Hành trình chuẩn bị cho tuổi nghỉ hưu thường bắt đầu với nhiều kỳ vọng, nhưng không ít người lại vấp phải những lỗi có thể tránh được.
Trong bối cảnh tuổi thọ tăng, thị trường đầy biến động và luật thuế thường xuyên thay đổi, việc lập kế hoạch tài chính khi về hưu không còn là lựa chọn – mà là điều bắt buộc.
1. Không Lường Trước Rủi Ro Sống Thọ
Phần lớn kế hoạch nghỉ hưu hiện nay đều đánh giá thấp tuổi thọ thực tế. Theo dữ liệu từ Cơ quan An sinh Xã hội Mỹ, gần 1/3 người 65 tuổi hiện nay có thể sống đến tuổi 90. Điều đó đồng nghĩa, tiền hưu trí phải đủ dùng trong 25–30 năm chứ không chỉ là 15–20 năm như nhiều người tưởng. Giải pháp là xây dựng nguồn thu nhập bền vững, không chỉ đủ dùng mà còn ổn định lâu dài. Một số chuyên gia như TS. Wade Pfau gợi ý nên cân nhắc phân bổ một phần danh mục đầu tư vào sản phẩm hưu trí hoặc áp dụng phương pháp rút tiền linh hoạt theo thị trường.
2. Phụ Thuộc Quá Nhiều Vào Một Nguồn Thu
Dựa hoàn toàn vào lương hưu hay trợ cấp an sinh là một rủi ro tiềm ẩn. Khi chính sách thay đổi hoặc lạm phát tăng, bạn sẽ dễ bị mất cân đối chi tiêu. Thay vào đó, hãy tạo thêm các nguồn thu bổ sung như tài khoản hưu trí cá nhân (tài khoản IRA, tài khoản Roth IRA), đầu tư chứng khoán, cho thuê bất động sản hoặc làm thêm bán thời gian. Đa dạng hóa nguồn thu sẽ giúp bạn chủ động hơn và giảm áp lực trong những năm dài không còn thu nhập chính.
3. Trì Hoãn Việc Tiết Kiệm
Rất nhiều người cho rằng “đợi có tiền rồi tiết kiệm sau cũng chưa muộn”. Tuy nhiên, thời gian là yếu tố cực kỳ quan trọng trong việc tích lũy tài sản hưu trí.
Ví dụ, nếu bạn bắt đầu tiết kiệm 10 triệu đồng mỗi tháng từ năm 25 tuổi, tổng số tiền bạn tích lũy đến tuổi 65 có thể gấp đôi so với người bắt đầu ở tuổi 35 – ngay cả khi mức tiết kiệm và lãi suất giống nhau.
4. Xem Nhẹ Tác Động Của Lạm Phát
Giá trị đồng tiền giảm theo thời gian có thể khiến kế hoạch nghỉ hưu của bạn trở nên thiếu hụt nghiêm trọng. Đặc biệt là chi phí y tế, nhà ở và sinh hoạt hàng ngày – những thứ thường tăng nhanh hơn mức lạm phát trung bình.
Nên dự kiến mức lạm phát trung bình khoảng 2,5–3% mỗi năm, nhưng riêng chi phí y tế có thể tăng tới 5–6%. Vì vậy, đầu tư vào tài sản có khả năng chống lạm phát như trái phiếu chính phủ bảo vệ lạm phát hoặc cổ phiếu chia cổ tức đều đặn sẽ là một lựa chọn khôn ngoan.
5. Bỏ Qua Chi Phí Y Tế Và Dài Hạn
Chi phí y tế khi về già là một khoản lớn mà nhiều người thường bỏ qua. Một cặp vợ chồng 65 tuổi có thể cần hơn 300.000 đô la Mỹ để chi trả cho các khoản y tế không được bảo hiểm chi trả.
Để chuẩn bị, bạn nên cân nhắc mở tài khoản tiết kiệm y tế (tài khoản HSA) nếu đủ điều kiện, hoặc tham gia bảo hiểm chăm sóc dài hạn. Một số sản phẩm kết hợp giữa bảo hiểm nhân thọ và chăm sóc sức khỏe dài hạn cũng giúp tối ưu chi phí và giảm thiểu rủi ro.
6. Rút Tiền Quá Nhanh Trong Những Năm Đầu
Việc rút tiền ồ ạt khi mới nghỉ hưu có thể làm cạn kiệt quỹ hưu trí sớm hơn dự kiến. Nguyên tắc “rút 4% mỗi năm” từng được xem là chuẩn mực, nhưng hiện nay cần có sự linh hoạt cao hơn.
Tiến sĩ Laurence Kotlikoff cho rằng nên cân nhắc chiến lược rút tiền thích ứng với biến động thị trường, và ưu tiên rút từ tài khoản chịu thuế trước, rồi đến tài khoản hoãn thuế, và cuối cùng là tài khoản miễn thuế (như tài khoản Roth IRA).
7. Không Cập Nhật Danh Mục Đầu Tư Và Kế Hoạch Thuế
Chiến lược đầu tư khi còn trẻ không thể áp dụng nguyên trạng khi bạn đã bước vào tuổi nghỉ hưu. Bạn cần điều chỉnh danh mục để giảm rủi ro và đảm bảo dòng thu nhập ổn định.
Việc tái cân bằng danh mục định kỳ giúp duy trì tỷ lệ phân bổ hợp lý và tránh rơi vào tình huống danh mục lệch hẳn về phía cổ phiếu sau đợt tăng giá mạnh.
Ngoài ra, đừng bỏ quên kế hoạch thừa kế và thuế. Việc sắp xếp sẵn di chúc, người được ủy quyền và chiến lược thuế như chuyển đổi Roth có thể giúp bạn tối ưu tài sản và giảm gánh nặng pháp lý cho người thân sau này.
Chuẩn bị nghỉ hưu là một quá trình cần sự tỉnh táo, kỷ luật và linh hoạt. Những sai lầm có thể không lộ rõ ngay lập tức, nhưng sẽ để lại hậu quả về sau. Hãy bắt đầu điều chỉnh sớm và thường xuyên cập nhật kế hoạch của bạn để có một cuộc sống hưu trí an toàn, thoải mái như mong đợi.
