Hãy tưởng tượng bạn bước vào phòng khám và trước khi bác sĩ gặp bạn, một máy tính thông minh đã phân tích các triệu chứng, xem xét bệnh sử của bạn và đưa ra những chẩn đoán khả thi.

Nghe có vẻ xa vời? Nó đã xảy ra rồi. AI—trí tuệ nhân tạo—đang biến đổi cách chúng ta hiểu, phát hiện và điều trị bệnh tật. Hãy cùng tìm hiểu xem điều này thực sự có ý nghĩa gì đối với chúng ta trong cuộc sống hàng ngày.

AI trong chẩn đoán y khoa là gì?

Khi chúng ta nói về AI trong y học, chúng ta thường nhắc đến các hệ thống có thể "học" từ dữ liệu. Ví dụ, một chương trình AI có thể được đào tạo trên hàng nghìn hồ sơ và hình ảnh của bệnh nhân để nhận dạng các mẫu. Sau đó, nó sử dụng các mẫu đó để giúp bác sĩ phát hiện các vấn đề sức khỏe—như khối u trong quá trình quét hoặc các dấu hiệu ban đầu của bệnh tiểu đường—đôi khi nhanh hơn và chính xác hơn mắt người.

Tại sao điều này lại quan trọng với chúng ta?

Đôi khi, bác sĩ có thể bỏ sót một số thứ, đặc biệt là khi các triệu chứng mơ hồ hoặc hiếm gặp. Suy cho cùng, chúng ta đều là con người. Nhưng các hệ thống AI không mệt mỏi, mất tập trung hoặc bỏ qua các chi tiết nhỏ. Chúng có thể quét một số lượng lớn báo cáo của bệnh nhân trong vài giây và đánh dấu các vấn đề tiềm ẩn. Điều này giúp chúng ta chẩn đoán nhanh hơn, nghĩa là điều trị nhanh hơn—và thường là kết quả tốt hơn.

AI giúp phát hiện bệnh sớm

Một trong những lợi ích thú vị nhất là phát hiện sớm. Cho dù đó là phát hiện những thay đổi nhỏ trong quá trình chụp phổi gợi ý về ung thư hay xác định vấn đề về nhịp tim trước khi nó trở nên nghiêm trọng, AI có thể giúp chúng ta có khởi đầu tốt hơn. Và như chúng ta đã biết, phát hiện vấn đề sớm thường tạo nên sự khác biệt.

Ví dụ thực tế mà chúng ta có thể sớm thấy

Giả sử chúng ta đi khám mắt định kỳ. Một số phòng khám hiện sử dụng AI để quét bệnh về mắt do tiểu đường—trước khi chúng ta nhận thấy các triệu chứng. Hoặc có thể chúng ta đang gặp vấn đề về da. Các công cụ AI có thể so sánh ảnh chụp làn da của chúng ta với hàng triệu hình ảnh và gợi ý liệu chúng ta có nên đi khám bác sĩ da liễu hay không. Các công cụ này đã được sử dụng ở những nơi như Hoa Kỳ, Vương quốc Anh và một số vùng ở Châu Á.

Điều này có nghĩa là bác sĩ đang bị thay thế không?

Hoàn toàn không. AI là một trợ lý đắc lực, không phải là sự thay thế. Nó giúp bác sĩ đưa ra quyết định tốt hơn, chứ không phải là lấy mất công việc của họ. Hãy coi nó như một ý kiến ​​thứ hai—một ý kiến ​​dựa trên hàng tấn dữ liệu. Quyết định cuối cùng vẫn do các chuyên gia y tế đưa ra, những người hiểu được khía cạnh con người của mọi thứ theo cách mà máy móc không thể làm được.

AI cũng đang giúp các bệnh viện hoạt động tốt hơn

AI không chỉ để chẩn đoán. Nó còn giúp các bệnh viện quản lý lịch trình, dự đoán thời gian bận rộn và giảm thời gian chờ đợi. Một số hệ thống thậm chí có thể cảnh báo nhân viên nếu tình trạng của bệnh nhân có khả năng trở nên tồi tệ hơn. Điều đó có nghĩa là chăm sóc tốt hơn cho tất cả chúng ta, đặc biệt là ở các phòng khám và bệnh viện đông đúc.

Còn dữ liệu cá nhân của chúng ta thì sao?

Một mối quan tâm của nhiều người trong chúng ta là quyền riêng tư. Xét cho cùng, hồ sơ bệnh án là thông tin cá nhân sâu sắc. Đó là lý do tại sao hầu hết các quốc gia đều có các quy tắc nghiêm ngặt về cách lưu trữ và sử dụng dữ liệu sức khỏe. Khi AI được sử dụng trong chăm sóc sức khỏe, AI phải tuân theo các quy tắc này. Tuy nhiên, điều quan trọng là chúng ta phải luôn cảnh giác và đặt câu hỏi khi các hệ thống mới được giới thiệu.

Những thách thức mà AI vẫn phải đối mặt

Giống như bất kỳ công nghệ mới nào, AI không hoàn hảo. Đôi khi AI mắc lỗi, đặc biệt là nếu dữ liệu mà AI được đào tạo không đủ đa dạng. Ví dụ, một hệ thống AI được đào tạo chủ yếu dựa trên dữ liệu từ một khu vực có thể không hoạt động tốt ở những nơi khác. Đó là lý do tại sao chúng ta vẫn cần các bác sĩ có tay nghề cao để hướng dẫn sử dụng, kiểm tra lại kết quả và đưa ra quyết định cuối cùng.

Chúng ta có thể mong đợi điều gì trong tương lai?

Khi AI tiếp tục học hỏi và cải thiện, chúng ta có thể mong đợi nhiều công cụ hữu ích hơn nữa. Có thể một ngày nào đó, chúng ta sẽ có các ứng dụng phân tích giọng nói hoặc khuôn mặt của chúng ta để phát hiện các dấu hiệu bệnh tật. Hoặc các thiết bị đeo được gửi thông tin cập nhật trực tiếp đến bác sĩ của chúng ta. Điều rõ ràng là AI sẽ đóng vai trò lớn trong việc giúp chúng ta sống khỏe mạnh hơn, sống lâu hơn.

Hãy luôn cập nhật thông tin !

Chúng ta không cần phải là chuyên gia công nghệ để được hưởng lợi từ AI trong y học—nhưng điều đó giúp hiểu được những gì đang diễn ra xung quanh chúng ta. Khi công nghệ này tiếp tục phát triển, hãy đặt câu hỏi, luôn tò mò và tìm hiểu cách sử dụng nó cho sức khỏe của chính chúng ta.

Bạn đã bao giờ thấy AI được sử dụng trong bệnh viện hoặc phòng khám chưa? Hay bạn tò mò muốn thử một trong những công cụ chăm sóc sức khỏe thông minh đó? Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn—chúng tôi rất muốn biết cảm nhận của bạn về cuộc cách mạng y tế này!