. Kỹ thuật này hé lộ các họa tiết và nhịp điệu mà mắt thường không thể nhìn thấy.
Mẹo hoàn thiện ảnh phơi sáng lâu
1. Khảo sát địa điểm và lên kế hoạch cho điều kiện ánh sáng. Việc nắm rõ thời điểm ánh sáng tự nhiên hoặc nhân tạo thay đổi sẽ giúp bạn chọn được cài đặt tối ưu.
2. Sử dụng chế độ thủ công để kiểm soát hoàn toàn tốc độ màn trập, khẩu độ và ISO. Chế độ tự động thường gặp khó khăn khi phơi sáng lâu.
3. Bắt đầu với ISO thấp (100 hoặc 200) để giảm thiểu nhiễu hạt.
4. Thử nghiệm với các tốc độ màn trập khác nhau để tìm hiệu ứng chuyển động mong muốn.
5. Xem lại ảnh và điều chỉnh cài đặt—phơi sáng lâu thường là quá trình thử và sai.
Tại sao phơi sáng lâu lại quan trọng trong nhiếp ảnh hiện đại
Phơi sáng lâu cho phép các nhiếp ảnh gia thể hiện thời gian và chuyển động một cách nghệ thuật, mở rộng tiềm năng kể chuyện của một khung hình. Không chỉ dừng lại ở tính thẩm mỹ, kỹ thuật này còn rèn luyện tính kiên nhẫn, khả năng quan sát và kỹ năng kỹ thuật của nhiếp ảnh gia.
Trong một thế giới tràn ngập những khoảnh khắc chóng vánh, thoáng qua, nhiếp ảnh phơi sáng lâu khuyến khích chúng ta chậm lại, chú ý đến các quy luật và cảm nhận vẻ đẹp trong chuyển động. Nó biến những khung cảnh đời thường thành những hình ảnh đẹp như mơ, đầy cảm hứng.
Vậy, bạn muốn thử nghiệm chủ thể hoặc cảnh nào khi sử dụng phơi sáng lâu? Bạn đã bao giờ thử chụp chuyển động theo cách này chưa?
