Âm nhạc đan xen chặt chẽ với cảm xúc của con người, bắt nguồn từ động lực nguyên thủy không thể diễn tả được để diễn tả cảm xúc.
Là một biểu hiện âm thanh, âm nhạc có ảnh hưởng sâu sắc đến hành vi của con người, gợi ra những câu hỏi thú vị: Tại sao âm nhạc mang lại niềm vui?
Điều gì khơi dậy sự yêu thích âm nhạc của não bộ và tại sao một số giai điệu nhất định lại liên tục lặp lại trong tâm trí chúng ta?
Sự hấp dẫn của âm nhạc nằm ở việc kích hoạt "con đường khen thưởng" của não bộ. Nghiên cứu cho thấy các cơ chế thần kinh hỗ trợ cảm xúc âm nhạc có sự chồng chéo đáng kể với hệ thống khen thưởng của não bộ (Koelsch, 2014).
Các nghiên cứu về hình ảnh thần kinh chứng minh sự tương đồng giữa mạch khen thưởng của não bộ khi xử lý âm nhạc và các kích thích thú vị khác, chẳng hạn như thức ăn, tiền bạc hoặc rượu. Sự kích hoạt của hệ thống khen thưởng tạo ra trải nghiệm thú vị, với việc tiết dopamine khuếch đại sự thích thú của những giai điệu thú vị.
Một nghiên cứu gần đây được công bố trên JNeurosci của Mas-Herrero và các nhà khoa học thần kinh khác đã đi sâu vào sự tương tác giữa các mạch thính giác và mạch khen thưởng của não bộ để giải mã nền tảng cho sự yêu thích âm nhạc của chúng ta. Sử dụng phương pháp kích thích não bộ không xâm lấn, các nhà nghiên cứu đã tìm cách thiết lập vai trò nhân quả của mạch phức tạp này.
Ngoài trải nghiệm thính giác, các hành động mà chúng ta liên kết với âm nhạc đóng vai trò quan trọng trong việc định hình nhận thức của chúng ta về nó. Từ việc hình dung màn trình diễn trên sân khấu của Beyoncé đến hình dung những đoạn độc tấu guitar mang tính biểu tượng của Jimi Hendrix, sự tương tác giữa âm nhạc và hành động ảnh hưởng đến những cuộc gặp gỡ thính giác của chúng ta.
Nhà nghiên cứu âm nhạc Tejaswinee Kelkar đi sâu vào các sắc thái, nhấn mạnh tầm quan trọng của cử chỉ, biểu cảm khuôn mặt và tư thế cơ thể trong việc định hình trải nghiệm nghe của chúng ta.
Kelkar khám phá âm nhạc như một trải nghiệm đa phương thức nhấn mạnh tính không gian như một phương thức chủ đạo. Lấy cảm hứng từ khẳng định của nhà toán học René Thom rằng sự hiểu biết đòi hỏi phải nắm bắt hình học, Kelkar đã tiến hành các thí nghiệm để làm sáng tỏ cách các cá nhân cảm nhận âm nhạc về mặt không gian.
Trong một thí nghiệm, những người tham gia đã nghe đi nghe lại cùng một bản nhạc, chuyển đổi hình ảnh trực quan trong đầu họ thành các bức vẽ—một nỗ lực làm sáng tỏ mối quan hệ phức tạp giữa âm nhạc và nhận thức không gian.
Về bản chất, niềm vui có được từ âm nhạc vượt ra ngoài phạm vi thính giác, đan xen với hệ thống khen thưởng thần kinh của chúng ta và thu hút nhiều giác quan.
Sự kết hợp của cộng hưởng cảm xúc, phản ứng cơ thể và nhận thức không gian làm phong phú thêm trải nghiệm đa dạng của âm nhạc, vượt qua cả sự thích thú đơn thuần về thính giác.
Âm nhạc, như một ngôn ngữ phổ quát, đi sâu vào chiều sâu của cảm xúc con người, bắt nguồn từ một động lực nguyên thủy không thể giải thích được để diễn đạt điều không thể diễn tả được.
Nó vượt qua các rào cản ngôn ngữ, cung cấp một phương tiện vô song để thể hiện và hiểu cảm xúc. Hình thức nghệ thuật âm thanh này, với nguồn gốc sâu xa trong lịch sử tiến hóa của chúng ta, đảm nhận vai trò quan trọng trong việc định hình bối cảnh cảm xúc của chúng ta.
Sự quyến rũ hấp dẫn của âm nhạc, gắn liền với tâm lý con người, thúc đẩy một cuộc khám phá sâu sắc vào những bí ẩn của niềm vui mà nó gợi lên. Ngoài sự thích thú đơn thuần về thính giác, điệu nhảy phức tạp của âm nhạc với bộ não của chúng ta kích hoạt "con đường khen thưởng" được tôn kính.
Sự hiệp lực thần kinh giữa cảm xúc âm nhạc và hệ thống khen thưởng của não, như bằng chứng từ nghiên cứu của Koelsch, tiết lộ cơ chế cơ bản của phản ứng vui vẻ được gợi ra bởi những giai điệu yêu thích của chúng ta.
Nghiên cứu của Mas-Herrero, được công bố trên tạp chí JNeurosci, đánh dấu bước tiến đáng kể trong việc làm sáng tỏ mối quan hệ cộng sinh giữa các mạch thính giác và mạch phần thưởng của não. Sử dụng các kỹ thuật kích thích não không xâm lấn, nghiên cứu này khuếch đại sự hiểu biết của chúng ta về sự tương tác phức tạp khiến âm nhạc trở thành một trải nghiệm bổ ích vốn có.
Hơn nữa, việc Tejaswinee Kelkar khám phá các chiều kích thị giác và không gian của âm nhạc đã mang đến một chiều kích hấp dẫn cho sự hiểu biết của chúng ta về loại hình nghệ thuật này. Ngoài sự cộng hưởng thính giác, âm nhạc thể hiện qua cử chỉ, biểu cảm khuôn mặt và nhận thức không gian, dệt nên một bức tranh ghép của những trải nghiệm giác quan.