Chụp ảnh thì dễ, nhưng chụp được một bức ảnh đẹp thì sao? Điều đó phụ thuộc rất nhiều vào bối cảnh—và chúng ta không chỉ nói về hậu cảnh. Ánh sáng, thời tiết và không gian đều ảnh hưởng đến kết quả.


Đó là lý do tại sao việc biết cách điều chỉnh cài đặt máy ảnh tùy thuộc vào vị trí chụp lại tạo nên sự khác biệt lớn. Dù sử dụng máy ảnh DSLR, máy ảnh không gương lật hay thậm chí là máy ảnh điện thoại, chỉ cần một vài điều chỉnh đơn giản cũng có thể biến một bức ảnh bình thường thành một bức ảnh tuyệt đẹp.


Hiểu về tam giác phơi sáng


Trước khi đi sâu vào các môi trường khác nhau, hãy cùng phân tích nhanh ba thiết lập máy ảnh chính mà chúng ta sẽ sử dụng:


• Tốc độ màn trập: Kiểm soát thời gian ánh sáng chạm vào cảm biến. Tốc độ nhanh hơn sẽ đóng băng chuyển động; tốc độ chậm hơn sẽ bắt được chuyển động.


• Khẩu độ (f-stop): Ảnh hưởng đến lượng ánh sáng đi vào ống kính và độ mờ của hậu cảnh.


• ISO: Điều chỉnh độ nhạy sáng của máy ảnh. ISO cao hơn sẽ hữu ích trong điều kiện thiếu sáng nhưng có thể gây nhiễu hạt.


• Cân bằng ba yếu tố này giúp chúng ta có được độ phơi sáng phù hợp, bất kể chúng ta ở đâu.


Chụp ảnh dưới ánh nắng chói chang


Khi chúng ta ở ngoài trời vào một ngày nắng, ánh sáng có ở khắp mọi nơi—và đôi khi quá nhiều. Để tránh ảnh bị phơi sáng quá mức:


• Sử dụng ISO thấp (100 hoặc 200).


• Đặt tốc độ màn trập nhanh (1/1000 giây hoặc cao hơn) để đóng băng chuyển động và giảm độ sáng.


• Sử dụng khẩu độ lớn hơn (f/8 hoặc f/11) để có được hình ảnh sắc nét hơn.


• Nếu bóng đổ quá gắt, chúng ta có thể sử dụng tấm phản quang hoặc chụp vào "giờ vàng" (sáng sớm hoặc chiều muộn) để có ánh sáng dịu hơn.


Những ngày nhiều mây hoặc u ám


Trời nhiều mây thực sự rất tuyệt vời cho ảnh—ánh sáng tự nhiên trở nên dịu nhẹ và đều hơn. Tuy nhiên, chúng ta có thể cần làm sáng ảnh hơn một chút:


• Sử dụng ISO trung bình (400–800 tùy thuộc vào mật độ mây).


• Giữ khẩu độ rộng (như f/2.8 đến f/5.6) để thu được nhiều ánh sáng hơn.


• Điều chỉnh tốc độ màn trập phù hợp để tránh thiếu sáng.


• Đây là thời điểm tuyệt vời để chụp ảnh chân dung vì ánh sáng dịu nhẹ và tránh được hiện tượng bóng đổ mạnh.


Thử thách ánh sáng trong nhà


Cài đặt trong nhà có thể thay đổi rất nhiều—một số nơi quá tối, một số nơi khác lại có ánh sáng hỗn hợp (như ánh sáng ban ngày và bóng đèn ấm). Sau đây là cách chúng tôi điều chỉnh:


• Tăng ISO (bắt đầu từ 800, tăng cao hơn nếu cần).


• Mở khẩu độ (f/2.8 hoặc thấp hơn nếu ống kính cho phép).


• Sử dụng tốc độ màn trập chậm hơn, nhưng giữ đủ nhanh để tránh hiện tượng nhòe chuyển động (1/60 giây hoặc cao hơn nếu chụp cầm tay).


• Nếu ánh sáng trông có màu vàng hoặc xanh lam, hãy điều chỉnh cân bằng trắng trên máy ảnh hoặc trong quá trình chỉnh sửa.


Chụp ảnh thiếu sáng hoặc ban đêm


Cảnh đêm có thể rất đẹp—nhưng cũng rất khó. Dù chụp cảnh thành phố hay bữa tối dưới ánh nến, những điều sau đây sẽ hữu ích:


• Sử dụng chân máy để giữ máy ảnh ổn định.


• Giữ ISO cao (1600 trở lên), nhưng chú ý nhiễu hạt.


• Thử tốc độ màn trập chậm (1/30 giây hoặc thậm chí chậm hơn nếu dùng chân máy).


• Sử dụng khẩu độ rộng (f/1.8 hoặc f/2.0) để thu được nhiều ánh sáng hơn.


Và hãy nhớ rằng, việc tắt đèn flash thường mang lại cảm giác tự nhiên hơn so với ánh sáng gắt.


Cài đặt hành động và thể thao


Khi chụp các đối tượng chuyển động nhanh, chẳng hạn như thể thao hoặc hành động đường phố:


• Đặt tốc độ màn trập nhanh (1/1000 giây hoặc nhanh hơn) để bắt chuyển động.


• Sử dụng khẩu độ rộng để làm mờ hậu cảnh và giữ nét vào đối tượng.


• Điều chỉnh ISO tùy thuộc vào ánh sáng—ngày nắng? ISO 100–400. Trong nhà? ISO 800–1600.


Sử dụng chế độ lấy nét liên tục (AF-C) và chế độ chụp liên tục để có cơ hội bắt được khoảnh khắc đẹp nhất.


Sử dụng camera điện thoại? Đây là những mẹo hữu ích


Ngay cả khi chúng ta chỉ sử dụng điện thoại, nhiều ý tưởng tương tự vẫn có thể áp dụng:


• Chạm để lấy nét vào chủ thể chính.


• Trượt phơi sáng lên hoặc xuống thủ công (thường bằng cách kéo biểu tượng mặt trời).


• Thử Chế độ Chuyên nghiệp (có sẵn trên nhiều điện thoại) để điều khiển ISO và tốc độ màn trập.


• Sử dụng các ứng dụng của bên thứ ba như Lightroom Mobile để điều khiển nâng cao.


Luyện tập là người thầy tốt nhất


Bạn có thể chụp thử vài bức ảnh ở mỗi môi trường mới. Hãy kiểm tra xem bức ảnh trông như thế nào, sau đó điều chỉnh. Đừng ngại thử nghiệm - việc tìm ra phương pháp phù hợp nhất với bạn cần có thời gian. Và một khi đã quen với những thay đổi cài đặt cơ bản này, sự tự tin của chúng ta sẽ tăng lên mỗi khi cầm máy ảnh lên.


Suy nghĩ cuối cùng: Bạn sẽ chụp cảnh nào tiếp theo?


Lần tới khi bạn chuẩn bị chụp ảnh, hãy dừng lại một giây. Nhìn vào ánh sáng. Nhìn vào môi trường xung quanh. Sau đó, điều chỉnh cài đặt một cách có chủ đích. Bạn sẽ ngạc nhiên trước khả năng kiểm soát thực sự của mình đối với bức ảnh cuối cùng.


Bạn thích chụp trong điều kiện ánh sáng nào nhất—hoàng hôn vàng rực, buổi chiều nhiều mây, hay không khí ấm cúng trong nhà? Hãy cùng thảo luận và chia sẻ mẹo chụp ảnh—bởi vì chúng ta càng học hỏi nhiều, ảnh của chúng ta càng trở nên sống động.