Bạn có bao giờ nhận thấy rằng các phi hành gia dường như trở về từ không gian sớm hơn so với khi họ rời đi không? Đây là một hiện tượng kỳ lạ đặt ra nhiều câu hỏi.

Trong khi chúng ta có thể nghĩ rằng du hành vũ trụ chỉ liên quan đến tình trạng không trọng lượng và không trọng lực, thì câu chuyện còn nhiều điều hơn thế nữa.

Tại sao các phi hành gia lại mất độ cao khi trở về Trái Đất? Trong bài viết này, chúng ta sẽ đi sâu vào khoa học đằng sau sự thay đổi kỳ lạ này và khám phá cách không gian ảnh hưởng đến cơ thể chúng ta theo những cách mà chúng ta có thể không ngờ tới.

Vai trò của trọng lực đối với chiều cao của chúng ta

Để hiểu lý do tại sao các phi hành gia bị teo nhỏ trong không gian, trước tiên chúng ta cần hiểu vai trò của trọng lực trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Trọng lực là lực kéo mọi thứ về phía tâm Trái đất và có tác động đáng kể đến cơ thể chúng ta, đặc biệt là cột sống. Trên Trái đất, trọng lực nén các đĩa đệm trong cột sống của chúng ta, giữ chúng ở một độ cao nhất định. Áp lực này là thứ chúng ta đã quen và nó giúp duy trì tư thế và cấu trúc xương của chúng ta.

Tuy nhiên, trong không gian, tình trạng không có trọng lực—hay môi trường vi trọng lực—có nghĩa là cơ thể của các phi hành gia chịu rất ít áp lực lên cột sống. Không có lực hấp dẫn liên tục, các đĩa đệm cột sống có thể giãn ra và kéo dài ra, dẫn đến chiều cao tăng tạm thời. Nhưng khi các phi hành gia trở về Trái đất và trọng lực lại kéo cơ thể họ, cột sống của họ sẽ bị nén lại, đó là lý do tại sao họ có thể trở nên thấp hơn một chút so với trước khi họ lên không gian.

Các phi hành gia mất bao nhiêu chiều cao?

Mức độ mất chiều cao có thể thay đổi tùy thuộc vào thời gian của sứ mệnh không gian. Trung bình, các phi hành gia có thể mất từ ​​1 đến 2 inch (2,5 đến 5 cm) trong các sứ mệnh không gian dài ngày. Điều này có vẻ không nhiều, nhưng khi bạn nghĩ về thực tế là sự thay đổi này xảy ra do không có trọng lực, thì nó khá đáng chú ý!

Điều thú vị là các phi hành gia dành thời gian dài trong không gian, chẳng hạn như những người trên Trạm vũ trụ quốc tế (ISS), có thể bị mất chiều cao thậm chí còn rõ rệt hơn. Ví dụ, các phi hành gia dành sáu tháng hoặc lâu hơn trong không gian có thể mất tới 3 inch (7,6 cm) chiều cao do môi trường vi trọng lực. Tuy nhiên, tình trạng mất chiều cao này thường là tạm thời và các phi hành gia thường lấy lại chiều cao ban đầu sau khi dành một thời gian trở lại Trái đất và điều chỉnh lại trọng lực.

Khoa học đằng sau sự giãn nở của cột sống

Đĩa đệm cột sống được tạo thành từ sụn, là một vật liệu linh hoạt và đàn hồi cho phép cột sống hấp thụ lực sốc và áp lực. Trên Trái Đất, trọng lực giữ cho các đĩa đệm này hơi bị nén. Tuy nhiên, khi không có trọng lực, chẳng hạn như trong quá trình du hành vũ trụ, các đĩa đệm này không còn bị nén nữa và có thể giãn nở. Quá trình này thường được gọi là "sự giãn nở của cột sống" và là nguyên nhân khiến các phi hành gia tạm thời cao hơn trong không gian.

Khi các phi hành gia trở về Trái Đất, áp lực của trọng lực khiến các đĩa đệm cột sống của họ bị nén lại, đưa chúng trở lại chiều cao bình thường. Quá trình này thường diễn ra trong vòng vài ngày sau khi hạ cánh, nhưng có thể mất vài tuần để các phi hành gia điều chỉnh hoàn toàn với trọng lực của Trái Đất.

Điều này có ảnh hưởng đến sức khỏe của các phi hành gia không?

Mặc dù việc mất chiều cao có vẻ đáng lo ngại, nhưng nhìn chung nó không gây hại cho sức khỏe của các phi hành gia. Khả năng thích nghi của cơ thể với môi trường vi trọng lực là đáng chú ý và các phi hành gia phải trải qua quá trình đào tạo chuyên sâu để chuẩn bị cho những thay đổi về thể chất mà họ trải qua trong các sứ mệnh không gian. Việc mất chiều cao chỉ là tạm thời và không ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể của họ trong thời gian dài.

Tuy nhiên, có những rủi ro sức khỏe khác liên quan đến việc tiếp xúc lâu dài với vi trọng lực, chẳng hạn như teo cơ và mất mật độ xương. Những vấn đề này quan trọng hơn việc mất chiều cao và chúng là trọng tâm của nghiên cứu đang diễn ra để đảm bảo sự an toàn và sức khỏe của các phi hành gia trong các sứ mệnh không gian kéo dài.

Các phi hành gia đối phó với những thay đổi này như thế nào?

Các phi hành gia được theo dõi và đào tạo cẩn thận để đối phó với những tác động của du hành vũ trụ, bao gồm cả việc mất chiều cao. Trước và sau các nhiệm vụ, họ trải qua các đánh giá thể chất để theo dõi mọi thay đổi trong cơ thể. Ngoài ra, các phi hành gia tham gia vào các chế độ tập thể dục trong khi ở trên ISS để duy trì sức mạnh cơ bắp và mật độ xương, giúp giảm bớt một số tác động bất lợi của vi trọng lực lên cơ thể họ.

Hơn nữa, khi các phi hành gia trở về Trái Đất, họ thường trải qua quá trình phục hồi chức năng để giúp cơ thể họ thích nghi lại với trọng lực. Điều này bao gồm các bài tập giúp họ lấy lại sức mạnh và sự linh hoạt, cũng như các kỹ thuật để ngăn ngừa chóng mặt hoặc cứng cơ, có thể xảy ra sau khi tiếp xúc lâu dài với vi trọng lực.

Kết luận: Một sự thay đổi tạm thời nhưng lại hấp dẫn

Tóm lại, lý do các phi hành gia mất chiều cao khi trở về Trái đất có liên quan đến các điều kiện đặc biệt của du hành vũ trụ. Việc không có trọng lực cho phép cột sống của họ kéo dài và dài ra, khiến họ tạm thời cao hơn. Nhưng khi họ trở về Trái đất và trọng lực có hiệu lực, cột sống của họ sẽ nén lại kích thước bình thường, khiến chúng co lại một chút. Mặc dù việc mất chiều cao này chỉ là tạm thời và không gây hại, nhưng đây chỉ là một trong nhiều cách hấp dẫn mà cơ thể chúng ta bị ảnh hưởng bởi du hành vũ trụ.

Bạn đã bao giờ tự hỏi về những tác động khác của không gian đối với cơ thể con người chưa? Hoặc có thể bạn bị hấp dẫn bởi cách các phi hành gia chuẩn bị cho những thách thức này? Hãy cho chúng tôi biết suy nghĩ của bạn trong phần bình luận bên dưới! Chúng tôi rất muốn lắng nghe ý kiến ​​của bạn.