Nếu bạn từng rùng mình khi nghe tiếng kèn trumpet vang dội xuyên qua dàn nhạc, hay cảm nhận tiếng tuba gầm rú như sấm động, thì bạn không hề đơn độc.
Chúng ta đều đã từng bị mê hoặc bởi âm thanh mạnh mẽ, rực rỡ và đầy sắc thái của những nhạc cụ đặc biệt này.
Hôm nay, hãy cùng khám phá một cách thú vị và chi tiết về điều gì làm nên sự đặc biệt của các nhạc cụ kèn đồng nhé!
Mặc dù được gọi là "kèn đồng", nhưng bản chất của chúng không chỉ nằm ở chất liệu. Điều thực sự định nghĩa kèn đồng là cách chúng phát ra âm thanh: Người chơi làm rung môi trên chiếc ống thổi hình chén, tạo ra dao động truyền qua ống kèn và vang lên thành tiếng. Và bạn biết không? Ngày nay thậm chí còn có những chiếc kèn đồng làm bằng nhựa — và chúng vẫn được công nhận là kèn đồng đấy!
Gia đình kèn đồng có rất nhiều thành viên, mỗi loại đều sở hữu một "giọng nói" riêng biệt:
- Trumpet:
Âm thanh cao vút, vang vọng như người lãnh đạo.
- Trombone:
Với ống trượt độc đáo, có thể "lướt" giữa các nốt nhạc.
- Kèn Pháp (French Horn):
Âm sắc ấm áp, trầm bổng dịu dàng.
- Tuba: Giọng trầm dày, như nền móng vững chắc cho cả nhóm.
- Cornet, Flugelhorn, Euphonium:
Những "người anh em họ" với âm sắc mềm mại hoặc đậm đà hơn.
Dù là trong ban nhạc jazz, dàn nhạc giao hưởng hay đoàn diễu hành, kèn đồng luôn thổi hồn mạnh mẽ và đầy màu sắc vào âm nhạc.
Người chơi kèn đồng có hai "tuyệt chiêu" để thay đổi nốt nhạc:
1. Van hoặc ống trượt:
Hầu hết các nhạc cụ dùng các nút van (giống nút bấm) để điều chỉnh luồng khí qua những đoạn ống bổ sung, khiến âm thanh hạ xuống. Riêng trombone dùng ống trượt để thay đổi độ dài ống.
2. Điều chỉnh độ căng môi:
Bằng cách siết chặt hoặc thả lỏng môi, người chơi có thể nhảy giữa các quãng tự nhiên khác nhau trên cùng độ dài ống kèn.
Đó là sự kết hợp giữa kỹ thuật tinh tế và luyện tập kiên trì — tin tôi đi, để thành thạo thì không hề dễ dàng đâu!
Những chiếc kèn đồng ngày nay tiên tiến hơn rất nhiều so với những tổ tiên xa xưa. Thuở ban đầu, kèn thậm chí còn chưa có van! Giờ đây, nhiều nhạc cụ còn được trang bị hệ thống chỉnh dây tinh vi, thêm ống bù âm để đảm bảo đúng tông. Và dành cho người mới bắt đầu hoặc các bạn nhỏ, đã có những mẫu kèn nhựa nhẹ hơn với đủ sắc màu tươi sáng — giữ nguyên âm sắc tuyệt vời, nhưng nhẹ nhàng hơn khi mang vác!
Một trong những lý do khiến kèn đồng nổi bật là khả năng truyền âm cực tốt. Hình dáng loa kèn và cách luồng khí di chuyển bên trong giúp âm thanh vang xa và dễ dàng "xuyên qua" các nhạc cụ khác. Đó là lý do vì sao kèn đồng thường được chọn trong các bản fanfare, quốc ca, hay nhạc phim cần truyền tải cảm xúc mãnh liệt.
Nhưng kèn đồng cũng có thể rất tinh tế. Một tiếng kèn Pháp nhẹ nhàng giữa đoạn nhạc yên ắng, hay một trumpet mộc mạc với chiếc mute (ống giảm âm) trong một bản jazz dịu dàng, cũng có thể khiến trái tim người nghe rung động.
Nếu bạn đang cân nhắc bắt đầu hành trình âm nhạc cùng kèn đồng, đây là vài lời khuyên:
- Hãy bắt đầu với trumpet hoặc trombone:
Đây là hai lựa chọn lý tưởng cho người mới vì cấu tạo đơn giản hơn.
- Luyện tập "buzzing" (rung môi):
Cảm giác này cần thời gian để thành thạo.
- Quản lý hơi thở:
Hơi thở chính là "nhiên liệu" của âm thanh kèn đồng — kiểm soát tốt hơi thở sẽ làm nên khác biệt lớn.
- Kiên nhẫn:
Giai đoạn đầu sẽ khá thử thách, nhưng khi bạn thổi được nốt đầu tiên trong trẻo, đó sẽ là một khoảnh khắc kỳ diệu!
Kèn đồng có thể truyền tải niềm vui, nỗi buồn, tinh thần anh hùng hay sự hài hước — tất cả chỉ qua vài ống kim loại (hoặc nhựa!). Chúng là linh hồn của nhiều thể loại âm nhạc: từ giao hưởng, jazz đến pop, funk và cả nhạc phim. Dù bạn đang lắng nghe hay trực tiếp chơi, âm thanh của kèn đồng luôn đem lại cảm giác thỏa mãn và tràn đầy sức sống.
Bạn đã từng chơi một nhạc cụ kèn đồng chưa? Hoặc có một đoạn solo yêu thích trong một bài hát hay bản nhạc phim? Chúng tôi rất muốn nghe câu chuyện của bạn! Âm nhạc là thứ kết nối tất cả chúng ta, và kèn đồng chính là hương vị vàng óng tuyệt vời trong bản hòa ca đó. Nếu bài viết này đã khơi dậy sự tò mò hay những ký ức âm nhạc trong bạn, hãy gửi cho chúng tôi một tin nhắn nhé! Biết đâu đấy, có khi đã đến lúc bạn thử thổi trumpet hoặc kéo ống trượt trombone rồi. Hãy cùng nhau giữ cho dòng chảy âm nhạc luôn tuôn trào!