Chào mừng các tín đồ đam mê nhiếp ảnh! Với những ai say mê vẻ đẹp của rừng xanh và thiên nhiên tràn ngập sức sống, việc học cách chụp ảnh cây cối có thể trở thành một hành trình đầy hứng khởi và đem lại nhiều cảm xúc.
Cây, với vẻ ngoài tưởng chừng quá quen thuộc, hoàn toàn có thể hóa thành những khung hình ấn tượng khi được đặt trong ánh sáng phù hợp và bối cảnh giàu tính gợi cảm.
Bài viết này sẽ mang đến cho bạn những gợi ý hữu ích để ghi lại vẻ đẹp của cây quanh năm, cách chọn ánh sáng lý tưởng, cùng những thiết bị phù hợp để tạo nên những bức ảnh đầy sức mạnh thị giác.
Điểm khác biệt của một bức ảnh cây không chỉ nằm ở chủ thể mà chính là ánh sáng. Những điều kiện ánh sáng đặc biệt, như mặt trời thấp ló dạng sau dãy núi hay tia nắng xuyên qua mây, có thể làm nổi bật một thân cây đơn độc hoặc một cụm cây nhỏ theo cách đầy kịch tính. Những “spotlight” tự nhiên này biến khu rừng giản dị thành một sân khấu kể chuyện thị giác. Sương mù hay lớp mây trôi nhẹ cũng thường thay đổi đường nét của triền rừng, tạo nên một bức tranh liên tục biến đổi. Ngay cả thời tiết tưởng như ảm đạm — mưa, tuyết hay gió — cũng đem lại nét bất ngờ, còn cành cây đung đưa tạo nên cảm giác chuyển động và bầu không khí đặc biệt trong khung hình.
Mỗi mùa đều mở ra cơ hội mới. Mùa Xuân, sắc xanh non tràn ngập rừng. Những chồi non và quả thông mới là dấu hiệu của sự hồi sinh, rất thích hợp cho các bức cận cảnh. Thêm vào đó, những bông hoa sớm khoe sắc càng làm nổi bật sức sống và sự chuyển mình của mùa. Mùa Hè, với ánh sáng ban ngày kéo dài và những con đường không còn tuyết phủ, giúp bạn dễ dàng tiếp cận nhiều địa điểm, kể cả các rìa rừng ở độ cao nơi bầu trời mở rộng. Đây là thời điểm lý tưởng để thử các bố cục thoáng đãng, tránh khu vực quá rậm rạp. Mùa Thu đến cùng bảng màu rực rỡ vàng, cam, nâu, đỏ. Ánh sáng thấp và gắt tạo độ tương phản mạnh, đường nét rõ ràng. Sương nhẹ hoặc màn mù mỏng càng làm tăng chiều sâu và sắc thái. Mùa Đông, cây phủ đầy tuyết hóa thành những tác phẩm điêu khắc băng giá. Ngay cả cành trơ trụi cũng có nét duyên riêng khi được ánh sáng mềm mại, nghiêng nhẹ của mùa này chiếu vào. Những bóng đổ dài giúp tạo khung hình có đường dẫn và hình khối tinh tế.
Giống như nhiếp ảnh phong cảnh nói chung, sáng sớm và chiều muộn là thời điểm lý tưởng. Lúc này, mặt trời ở thấp, tỏa ánh vàng làm nổi bật kết cấu và màu sắc. Riêng mùa Thu và Đông, ánh sáng thường dịu suốt cả ngày, cho phép linh hoạt hơn về thời gian chụp. Điều quan trọng nữa là hiểu cách ánh sáng hoạt động ở vùng núi hay thung lũng hẹp — có nơi mặt trời sẽ không chạm tới sàn rừng suốt nhiều tháng, hạn chế một số góc chụp. Tuy nhiên, bầu trời nhiều mây hoặc cảnh sương mờ lại tạo ra những bức ảnh giàu bầu không khí, đôi khi bị bỏ qua nhưng lại vô cùng cuốn hút.
Mỗi loại ống kính sẽ khai thác một khía cạnh khác nhau. Ống tele giúp tách biệt chủ thể và nén hậu cảnh, làm hàng cây trông gần nhau hơn, nhấn mạnh nhịp điệu và sự lặp lại của rừng. Ống góc rộng lại mở rộng không gian, phóng đại tiền cảnh và kéo người xem vào khung hình. Các góc chụp sáng tạo, chẳng hạn chụp từ thấp hướng lên, có thể tăng tính kịch tính và thú vị. Chân máy (tripod) là công cụ quan trọng, đặc biệt khi cần tinh chỉnh bố cục và giữ ảnh sắc nét trong những lần phơi sáng lâu. Với ống zoom mạnh, một chân máy chắc chắn càng cần thiết để hạn chế rung. Đừng bỏ qua ống macro — lý tưởng để ghi lại chi tiết như vỏ cây, lá kim hoặc lá rộng, nhất là khi ánh sáng xiên ngang làm nổi bật kết cấu và chiều sâu.
Khi chụp cây, độ phơi sáng thường cần điều chỉnh đặc biệt do sự chênh lệch sáng tối giữa chủ thể và hậu cảnh. Sử dụng đo sáng điểm hoặc chế độ đo sáng trung tâm giúp máy tập trung vào vùng sáng quan trọng. Để đạt độ sâu trường ảnh lớn và giữ nét từ tiền cảnh đến hậu cảnh, nên chọn khẩu nhỏ như f/11 hoặc f/16. Nếu muốn tách chủ thể hoặc làm mờ hậu cảnh, có thể dùng khẩu lớn như f/2.8 hoặc f/4, đặc biệt với ống kính dài. Kính lọc phân cực (polarizing filter) giúp tăng độ bão hòa màu và giảm phản xạ trên lá cây — hiệu ứng khó tái tạo khi hậu kỳ.
Từ chồi non mùa Xuân đến cành cây phủ tuyết mùa Đông, rừng mang đến tiềm năng sáng tạo vô tận quanh năm. Buổi sáng sớm và những biến đổi bất ngờ của thời tiết thường là chìa khóa cho những bức ảnh kịch tính và khó quên. Khi kết hợp ánh sáng lý tưởng, bố cục tinh tế và thiết bị phù hợp, bất kỳ khu rừng nào cũng có thể trở thành một kiệt tác nhiếp ảnh.