Này, các bạn thân mến! Bạn có bao giờ để ý rằng bảng tin mạng xã hội của mình dường như luôn đồng tình với bạn không? Cùng kiểu video, cùng quan điểm, thậm chí là cùng kiểu trò đùa?

Lúc đầu, mình thấy điều đó thật tuyệt — cho đến khi nhận ra một điều: mình đang bị mắc kẹt trong một "bong bóng số".

Hãy cùng nói về "bong bóng thuật toán" và cách nó âm thầm giới hạn những gì ta nhìn thấy, suy nghĩ và cảm nhận mà đôi khi chính ta cũng không hề hay biết.

"Bong bóng thuật toán" là gì?

Nó về cơ bản là một chiếc kén nội dung được các thuật toán xây dựng xung quanh bạn. Mỗi lần bạn thả tim, bình luận, chia sẻ hay thậm chí chỉ dừng lại xem một nội dung nào đó, các nền tảng như Instagram, YouTube, TikTok... sẽ ghi nhớ. Và từ đó, chúng bắt đầu “đút” cho bạn ngày càng nhiều thứ giống như vậy. Kết quả? Bạn chỉ nhìn thấy những nội dung phù hợp với niềm tin, sở thích và quan điểm của chính mình. Nghe có vẻ êm đềm, nhưng thực ra lại ẩn chứa nhiều nguy cơ.

Lần đầu tiên mình nhận ra điều đó...

Mình đã “ngớ người” khi trò chuyện với một người bạn về một sự kiện thời sự toàn cầu. Bạn ấy có góc nhìn hoàn toàn khác, và điều bất ngờ hơn là: mình thậm chí còn chưa từng thấy bất kỳ thông tin nào như vậy trên bảng tin của mình! Đó là lúc mình nhận ra rằng bảng tin của mình không hiển thị “thế giới thật” mà chỉ là thế giới của riêng mình, đã được lọc, chỉnh sửa và thu hẹp lại bởi một thuật toán

Vì sao điều này lại quan trọng?

Bong bóng thuật toán không chỉ giới hạn nội dung bạn tiếp nhận. Nó còn giới hạn cả góc nhìn của bạn.

- Bạn không còn nghe thấy những ý kiến trái chiều

- Bạn chỉ nhìn thấy những người đồng tình với mình

- Bạn bắt đầu nghĩ rằng ai cũng giống mình.

Và theo thời gian, việc phân biệt đâu là thật, đâu là thiên kiến hay đâu là điều bạn đang bỏ lỡ… ngày càng trở nên khó khăn hơn.

Vậy ta có thể làm gì?

Đây là những điều mình đã và đang thực hiện để "chọc thủng" quả bong bóng ấy

- Theo dõi cả những người mình không đồng quan điểm

- Xem các video ngoài vùng quan tâm thường ngày

- Bấm vào những bài viết mình thường sẽ lướt qua

- Cố gắng đừng "huấn luyện" thuật toán quá mức.

Nó đòi hỏi nỗ lực, nhưng thực sự rất đáng. Giờ đây, bảng tin của mình có vẻ chân thực hơn nhiều. Không còn là phòng vọng nữa — mà là một ô cửa sổ nhìn ra thế giới.

Cùng nhau giữ vững tinh thần tò mò

Internet thì mênh mông, nhưng "bong bóng" lại khiến nó thu nhỏ đáng kể. Đừng chỉ bằng lòng với một lát cắt bé xíu của thực tại chỉ vì nó an toàn và dễ chịu. Bạn đã từng cảm thấy bảng tin của mình lặp lại quá nhiều không? Hãy chia sẻ trong phần bình luận — và đừng quên tag một người bạn để cùng "nổ tung bong bóng" nhé!