Từng là hiện tượng bùng nổ trong giai đoạn 2020–2022, NFT (Non-Fungible Token) nhanh chóng phủ sóng toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực nghệ thuật số và sưu tầm.
Tuy nhiên, sau cơn sốt, thị trường NFT không biến mất mà đang âm thầm chuyển mình, từ yếu tố giải trí sang đóng vai trò nền tảng trong các nền kinh tế số.
Như TS. Elena Morris từ Viện Thị Trường Mới nổi chia sẻ: “NFT đang dần chuyển từ trào lưu sang công cụ thực tiễn. Giá trị sẽ không còn phụ thuộc vào xu hướng mà nằm ở ứng dụng trong hệ sinh thái phi tập trung”.
Vào năm 2025, câu hỏi không còn là “NFT là gì?” mà là “NFT đang làm được gì?”. Trong các ứng dụng Web3, NFT giờ đây được dùng như mã định danh độc nhất – giúp xác thực quyền truy cập, bản quyền, hoặc quyền sở hữu kỹ thuật số. Ví dụ, NFT có thể cấp quyền tham gia các cộng đồng trực tuyến giới hạn, sự kiện trong metaverse hay thậm chí là hội thảo ảo. Ngoài ra, NFT còn được tích hợp trong hệ thống nhận diện số, đóng vai trò như chứng chỉ kỹ thuật số hoặc hợp đồng thông minh – đánh dấu bước chuyển lớn từ vật phẩm sưu tầm sang hạ tầng số.
Dù công nghệ tiếp tục phát triển, thị trường NFT đang đối mặt với tình trạng bão hòa. Hàng ngàn dự án được tung ra trong thời kỳ đầu cơ đã thất bại, khiến nhiều nhà đầu tư mất niềm tin. Có dự án giảm hơn 90% giá trị so với đỉnh. Theo chuyên gia Marcus Reid: “Thị trường đang trải qua giai đoạn thanh lọc cần thiết. Các dự án thiếu ứng dụng thực tế dần bị đào thải, nhường chỗ cho những nền tảng có tính ứng dụng rõ ràng, bền vững”. Nhà đầu tư hiện tại đòi hỏi sự minh bạch, mô hình kinh tế token rõ ràng và khả năng triển khai thực tế.
Cùng với sự trưởng thành của thị trường tài sản số, khung pháp lý cũng trở nên nghiêm ngặt hơn. Những NFT mang tính chất đầu tư – như hứa hẹn lợi nhuận hay chia sẻ doanh thu – đang được giám sát như chứng khoán tại nhiều quốc gia. Năm 2025, một số khu vực đã đưa ra quy định cụ thể nhằm phân biệt giữa NFT tiện ích và NFT đầu cơ. Điều này không chỉ hạn chế lừa đảo mà còn buộc dự án minh bạch hơn về quyền sở hữu, cơ chế phân phối token và quản trị cộng đồng.
Dù không còn gây sốt như trước, NFT đang được các tổ chức tài chính âm thầm tích hợp vào hoạt động vận hành. Từ mã hóa tài sản thực, xác minh chuỗi cung ứng cho đến đại diện quyền sở hữu dòng tiền, NFT đang đóng vai trò như công cụ tài chính mới. Theo chuyên gia Reema Das, “NFT không còn là sản phẩm văn hóa – chúng đang tiến hóa thành tài sản kỹ thuật số có thể lập trình, mang tính liên kết cao và dễ di chuyển trong không gian số”.
Một xu hướng nổi bật năm 2025 là sự trỗi dậy của các hệ sinh thái NFT do cộng đồng điều hành, thông qua DAO (Tổ chức Tự trị Phi tập trung). Các quyết định về phân chia lợi nhuận, lựa chọn nội dung hay cập nhật sản phẩm đều được biểu quyết bởi người nắm giữ token. Dù vẫn còn tồn tại những thách thức như sự thờ ơ trong bỏ phiếu hay thao túng quyền lực, mô hình này mở ra hướng đi mới về tính minh bạch và sự phân quyền trong thế giới số.
Rõ ràng, NFT không còn là cuộc chơi của những bức ảnh triệu đô hay các bộ sưu tập gây sốt. Thị trường hiện tại tập trung nhiều hơn vào tiện ích, khả năng ứng dụng và tính thực tiễn trong hạ tầng số. Những dự án chỉ nhắm vào hình thức sưu tầm sẽ dần bị loại bỏ, trong khi các ứng dụng như xác thực danh tính, cấp quyền truy cập, hay mã hóa tài sản sẽ định hình tương lai của NFT.
Với những ai quan tâm đến thị trường NFT hiện tại, có vài điểm cần lưu ý:
- Tập trung vào tính ứng dụng, không chạy theo trào lưu.
- Hiểu rõ cơ chế vận hành token và nguồn gốc giá trị.
- Theo sát các thay đổi pháp lý để đảm bảo tuân thủ.
- Ưu tiên mô hình cộng đồng minh bạch, có quản trị rõ ràng.
NFT trong năm 2025 không biến mất – chúng đang chuyển mình. Khi các ứng dụng blockchain ngày càng mở rộng, vai trò của NFT sẽ tiếp tục được tái định nghĩa. Không còn là tâm điểm của cơn sốt thị trường, NFT đang tiến vào vai trò trụ cột trong hạ tầng tài chính số, quản trị pháp lý và đổi mới phi tập trung.