Sao Hải Vương, hành tinh băng khổng lồ trong hệ mặt trời của chúng ta, nằm xa Mặt Trời hơn Trái Đất tới 30 lần.
Hành tinh xa xôi này, bao phủ trong bóng tối và nhiệt độ lạnh giá, đã làm say mê các nhà thiên văn học và những người đam mê vũ trụ trong nhiều thế kỷ.
Sao Hải Vương là hành tinh duy nhất trong hệ mặt trời của chúng ta không thể nhìn thấy bằng mắt thường. Mặc dù được phát hiện vào năm 1846, nhưng mãi đến năm 2011, Sao Hải Vương mới hoàn thành quỹ đạo 165 năm đầu tiên kể từ khi được phát hiện.
1. Một cái tên vang vọng biển cả
Neptune được đặt theo tên của vị thần biển cả La Mã, một biệt danh phù hợp cho một hành tinh, mặc dù nằm xa đại dương của Trái Đất, nhưng lại toát lên vẻ bí ẩn và hấp dẫn. Hành tinh này là hành tinh đầu tiên được xác định vị trí thông qua các dự đoán toán học. Nhờ các phép tính của Urbain Le Verrier, Johann Galle đã phát hiện ra Neptune vào năm 1846 và cái tên này được chọn để tôn vinh vị thần biển cả.
2. Không phù hợp với sự sống như chúng ta biết
Môi trường của sao Hải Vương khiến nó trở thành ứng cử viên không phù hợp cho sự sống như chúng ta hiểu. Nhiệt độ khắc nghiệt, áp suất cao và vật liệu dễ bay hơi của nó tạo ra các điều kiện quá khắc nghiệt để các sinh vật có thể tồn tại. Hành tinh băng giá này là một thế giới khắc nghiệt, nơi các điều kiện đơn giản là không thuận lợi cho sự sống mà chúng ta nhận ra ở đây trên Trái đất.
3. Kích thước và Khoảng cách từ Mặt trời
Sao Hải Vương rất lớn, với đường kính xích đạo là 30.775 dặm (49.528 km)—gấp khoảng bốn lần chiều rộng của Trái đất. Để dễ hình dung, nếu Trái đất có kích thước bằng một đồng xu năm xu, thì Sao Hải Vương sẽ có kích thước bằng một quả bóng chày. Hành tinh này nằm cách Mặt trời khoảng 2,8 tỷ dặm (4,5 tỷ km), hay 30 đơn vị thiên văn (AU).
4. Quỹ đạo dài và sự quay
Một ngày trên Sao Hải Vương chỉ kéo dài khoảng 16 giờ, vì đó là khoảng thời gian để hành tinh này hoàn thành một vòng quay trọn vẹn. Tuy nhiên, một năm của Sao Hải Vương dài hơn rất nhiều—phải mất khoảng 165 năm Trái Đất để Sao Hải Vương thực hiện một vòng quay quanh Mặt Trời. Quỹ đạo của Sao Hải Vương đôi khi thậm chí còn xa Mặt Trời hơn cả quỹ đạo của hành tinh lùn Sao Diêm Vương.
5. Các vệ tinh của Sao Hải Vương
Sao Hải Vương là nơi có 16 vệ tinh đã biết, với vệ tinh lớn nhất của nó, Triton, được phát hiện chỉ 17 ngày sau chính Sao Hải Vương. Triton là duy nhất vì nó quay quanh Sao Hải Vương theo hướng ngược lại với hướng quay của hành tinh, cho thấy nó có thể đã từng là một vật thể độc lập sau đó bị lực hấp dẫn của Sao Hải Vương bắt giữ.
6. Các vành đai của Sao Hải Vương
Sao Hải Vương có ít nhất năm vành đai chính và một số cấu trúc giống như vòng cung bên trong các vành đai đó. Các vành đai này tương đối trẻ và tồn tại trong thời gian ngắn. Các vành đai chính được đặt tên là Galle, Leverrier, Lassell, Arago và Adams, trong khi bốn vòng cung nổi bật bên trong vành đai ngoài cùng được đặt tên theo các lý tưởng cách mạng của Pháp: Liberté, Egalité, Fraternité và Courage.
7. Sự hình thành của Sao Hải Vương
Giống như người hàng xóm Sao Thiên Vương, Sao Hải Vương có thể hình thành gần Mặt Trời hơn trước khi di chuyển đến vị trí hiện tại của nó trong hệ mặt trời bên ngoài. Hành tinh này hình thành cách đây khoảng 4,5 tỷ năm, khi lực hấp dẫn kéo khí và bụi xoáy lại với nhau để tạo thành khối băng khổng lồ này.
8. Cấu trúc của Sao Hải Vương
Cấu trúc của Sao Hải Vương chủ yếu bao gồm hỗn hợp nóng, đặc của các vật liệu băng giá, bao gồm nước, mêtan và amoniac, bao quanh một lõi đá nhỏ. Thành phần đặc này khiến Sao Hải Vương trở thành hành tinh đặc nhất trong số các hành tinh khổng lồ.
9. Khí quyển và Gió
Khí quyển của Sao Hải Vương chủ yếu bao gồm hydro và heli, với một lượng nhỏ mêtan. Thành phần này mang lại cho hành tinh này màu xanh lam đặc trưng, vì mêtan hấp thụ các màu ánh sáng khác nhưng phản xạ các bước sóng màu xanh lam. Hành tinh này trải qua những cơn gió cực kỳ mạnh, có thể đạt tốc độ hơn 1.200 dặm một giờ (2.000 km một giờ)—mạnh hơn gần chín lần so với gió trên Trái Đất.
10. Từ quyển và trường từ
Từ quyển của Sao Hải Vương là một trong những từ quyển kỳ lạ nhất trong hệ mặt trời. Không giống như hầu hết các hành tinh khác, từ quyển của nó nghiêng khoảng 47 độ so với trục quay của hành tinh. Độ nghiêng này khiến từ quyển của Sao Hải Vương thay đổi mạnh trong mỗi lần quay. Từ quyển của hành tinh này mạnh hơn từ quyển của Trái Đất khoảng 27 lần.
Sao Hải Vương vẫn là một trong những hành tinh bí ẩn và hấp dẫn nhất trong hệ mặt trời của chúng ta. Điều kiện khắc nghiệt, những cơn bão mạnh và các mặt trăng kỳ lạ của nó khiến nó trở thành chủ đề của quá trình khám phá khoa học liên tục, mang đến những khám phá mới với mỗi nhiệm vụ đến được quỹ đạo xa xôi của nó.
Neptune 101 | National Geographic
Video by National Geographic
