Là cha mẹ, chúng ta thường gặp phải những tình huống khiến chúng ta cảm thấy bất lực, và một trong số đó là khi con bị tiêu chảy. Mặc dù đôi khi trẻ sơ sinh bị đau bụng là chuyện bình thường, nhưng nó vẫn có thể gây khó chịu. Tiêu chảy ở trẻ sơ sinh có thể do nhiều nguyên nhân gây ra, bao gồm nhiễm trùng, thay đổi chế độ ăn uống, hoặc thậm chí là mọc răng.
Hiểu rõ nguyên nhân và biết cách xử lý tại nhà có thể giúp bạn và bé cảm thấy dễ chịu hơn. Hãy cùng tìm hiểu kỹ hơn một số cách chăm sóc bé hiệu quả khi bị tiêu chảy.
Điều quan trọng nhất khi xử lý tiêu chảy ở trẻ sơ sinh là đảm bảo bé được cung cấp đủ nước. Tiêu chảy có thể dẫn đến mất nước, khiến bé khó chịu hơn và thậm chí có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn. Hãy đảm bảo cho bé uống nước thường xuyên. Nếu bạn đang cho con bú, hãy tiếp tục cho bé bú đều đặn, vì sữa mẹ có tác dụng giữ nước và cung cấp các dưỡng chất thiết yếu. Nếu bé bú sữa công thức, hãy tiếp tục cho bé bú sữa công thức và cân nhắc cho bé uống dung dịch bù nước điện giải (ORS) theo khuyến cáo của bác sĩ nhi khoa.
Chúng ta cần theo dõi tần suất và mức độ nghiêm trọng của tình trạng tiêu chảy ở trẻ. Tiêu chảy nhẹ có thể tự khỏi, nhưng phân lỏng thường xuyên có thể đáng lo ngại hơn. Nếu tình trạng tiêu chảy của trẻ kéo dài hơn 24 giờ hoặc nếu trẻ có dấu hiệu mất nước—chẳng hạn như khô miệng, ít tã ướt hoặc lờ đờ—thì việc đưa trẻ đi khám bác sĩ là rất cần thiết. Hãy ghi lại số lần đi tiêu của trẻ để chia sẻ với bác sĩ nhi khoa nếu cần.
Nếu bé đã bắt đầu ăn dặm, bạn có thể muốn điều chỉnh chế độ ăn của bé khi bé bị tiêu chảy. Hãy cho bé ăn những thức ăn đơn giản, nhạt nhẽo như cháo gạo, sốt táo hoặc chuối. Tránh cho bé ăn bất kỳ đồ ăn hoặc thức uống có đường nào, vì chúng có thể làm tình trạng tiêu chảy trở nên trầm trọng hơn. Nếu bé vẫn đang bú mẹ hoặc bú sữa công thức, hãy tiếp tục lịch trình ăn uống bình thường của bé. Đảm bảo tránh cho bé uống nước ép trái cây hoặc sữa bò cho đến khi hết tiêu chảy, vì những thứ này có thể gây kích ứng hệ tiêu hóa.
Trẻ bị tiêu chảy dễ bị hăm tã hơn do phân ướt và thường xuyên. Hăm tã có thể gây đau đớn và khó chịu cho bé, vì vậy điều quan trọng là phải thực hiện các biện pháp phòng ngừa. Hãy nhớ thay tã cho bé thường xuyên và nhẹ nhàng lau sạch da bé bằng nước và khăn ướt dịu nhẹ. Sau mỗi lần thay tã, hãy thoa một lớp kem chống hăm tã dày có chứa kẽm oxit để tạo lớp màng bảo vệ và giúp bảo vệ làn da nhạy cảm của bé.
Vì tiêu chảy có thể gây mất vệ sinh, việc giữ cho mông bé sạch sẽ và khô ráo là rất quan trọng để tránh kích ứng và khó chịu thêm. Hãy vệ sinh bé cẩn thận bằng nước và khăn mềm. Tránh dùng khăn lau mạnh có mùi thơm, vì chúng có thể gây kích ứng thêm. Nếu có thể, hãy cho bé không mặc tã trong một thời gian ngắn trong khi bạn theo dõi xem mông bé có dấu hiệu kích ứng nào không.
Tiêu chảy đơn thuần có thể không phải lúc nào cũng đáng lo ngại, nhưng nếu bé xuất hiện thêm các triệu chứng như sốt, nôn mửa hoặc phân có máu, điều quan trọng là phải đưa bé đi khám ngay lập tức. Những triệu chứng này có thể là dấu hiệu của một bệnh nhiễm trùng tiềm ẩn hoặc một vấn đề sức khỏe khác cần được chăm sóc y tế.
Một số nghiên cứu cho thấy men vi sinh - vi khuẩn có lợi giúp điều hòa hệ tiêu hóa - có thể hữu ích cho trẻ sơ sinh bị tiêu chảy. Thực phẩm bổ sung men vi sinh có sẵn dưới dạng giọt hoặc bột, nhưng trước khi cho bé dùng bất kỳ sản phẩm mới nào, tốt nhất bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ nhi khoa. Bác sĩ có thể đề xuất phương pháp tốt nhất để sử dụng men vi sinh một cách an toàn, giúp khôi phục sự cân bằng trong hệ tiêu hóa của bé.
Mặc dù tiêu chảy nhẹ thường có thể được điều trị tại nhà, nhưng có một số dấu hiệu nhất định khi nào chúng ta nên tìm đến chuyên gia chăm sóc sức khỏe. Nếu bé dưới sáu tháng tuổi, bị tiêu chảy nặng hoặc có dấu hiệu mất nước (như khô miệng, ít tã ướt hoặc buồn ngủ quá mức), đã đến lúc liên hệ với bác sĩ. Ngoài ra, nếu tình trạng tiêu chảy của bé kéo dài hơn vài ngày, điều quan trọng là phải đưa bé đi khám để loại trừ bất kỳ vấn đề sức khỏe tiềm ẩn nào.
Mặc dù chúng ta không thể luôn ngăn ngừa tiêu chảy, nhưng có những bước chúng ta có thể thực hiện để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh trong tương lai. Một cách để giúp ngăn ngừa tiêu chảy là đảm bảo bé được tiêm chủng đầy đủ, đặc biệt là vắc-xin ngừa rotavirus, có thể bảo vệ bé khỏi một loại virus phổ biến gây tiêu chảy. Ngoài ra, hãy tiếp tục thực hiện các biện pháp vệ sinh tốt, chẳng hạn như rửa tay và vệ sinh bình sữa và núm vú giả thường xuyên, để ngăn ngừa các bệnh nhiễm trùng có thể dẫn đến tiêu chảy.
Việc xử lý tình trạng tiêu chảy của bé có thể là một trải nghiệm căng thẳng, nhưng với cách tiếp cận và chăm sóc đúng đắn, bạn có thể giúp bé cảm thấy dễ chịu hơn và hồi phục nhanh chóng. Bằng cách cung cấp đủ nước, theo dõi các triệu chứng và tạo môi trường thoải mái, chúng ta có thể hỗ trợ bé vượt qua giai đoạn này. Hãy nhớ rằng, nếu bạn có bất kỳ lo lắng nào hoặc nếu các triệu chứng trở nặng hơn, đừng ngần ngại tham khảo ý kiến bác sĩ nhi khoa. Sức khỏe và sự an toàn của bé là ưu tiên hàng đầu, và việc được chăm sóc đúng cách sẽ đảm bảo bé nhanh chóng trở lại trạng thái vui vẻ.